Eskişehir Belediye Başkanı Ünlüce: Yerel kaynakları korurken kent ekonomisine katkı hedefliyoruz

İklim krizinin kentler üzerindeki etkisi giderek daha fazla hissedilirken, Eskişehir Büyükşehir Belediyesi, su kaynaklarının korunması, enerji verimliliği, yenilenebilir enerji, sürdürülebilir ulaşım ve döngüsel ekonomi başlıklarında yeni projeler yürütüyor.

REKLAM

REKLAM

Euronews Türkçe'ye konuşan Eskişehir Büyükşehir Belediye Başkanı Ayşe Ünlüce, kentin sürdürülebilirlik yaklaşımını anlatırken yerel kaynakların korunmasıyla ekonomik değer yaratmanın birlikte ele alınması gerektiğini vurguluyor.

Ünlüce'nin verdiği örneklerin başında, kentin yaklaşık 90 yıllık geçmişe sahip Kalabak suyu geliyor. Cumhuriyet'in kurucusu Mustafa Kemal Atatürk'ün talimatıyla 1936 yılında şehre kazandırılan Kalabak'ı "kentin gözbebeği" olarak nitelendiren Ünlüce, yerel kaynakların korunurken kent ekonomisine sürdürülebilir katkı sağlamasını hedeflediklerini belirtiyor.

Bu yaklaşım yalnızca suyla sınırlı değil. Eskişehir'in geçmişte önemli üretim alanlarından biri olan ipekçiliği yeniden canlandırmak için üreticilere dut fidanları dağıtıldı, eğitimler düzenlendi ve Midas İpek Evi açıldı. Kadınların ipek dokuyarak ürünlere dönüştürmesiyle yeni bir ekonomik alan oluşturulurken, altyapısı tamamlanan İpek Köyü'nün üstyapı çalışmaları da sürüyor.

Belediye zeytinciliği de destekliyor. Üretilen zeytinyağı Dorlion markasıyla satışa sunulurken, amaç üreticilerin gelir elde etmesini sağlamak.

Atıktan enerji, atık ısıdan üretim

Döngüsel ekonomi kapsamında belediyenin Katı Atık Entegre Dönüşüm Tesisi'nde atıklar enerjiye dönüştürülüyor. Ünlüce, tesiste yaklaşık 90 bin hanenin ihtiyacına karşılık gelecek miktarda elektrik üretildiğini belirtiyor.

Enerji üretiminin yanı sıra ortaya çıkan ısı da yeniden kullanılıyor. Seralarda çiçek ve süs bitkileri yetiştirilerek Eskişehir'in park ve refüjlerinde değerlendiriliyor. Böylece belediye, dışarıdan bitki satın alma ihtiyacını azaltmayı hedefliyor.

İnşaat atıkları da dönüşüm sürecine dahil ediliyor. Tesislerde dönüştürülen malzemeler yol yapımında kullanılırken, talep eden firmalara da satılıyor.

Belediyenin yenilenebilir enerji yatırımları arasında su arıtma tesislerinin çatılarındaki güneş enerji santralleri de bulunuyor. Ünlüce, bu yatırımlar sayesinde arıtma maliyetlerinin düşürüldüğünü ifade ediyor.

Porsuk için bütüncül su yönetimi

Eskişehir'in en önemli doğal varlıklarından biri olan Porsuk Çayı ise iklim değişikliğinin yarattığı su baskısı karşısında belediyenin öncelikli alanlarından biri.

Ünlüce'ye göre Porsuk yalnızca bir su kaynağı değil, aynı zamanda kentin "hafızası ve yaşam kültürünün" bir parçası.

"Eskişehir’i Porsuk Çayı’ndan ayrı düşünmek mümkün değil," diyen Ünlüce, "Yaşanan iklim krizi ile kuraklık ve değişen yağış rejimleri bize kentlerin su politikalarını yeniden gözden geçirmek zorunda olduğumuzu gösteriyor," ifadelerini kullandı.

