Rusya'nın İrkutsk bölgesinde bir veba enstitüsü çalışanının hayatını kaybetmesi, veba söylentilerine yol açtı. Yetkililer, çalışanın nedeninin belirlenemediği bir zatürre nedeniyle öldüğünü açıklarken bölgedeki sağlık durumunun 'istikrarlı' olduğunu bildirdi.
Rusya'nın İrkutsk bölgesinde, bölgede akciğer vebası salgını çıkabileceğine ilişkin söylentiler halk arasında endişeye yol açtı. Söylentiler, İrkutsk Veba Araştırma Enstitüsü'nde çalışan bir kişinin hayatını kaybetmesinin ardından hızla yayıldı.
REKLAM
REKLAM
Yerel medya kuruluşlarının aktardığına göre, Darya Şipilova 2 Ekim gecesi Şelehov İlçe Hastanesi'nin yoğun bakım ünitesinde hayatını kaybetti. Genç kadının, veba etkeni taşıyan bir deney tüpünü kırdığı iddia edildi. Ancak bu iddia ve ölümünün doğrudan veba enfeksiyonuyla bağlantılı olup olmadığına ilişkin resmi bir açıklama bulunmuyor.
Olayın ardından yaklaşık 200 kişinin tıbbi gözetim altına alındığı öne sürüldü. Yerel yayın ise İrkutsk'taki birden fazla hastanenin karantina amacıyla kapatıldığını ve uygulamanın üç hafta sürmesinin beklendiğini bildirdi.
Şelehov'daki İrkutsk Alüminyum Tesisi'nde de cumartesi günü önlem amacıyla maske kullanımı zorunlu hale getirildi.
Bölge sakinleri ise kentte koruyucu kıyafet, maske ve eldiven kullanan görevliler gördüklerini anlatıyor. Bazı kentliler, kreşlerde çocuklara da maske dağıtıldığını belirtiyor.
Veba nereden çıktı?
Hayatını kaybeden 28 yaşındaki laborant, mesleği gereği tehlikeli patojenler üzerinde çalışıyordu. Meslektaşlarının ve bağımsız medyanın aktardığı baskın iddiaya göre, 25 Eylül'de laboratuvarda canlı biyomateryalle çalışırken, ölümcül Yersinia pestis bakterisini içeren bir tüpü kazayla kırdı.
İki gün sonra Şipilova'nın durumu ani biçimde kötüleşti. Genç kadın acilen Şelehov ilçe hastanesine kaldırıldı. Doktorlar, olayın ayrıntılarından habersiz olduğu için, önce hastada ağır seyreden COVID-19'dan şüphelendi ve onu özel koronavirüs merkezine yatırdı. Ancak hızla kötüleşen tablo ve klinik belirtiler, hekimleri özellikle tehlikeli enfeksiyonlara yönelik hızlı testler yapmaya zorladı. Hastaya mekanik ventilasyon uygulanmasına rağmen hasta kurtarılamadı.
Akciğer vebası son derece hızlı seyrediyor ve zamanında, hedefe yönelik antibiyotik tedavisi uygulanmazsa vakaların neredeyse yüzde 100'ü ölümle sonuçlanıyor.
Yetkililer bilgi mi saklıyor?
Yetkililerin anında harekete geçmesi, durumun ciddiyetini gözler önüne serdi. Rospotrebnadzor Başkanı Anna Popova, bölge valisi İgor Kobzev'in başkanlığında toplanan olağanüstü sağlık ve salgınla mücadele komisyonuna katılmak üzere, Şelehov hastanesine acilen geldi.
Olayın ardından yetkililer, Rus kurumlarında sık görülen bilgi kontrollü duyurular taktiğine başvurdu. İlk 24 saat boyunca İrkutsk bölgesinin resmî temsilcileri ve vali, “veba” kelimesini telaffuz etmekten kaçındı. Vali 2 Ekim'de, “özellikle tehlikeli bir enfeksiyondan” söz ederek “durumun sıkı denetim altına alındığını” duyurdu. Ertesi gün Baykalsk yönetimi, halktan veba nedeniyle Şelehov'a gitmemelerini istediği bir paylaşım yaptı, ancak bu mesaj birkaç saat içinde silindi.
Duruma Buryatya Cumhuriyeti Başkanı Aleksey Tsıdenov da açıklık getirmeye çalıştı. Tsıdenov, Rospotrebnadzor ve cumhuriyet hükümetine atıfta bulunarak kadının ölümünün vebayla bağlantılı olduğunu söyledi, ancak daha sonra yaptığı açıklamayı daha temkinli bir ifadeyle güncelledi.
Bu muğlak açıklamalar nedeniyle İrkutsk ve çevre bölgelerdeki sosyal medya platformlarında panik yayılmaya başladı.
Ünlü Rus epidemiyolog Gennadi Onişçenko, yerel halkı sakinleştirmeye çalışarak veba taşıyıcıları olan kemirgenlerin ve pirelerin Sibirya'da ekim ayı başında kış uykusuna girdiğini söyledi. Ancak bu açıklama bile endişeleri tam olarak gidermedi.
'Etiyolojisi belirlenemeyen pnömoni'
Rospotrebnadzor, İrkutsk Veba Araştırma Enstitüsü'nde çalışan Darya Şipilova'nın “etiolojisi belirlenemeyen pnömoni” nedeniyle hayatını kaybettiğini bildirdi. Kurum, hastadan alınan numuneler üzerinde kapsamlı incelemeler yapıldığını ve sonuçların, hastalığın kadının mesleki faaliyetleriyle bağlantılı herhangi bir mikroorganizmaya işaret etmediğini belirtti.
Rospotrebnadzor açıklamasında, “İrkutsk bölgesi ile İrkutsk ve Şelehov şehirlerinde sağlık ve epidemiyolojik durum stabildir” ifadelerine yer verildi. Kurum, enstitü çalışanının hastalanmasının ardından özel bir önlem paketinin hazırlandığını ve uygulamaya konulduğunu aktardı.
Açıklamaya göre, enstitüde patojen mikroorganizmalarla çalışıldığı sırada herhangi bir kaza meydana gelmedi. Rospotrebnadzor ayrıca son 10 gün içinde enstitü çalışanları arasında bulaşıcı hastalık şikayetiyle sağlık kuruluşlarına başvuru olmadığını bildirdi.
Yerel medyada ise Şipilova'nın veba etkeni taşıyan bir deney tüpünü kırdığı ve bunun ardından karantina önlemleri alındığı iddia edilmişti. Ancak resmi makamların açıklaması bu iddiaları doğrulamadı.