Nidal Hasan, 13 kişiyi öldürdüğü Fort Hood askeri üssünde 3 Aralık’ta idam edilecek. Bu, ABD ordusunun İkinci Dünya Savaşı’ndan bu yana idam mangasıyla gerçekleştireceği ilk infaz olacak.
Pentagon, Fort Hood saldırganı Nidal Malik Hasan’ın idam mangasıyla infazının canlı yayınlanacağını perşembe günü açıkladı. Savunma Bakanı Pete Hegseth’in daha önce “halka açık” olacağını söylediği, İkinci Dünya Savaşı’ndan bu yana ABD ordusunun idam mangasıyla gerçekleştireceği ilk infaz planına ilişkin bu açıklama tartışma yarattı.
REKLAM
REKLAM
ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth, hüküm giymiş Fort Hood saldırganı Nidal Hasan’ın “halka açık” infazını, “İnsanların bunu izleyebilmesini, bunun kamuya açık olmasını sağlayacağız,” sözleriyle duyurmuştu.
Hegseth, “İnsanların bu tür eylemlerin ciddi sonuçları olduğunu anlaması gerekiyor,” dedi.
ABD Ordusu’nda psikiyatrist olarak görev yapan Hasan, 2009’da Texas’taki Fort Hood üssünde 13 kişiyi öldürmüş, 32 kişiyi yaralamıştı. Hasan’ın idam mangasıyla infazı 3 Aralık’ta canlı yayımlanacak. Bu, ABD ordusunun 65 yıldan uzun süre sonra gerçekleştireceği ilk infaz, İkinci Dünya Savaşı’ndan bu yana idam mangasıyla yapacağı ilk infaz olacak.
Hegseth, “İkinci Dünya Savaşı’ndaki zihniyeti seviyorum. Kazanmaya, düşman saldırdığında mevzini koruman gerektiğini anlamaya odaklıydı,” dedi.
Pentagon yetkilileri perşembe günü infazın canlı yayımlanacağını doğruladı ve ayrıntıların daha sonra açıklanacağını bildirdi.
Hegseth’in infazın halka açık olacağı yönündeki açıklaması, özellikle Tennessee’de idam mahkûmu Christa Pike’ın başarısız bir iğneyle infaz girişiminden sağ kurtulmasının ardından ABD’de idam cezasının nasıl uygulandığına ilişkin tartışmaları artırdı.
'3 Aralık’ta görüşürüz'
Hegseth, “Askerlerden oluşan bir idam mangasıyla infaz edilecek; olması gereken de bu,” dedi.
Aşırı sağcı sosyal medya fenomeni Jack Posobiec’e verdiği röportajda Hegseth’e Hasan’ın son bir istekte bulunup bulunmadığı soruldu. Hegseth, Hasan’ın infazının planlandığı 3 Aralık’ı işaret ederek, “Umurumda değil. 3 Aralık’ta görüşürüz,” yanıtını verdi.
Uzmanlara göre Hasan infaza direnebilir ve tutukluluğun hukuka uygunluğunun incelenmesi için sivil mahkemede habeas corpus başvurusu yapabilir. Böyle bir başvuru infazı önemli ölçüde geciktirebilir.
Yale Hukuk Fakültesinde askerî hukuk alanında ders veren Eugene R. Fidell, “Bu süreç açıkçası mevcut yönetimden daha uzun sürebilir. Bir sonraki yönetimin de infazlara aynı ölçüde istekli olup olmayacağını kim bilebilir?” dedi.
Fordham Üniversitesi Hukuk Fakültesi profesörü ve idam cezası uzmanı Deborah Denno, infazın canlı yayımlanmasının süreci “çok daha şeffaf” hale getirebileceğini ve kamuoyunun idam cezasının tüm aşamalarını görmesini sağlayabileceğini söyledi.
Denno’ya göre bu, Pike’ın başarısız infaz girişiminin ardından sanıkların nasıl idam edildiğine ilişkin yeni soruların gündeme geldiği bir dönemde yararlı olabilir.
Denno, “Şeffaf olacağı ve kamuoyu infazın gerçekleştiğini bütünüyle görebileceği için bunun iyi bir fikir olabileceğini düşünüyorum,” dedi.
İdam mangası 'daha az insanlık dışı'
Bazı eyaletler ilaçlara erişmekte veya infazlara katılmayı kabul edecek sağlık çalışanları bulmakta zorlandığı için idam mangaları daha az insanlık dışı bir seçenek olarak görülmeye başlanıyor.
Villanova Üniversitesi Hukuk Fakültesi profesörü ve Ulusal Askerî Adalet Enstitüsü başkan yardımcısı Brenner Fissell bu değerlendirmeyi yaptı.
Fissell, “İdam mangaları mahkûmu daha hızlı, daha temiz ve daha isabetli biçimde infaz edebilir,” dedi. Ancak bunun Hegseth’in motivasyonu olduğunu düşünmediğini belirterek, “İdam mangalarının çağrıştırdığı bir erkeklik ve askerîlik algısı var. Hegseth’in vurgulamaya çalıştığı ‘ölümcüllük kültürünün’ bir parçası da bu,” diye konuştu.
California Üniversitesi Berkeley Hukuk Fakültesi İdam Cezası Kliniği eş yöneticisi Elisabeth Semel, Hegseth’in açıklamasının sanığın onuru, infazı kimlerin izleyebileceği ve Trump yönetiminin bu sıra dışı gösteriyle ne amaçladığı gibi çok sayıda hukuki ve kamu politikası sorusunu gündeme getirdiğini söyledi.
Semel, infazların televizyondan yayımlanması fikrinin uzun süredir tartışıldığını ancak “bunun hükümet tarafından başlatıldığı bir durumu hatırlamadığını” belirterek, “Bence bu, hükümetin motivasyonuna ilişkin ciddi soruları da beraberinde getiriyor,” dedi.
Semel, “Bu, gösteriye önem veren bir başkan ve bence vermek istediği mesaj tam da bu,” diye konuştu. Yönetimin kararın doğuracağı hukuki ve toplumsal soruları yeterince değerlendirdiğinden şüphe duyduğunu da sözlerine ekledi.
Basında yer alan haberlere göre Hasan’ın infazını onaylayan ABD Başkanı Donald Trump, daha önce İran’daki halka açık infazları eleştirmişti. Trump, İran yönetiminin protestocuları öldürme ihtimalini, 28 Şubat’ta İran’a saldırma kararıyla sonuçlanan askerî müdahalenin olası gerekçelerinden biri olarak göstermişti.
Başarısız iğneyle infaz girişiminin ardından ABD’de idamlar tartışılıyor
Tennessee’deki idam mahkûmu Christa Pike’ın başarısız iğneyle infaz girişiminden sağ kurtulmasından sonra ABD’deki ilk infaz Texas’ta gerçekleştirildi.
Jamaal Howard, çarşamba akşamı ölümcül dozda ilaçla infaz edildi ve kısa süre sonra hayatını kaybettiği açıklandı.
Howard’ın avukatları, Pike’ın başarısız infaz girişiminin ardından infazın ertelenmesini istedi ancak mahkemeler başvuruyu reddetti. Kasım ayında idam mahkûmları John Rubio ve Reinaldo Dennes’in infazları planlanıyor.
ABD’de yılbaşından bu yana 30 kişi idam edildi. 2025’te 47 kişinin idam edilmesiyle ülkedeki infaz sayısı 2009’dan bu yana en yüksek seviyeye ulaşmıştı.