Bu kapsamda ESKİ Genel Müdürlüğü ile birlikte Porsuk Havzası'nın korunması, su kalitesinin izlenmesi, kayıp ve kaçakların azaltılması ve alternatif su kaynaklarının geliştirilmesine yönelik çalışmalar yürütülüyor.

"Bütüncül bir su yönetimi anlayışıyla hareket ettiklerini" belirten Ünlüce, "Bizim için mesele suyun kaynağını, havzasını ve ekosistemini de gelecek kuşaklar adına koruyabilmek," dedi.

Kentlerin en önemli gündemlerinden birinin de suyu yeniden kullanabilme kapasitesi olduğuna dikkat çeken Ünlüce, "Yağmur suyu değerlendirilmesi gereken bir kaynak. Bir taraftan ani ve yoğun yağışlara karşı altyapımızı güçlendirirken, diğer taraftan yağmur suyu hasadı, gri su kullanımı ve döngüsel su yönetimi uygulamalarını kent yaşamının bir parçası haline getiriyoruz," diye konuştu.

Ünlüce, Eskişehir'in geleceğini "suyu tüketen değil, suyunu koruyan, yeniden kullanan ve iklim değişikliğine uyum sağlayan dirençli bir kent modeli" üzerine kurmak istediklerini söyledi.

Hedef 2030'a kadar yüzde 55 emisyon azaltımı

Sürdürülebilir ulaşım da belediyenin iklim politikasının önemli başlıklarından biri.

Eskişehir’de sürdürülebilir ulaşımı geleceğin kent modeli olarak gördüklerini belirten Ünlüce, "Mevcut bisiklet yollarımıza 72 km daha ekliyoruz. 15 elektrikli otobüs ve 15 tramvay seti alımı yapacağız. Ücretsiz otoparklar, park et devam et uygulamaları ile toplu taşımayı teşvik ediyoruz. 3 devlet üniversitesi arasındaki ulaşımın tramvay ve bisikletle olmasını sağlayacağız," dedi.

Belediyenin hazırladığı Sürdürülebilir Enerji ve İklim Eylem Planı (SECAP) kapsamında Eskişehir'in sera gazı emisyonlarının 2030'a kadar yüzde 55 azaltılması hedefleniyor.

Sera gazı envanteri ile risk, kırılganlık ve iklim risk analizlerini tamamlayan belediye; güneş enerjisi, kamu binalarında enerji verimliliği ve düşük karbonlu kentleşme çalışmalarına ağırlık veriyor.

"AB ve UNDP destekli İklim Değişikliğine Karşı Güçlü Eskişehir projesiyle, İklim Eylem Merkezi’ni kurduk. NetZeroCities programında Budapeşte ile eşleştirme (twinning) sürecine katılım sağladık. CDP raporlamaları geliştirilerek belediyenin iklim verilerinin uluslararası standartlarda raporlanmasına başlattık," diyen Ünlüce, belediyenin 2025 yılında CDP değerlendirmesinde B skoru aldığını belirtti.

"Sıfır atık ve döngüsel ekonomi kapsamında; atık ayrıştırma, geri dönüşüm, enerji geri kazanımı ve sürdürülebilir atık yönetimi uygulamalarını geliştirdik," diye ekledi.

COP31'e Eskişehir'den mesaj

Antalya'da Kasım ayında düzenlenecek COP31 öncesinde Eskişehir'de Uluslararası İklim ve Çevre Sempozyumu düzenlendi.

Ulusal ve uluslararası uzmanların katıldığı etkinlikte iklim krizinin çevresel, ekonomik ve toplumsal etkileri, sürdürülebilir kentler, enerji verimliliği, doğal kaynakların korunması ve iklime uyum politikaları ele alındı.

Ünlüce, sempozyumun çıktılarının COP31'e taşınacağını vurguladı.

Eskişehir Büyükşehir Belediyesi'nin yaklaşımını "sürdürülebilir, dayanıklı ve yaşanabilir bir şehir" hedefiyle özetleyen Ünlüce, "COP31 ile dünyanın iklim değişikliyle mücadelesinde yerelden küresele güçlü iş birlikleri sayesinde yeni çözümler üretileceğine inanıyorum," dedi.