Rusya'daki hanelerin yaklaşık yüzde 59'unda en az bir kedi var; bu dünya rekoru. Ancak 2022 seferberliği, ülke kaçan ya da cepheye gönderilen sahiplerin ardından yüz binlerce hayvanı sahipsiz bıraktı. Sokak kedisi ve köpeklerin yüzde 98'i bir zamanlar evcil hayvandı.
Dünyada kedi sahiplenme oranının en yüksek olduğu ülke Rusya. Hanelerin yaklaşık yüzde 59’unda en az bir kedi bulunuyor. Ülkede sokaklarda yaşayan kedi sayısının ise 2,8 milyona ulaştığı tahmin ediliyor.
Bu sayı, Rusya’nın Ukrayna’ya karşı sürdürdüğü topyekûn savaş sırasında 2022’de ilan edilen seferberlik emrinin ardından keskin biçimde arttı. Binlerce hayvan sahibi ülkeyi terk etti ya da cepheye gönderildi.
Veri analiz platformu Seasia Stats’ın 2024-2026 dönemini kapsayan araştırmasına göre Rusya, evcil kedi sahipliğinde dünya genelinde ilk sırada yer alıyor.
Avrupa’da yüzde 48 ile Romanya ikinci sırada. Onu yüzde 41 ile Polonya, yüzde 37 ile Letonya ve yüzde 35 ile Macaristan izliyor.
Avrupa dışından Endonezya, Filipinler, Tayland, Yeni Zelanda ve ABD de ilk 10 ülke arasında. Seasia Stats’ın bulguları, sigorta şirketi Ingosstrakh ile Finans Üniversitesi’nin 2023’te yaptığı araştırmayla da örtüşüyor.
Bu araştırmada Rus katılımcıların yüzde 58,8’i kedi sahibi olduğunu belirtmişti.
Sokak hayvanlarının sayısına ilişkin veriler ise Hayvan Beslenmesi ve Refahı Araştırmaları Merkezi, Nika Hayvan Yardım Kuruluşu ve araştırma şirketi Ipsos’un ayrı bir çalışmasından geliyor.
Araştırmaya göre Rusya’da 2025 yılında yaklaşık 3,6 milyon sokak hayvanı vardı. Bunların 2,8 milyonunu kediler, 800 binini köpekler oluşturuyordu.
Araştırma sırasında hayvanların yaklaşık 170 bini barınaklardaydı; geri kalanı sokaklarda yaşıyordu. Araştırmacılar, sokak kedisi ve köpeklerinin yüzde 98’ine kadarının daha önce evcil hayvan olduğunu ve sahipleri tarafından terk edildiğini belirtiyor.
Hayvan hakları kuruluşları, Rusya’nın Eylül 2022’de kısmi seferberlik ilan etmesinin ardından hayvan terk etme vakalarında keskin bir artış kaydetti.
Askere çağrılan erkekler ya ülkeyi terk ediyor ya da cepheye gönderilmeye hazırlanıyordu. Pek çoğu hayvanlarına bakacak birini bulamadı veya barınaklarda yer ayarlayamadı.
İlan sitelerinde bazı sahipler, hayvanlarını sahiplenecek kimse çıkmazsa onları öldürtecekleri tehdidinde bulundu. Barınak gönüllüleri de hayvanlarını elden çıkarmak için başvuran kişilerin benzer ültimatomlar verdiğini bildirdi.
Rusya’da 819 hayvan barınağı bulunuyor. Bunların büyük çoğunluğu özel olarak işletiliyor. Ülkede ayrıca yüzlerce yardım kuruluşu ve on binlerce gönüllü var. Bu yapılar toplamda 170 bin ila 250 bin hayvana bakıyor. Bu sayı, tahmin edilen sokak hayvanı nüfusunun en fazla yüzde 5 ila 7’sine karşılık geliyor.
Doğu Avrupa’da kedilerin yaygın olmasının tarihsel kökleri bulunuyor. Tarımın sanayileşmesinden önce kediler, varlıkları ve kokularıyla kemirgenleri uzak tuttukları çiftliklerde pratik bir işlev görüyordu.
Araştırmacılar, Güneydoğu Asya’da ise kedi sahipliğindeki artışı kentleşmeye ve orta sınıfın büyümesine bağlıyor.
Kediler yaklaşık 10 bin yıldır insanlarla birlikte yaşıyor. Günümüzde kediler, köpeklerle birlikte insanların en çok tercih ettiği evcil hayvanlar arasında yer alıyor.