Cemil Tugay'ın AK Parti'ye katılmasıyla iktidar partisi, İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığı'nda ilk kez kendi üyesi bir isimle temsil ediliyor. AK Parti, 2001'deki kuruluşundan bu yana İzmir'de büyükşehir belediye başkanlığını sandık yoluyla kazanamamıştı.
İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Cemil Tugay'ın Adalet ve Kalkınma Partisi'ne (AK Parti) katılması, bir belediye başkanının parti değiştirmesinin ötesinde, kentin siyasi tarihinde bir ilki beraberinde getirdi.
REKLAM
REKLAM
AK Parti, 2001'de kurulmasından bu yana İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığı seçimlerini kazanamadı. 7 Ekim 2026'da Tugay'ın partiye katılmasıyla birlikte ise ilk kez AK Partili bir isim İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı olarak görev yapıyor.
Ancak bu değişim sandıkta gerçekleşmedi. Tugay, 2024 yerel seçimlerinde CHP'nin adayı olarak seçildi, Haziran 2026'da CHP'den istifa ettikten sonra görevini bir süre bağımsız olarak sürdürdü ve bugün AK Parti'ye katıldı.
Ancak bu durum AK Parti'nin İzmir'deki etkisini artırsa da, partinin Büyükşehir Belediye Meclisi'nde çoğunluğu elde ettiği anlamına gelmiyor. Mecliste hâlâ muhalefet partileri ağırlıkta. 184 üyeli İzmir Büyükşehir Belediye Meclisi'nde Yeni Parti 91 üyeyle en büyük grubu oluşturuyor. AK Parti'nin 38, CHP'nin 35, MHP'nin 7, BBP'nin 1 ve bağımsız üyelerin 12 sandalyesi bulunuyor.
İzmir'i bugüne kadar hangi partiler yönetti?
İzmir Büyükşehir Belediyesi'nin siyasi geçmişi, farklı dönemlerde farklı partilerden belediye başkanlarına sahne olsa da özellikle sosyal demokrat siyasetin kentteki ağırlığıyla öne çıkıyor.
1984'te Burhan Özfatura ANAP'tan belediye başkanı seçildi. 1989'da Sosyaldemokrat Halkçı Parti'den (SHP) Yüksel Çakmur göreve geldi.
SHP, 12 Eylül 1980 darbesinin ardından kapatılan CHP'nin yeniden kurulamadığı dönemde sosyal demokrat seçmenin önemli bölümünü temsil eden parti oldu ve 1995'te CHP ile birleşti.
Burhan Özfatura, 1994'te bu kez Doğru Yol Partisi'nin (DYP) adayı olarak yeniden belediye başkanı seçildi. Böylece 1984-1999 döneminde İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığı ANAP, SHP ve DYP arasında el değiştirdi.
1999'da DSP'den Ahmet Piriştina seçimi kazandı. Piriştina daha sonra CHP'ye katıldı ve 2004'te hayatını kaybedene kadar görevini sürdürdü.
Piriştina'nın ardından Aziz Kocaoğlu 2004'te CHP'den belediye başkanı seçildi ve 2019'a kadar görev yaptı. Kocaoğlu'nun ardından 2019'da CHP'li Mustafa Tunç Soyer, 2024'te ise yine CHP'den Cemil Tugay seçildi. İzmir Büyükşehir Belediyesi'nin resmi kayıtlarına göre Tugay, Haziran 2026'da CHP'den istifa etmesinin ardından bir süre bağımsız belediye başkanı olarak görev yaptı.
Böylece, farklı siyasi partilerin belediye başkanlığı yaptığı dönemler bulunsa da, 2004'ten 2026'ya kadar büyükşehir belediye başkanlığı kesintisiz olarak CHP'de kaldı. Tugay'ın AK Parti'ye katılması bu dönemi seçim yapılmadan sona erdirmiş oldu.
AK Parti İzmir'de hangi isimlerle yarıştı?
AK Parti, İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığı için son yıllarda siyasetin öne çıkan isimlerini aday gösterdi ancak seçimi kazanamadı.
2014 yerel seçimlerinde dönemin Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanı Binali Yıldırım AK Parti'nin adayı oldu. CHP'li Aziz Kocaoğlu yüzde 49,6 oyla yeniden seçilirken Yıldırım yüzde 35,9'da kaldı.
2019'da AK Parti bu kez eski Ekonomi Bakanı Nihat Zeybekci'yi aday gösterdi. CHP'nin adayı Tunç Soyer yüzde 58,1 oy alırken Zeybekci yüzde 38,7'de kaldı.
2024'te ise AK Parti'nin adayı Hamza Dağ oldu. CHP'nin adayı Cemil Tugay yüzde 48,97 oyla seçilirken Dağ yüzde 37,06 oy aldı.
Son üç seçimde AK Parti'nin İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığı için aldığı oy oranı yüzde 35,9 ile yüzde 38,7 arasında değişti.
İzmir'deki siyasi değişim neden önemli?
İzmir'deki tabloyu anlamak için yalnızca son üç seçime değil, daha uzun siyasi geçmişe bakmak gerekiyor.
1989'da SHP'nin, 1999'da ise DSP'nin belediye başkanlığını kazanmasının ardından bu partilerden gelen isimlerin CHP'yle birleşmesi veya CHP'ye katılması, kentteki sosyal demokrat çizginin sürekliliğinde rol oynadı. 2004'ten itibaren ise büyükşehir belediye başkanlığı doğrudan CHP'de kaldı.
Bu dönemde Aziz Kocaoğlu üç dönem, Tunç Soyer bir dönem ve Cemil Tugay da 2024'te CHP adayı olarak belediye başkanı seçildi. Tugay'ın AK Parti'ye katılması, böylece yaklaşık 22 yıllık CHP yönetiminin ardından büyükşehir belediye başkanlığı makamındaki parti aidiyetini değiştirdi.
Ancak İzmir'de AK Parti'nin bir yerel seçimi kazandığı söylenemez. 2024 seçimlerinde CHP'nin adayı olarak seçilen Tugay'ın görev süresi devam ederken parti değiştirmesi söz konusu.
Bu yönüyle Tugay'ın transferi, yalnızca İzmir'deki siyasi dengeler açısından değil, yerel seçimlerle belirlenen belediye yönetimlerinin seçim dönemi içinde parti değiştirmesinin sonuçları açısından da dikkat çekici bir örnek oluşturuyor.