Üç İspanyol kurumunun ortak araştırması, hipokamptaki bazı nöronların, olaylara dair yeni bilgiler eklense bile eski anıları koruduğunu ortaya koyuyor.
Örneğin mahallenizdeki bir inşaatı düşünün. İnsan beyni bu inşaatla ilgili üç aşamayı ayrı ayrı hatırlayabilir: tadilat öncesindeki ilk hâli, devam eden çalışma ve tamamlandığında ortaya çıkan son durum. Peki, bunu yaparken bu üç anıyı birbirine karıştırmadan nasıl koruyor?
REKLAM
REKLAM
CSIC ile Miguel Hernández Üniversitesi’nin ortak kamu araştırma merkezi olan Sinirbilim Enstitüsü, bu nörolojik mekanizmayı ortaya koyduğunu düşündüğü yeni çalışmasını “PLOS Biology” dergisinde yayımladı (kaynak İspanyolca).
Nöral Ağların Plastisitesi laboratuvarının ekibi, beynin bu iş için yeni anılar üretmekle görevli hipokampüs bölgesindeki dişli girusu kullandığını düşünüyor. Burada belirli bir nöron tipi, yeni deneyimlerin kaydedilmesine yardımcı olmak için diğer hücrelerin etkinliğini baskılıyor.
Bunu göstermek için ekip, bu inhibisyon sürecini farklı derecelerde manipüle ederek fareler üzerinde deneyler yaptı. "İnhibisyon düzeyleri alışılmıştan daha düşük olduğunda, davranışları hem hafızanın daha iyi geri çağrılması hem de anıların daha ayrıntılı olmasıyla daha uyumluydu" diye anlatıyor Encarni Marcos, çalışmanın eş lideri ve IN CSIC-UMH’de bu araştırma hattının sorumlusu.
Bununla birlikte, mümkün olduğunca fazla bilgiyi korumak için tek başına daha iyi ya da daha kötü sayılabilecek sabit bir inhibisyon düzeyi yoktur. Ekibin deneyde kullandığı hesaplamalı model, hafıza yükü az olduğunda düşük inhibitör etkinliğin avantaj sağladığını, ancak bilgi miktarı belirgin biçimde arttığında bunun geçerli olmadığını ortaya koydu.
Çalışma, anı türüne bağlı olarak hipokampüsteki dişli girusun ya yeni girdilerin kaydını kolaylaştırabileceğini ya da tam tersine, mevcut anıyı yeni uyaranlara karşı daha sağlam tutabileceğini öne sürüyor; bunun da bağlamsal önemine veya ekibin "görev talepleri" diye tanımladığı etkenlere bağlı olduğunu belirtiyor. "Bu sonuçlardan çıkardığımız, işleyiş biçimini inhibisyon yoluyla dinamik olarak ayarlayan bir mekanizma olduğu" değerlendirmesinde bulunuyor Marcos.