İtalya Başbakanı Giorgia Meloni, ABD ile Rusya arasındaki dizel yakıt anlaşmasını eleştirerek, anlaşmanın Moskova’ya yönelik yaptırımları zayıflattığı uyarısında bulundu. Zelenskiy, Meloni’ye desteği için teşekkür ederken Kremlin’den sert tepki geldi.
İtalya Başbakanı Giorgia Meloni, Trump ve Putin’in Rus dizel yakıtının satın alınmasına ilişkin anlaşmasını “son derece riskli bir tercih” ve “Rus bombaları Ukrayna kentlerine düşmeye devam ederken Moskova’nın meşrulaştırılması” olarak nitelendirdi. Meloni’nin çarşamba günü Roma’da yaptığı açıklamalar, Kiev’den destek görürken Moskova’nın sert tepkisine yol açtı.
Perşembe ve cuma günleri Brüksel’de düzenlenecek AB Konseyi toplantısı öncesinde parlamentoda konuşan Meloni, yaptırımların etkisinin örtülü biçimde zayıflatılacağı uyarısında bulundu. Bunun, ABD’nin de aralarında bulunduğu ülkelerin Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’i müzakere masasına oturtmak için şimdiye kadar attığı adımlarla çeliştiğini söyledi.
Kiev ve Moskova’dan farklı tepkiler
Rusya Devlet Başkanı hakkında konuşan Meloni, Putin’in Avrupa’nın dikkatini çatışmanın gidişatından uzaklaştırmak ve kendisine yeni bir düşman bulmak amacıyla Avrupa’yı kışkırttığını öne sürdü. Ukrayna’ya destek konusunda ise “İtalya’nın tutumu değişmiyor” dedi.
Çarşamba günü Londra’yı ziyaret eden Ukrayna Cumhurbaşkanı Volodimir Zelenskiy, X hesabından yaptığı paylaşımda Meloni’ye teşekkür ederek, “Saldırganın kim olduğunu ve onurlu, kalıcı bir barış inşa etmenin ne anlama geldiğini anladığı için” İtalyan lidere minnettarlığını dile getirdi.
Zelenskiy, İngiltere’de verdiği bir röportajda ise “Başkan Trump’ın farklı bir tarafı seçmesi acı verici," dedi. Ukrayna’ya yönelik son saldırı dalgaları sırasında, ABD merkezli Starlink uydu ağının yaklaşan Rus füzelerine ilişkin veri sağlama konusunda iş birliği yapmadığı yönündeki iddialara dolaylı olarak atıfta bulundu.
Moskova’nın tepkisi ise oldukça farklı oldu. Rusya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Mariya Zaharova, Meloni’nin açıklamalarını İtalyan medyasına değerlendirirken, “Bu onu ilgilendirmez” ifadelerini kullandı.
İtalya’dan E3 ülkelerine ortak müzakere çağrısı
Meloni, Avrupa’nın müzakere masasında nasıl temsil edileceği konusuna da değindi. Fransa, Almanya ve İngiltere’nin E3 formatında yürüttüğü girişimlere ilişkin konuşan İtalyan Başbakan, Senato’da yaptığı açıklamada şu ifadeleri kullandı:
“Fransa, Almanya ve Büyük Britanya, bilinen E3 formatında, şimdiye kadar tercih ettikleri gibi, kendi başlarına hep birlikte yapabileceğimizden daha iyisini yapabileceklerine inanıyorlarsa en azından herkes adına ve tüm ülkelerin vereceği resmî bir yetkiyle hareket etmeliler.”
Meloni, Avrupa’nın gelişigüzel hareket etmemesi, bölünmeleri körüklemek isteyenlere fırsat vermemesi ve tek ses olarak konuşması gerektiğini vurguladı.
İtalyan lider, Avrupa’nın ortak tutumunu müzakere masasına taşıyabilecek, tüm üye ülkelerin yetkilendirdiği ve saygın bir ismin belirlenmesi çağrısında bulundu. Meloni, “27 ülkenin tamamı tarafından saygı gören ve yetkilendirilen, Avrupa’nın sesini müzakere masasına taşıyabilecek bir ismin belirlenmesini istiyorum. Bir isim üzerinde anlaşamazsak farklı çözümleri değerlendirmeye hazırız,” dedi.
Bununla birlikte, İtalya’nın iktidar koalisyonu içinde de Ukrayna’nın geleceğine ilişkin görüş ayrılıkları bulunuyor.
Meloni, daha sonra Temsilciler Meclisi’nde yaptığı konuşmada, Avrupa Parlamentosu Üyesi Roberto Vannacci’nin kurduğu aşırı sağcı Futuro Nazionale partisinin milletvekillerine hitaben, “Ukrayna konusunda yaptıklarımız, İtalyanlara sunduğumuz ve seçimleri kazanmamızı sağlayan programımızda yazanlarla tamamen örtüşüyor,” dedi.
Ancak Başbakan Yardımcısı ve Lig Partisi lideri Matteo Salvini, İtalya’nın Ukrayna’ya süresiz biçimde milyarlarca avro göndermeyi sürdüremeyeceğini savundu.
Salvini, “Milyarlarca euroyu kredi olarak değil, karşılıksız yardım olarak göndermeye sonsuza kadar devam edemeyiz”, ifadelerini kullandı.
Salvini, daha sonra Avrupa Parlamentosu’nda düzenlediği basın toplantısında Belçika ve İspanya’nın da aralarında bulunduğu bazı Avrupa Birliği ülkelerinin Rusya’dan enerji ve doğal gaz satın aldığını belirtti.