İsrail ve İran, Azerbaycan'ın başkenti Bakü'de düzenlenen ve güven artırıcı önlemleri ele alan zirvede bir araya geldi. Azerbaycan, toplantının ülkenin Avrasya coğrafyasında bir “bağlantı merkezi” olarak rolünü güçlendirdiğini belirtti.
İran savaşının başlamasından bu yana ilk kez, Orta Doğu ve Asya'da siyasi ve askerî çatışmalar yaşayan ülkelerin üst düzey heyetleri, perşembe günü Azerbaycan'ın ev sahipliğinde düzenlenen Asya'da İşbirliği ve Güven Artırıcı Önlemler Konferansı (CICA) kapsamında Bakü'de bir araya geldi.
REKLAM
REKLAM
Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev, zirvenin yedinci toplantısında İsrail Cumhurbaşkanı Isaac Herzog, İran Dışişleri Bakan Yardımcısı Kazım Garibabadi, Türkiye Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, Katar Emiri Şeyh Temim bin Hamed Al Sani, Birleşik Arap Emirlikleri Dışişlerinden Sorumlu Devlet Bakanı Halife bin Şahin el-Marar ve Filistin Dışişleri Bakanı Varsen Ağabekyan Şahin'in başkanlık ettiği Filistin heyetini bir araya getirdi. Çin Dışişleri Bakanı Wang Yi'nin de aralarında bulunduğu bölge ve Asya ülkelerinden liderler toplantıya katıldı.
Açılış konuşmasında Aliyev, “Asya ile Avrupa'nın kesişme noktasında coğrafi olarak konumlanan Azerbaycan, Avrasya coğrafyasında bir bağlantı merkezi olarak giderek daha önemli bir rol oynuyor,” dedi.
Aliyev, “Ülkemizin birçok devletle siyasi, ekonomik, ulaştırma, enerji ve insani alanlarda ikili ve çok taraflı formatlarda yürüttüğü iş birliği, bölgemizdeki güvenlik sistemini de güçlendiriyor,” ifadelerini kullandı. Azerbaycan Cumhurbaşkanı, çalkantılı bir dönemde ülkelerin aynı zirveye katılmayı kabul etmesinin önemine de dikkat çekti.
CICA, “diyalog ve karşılıklı güven yoluyla barış, güvenlik ve işbirliğini teşvik etmeyi” amaçlayan bir forum olarak tanımlanıyor. Konferansın gündeminde bölgesel güvenlik, ulaştırma bağlantıları, dijital işbirliği ve sürdürülebilir büyüme bulunuyor.
Perşembe günü başlayan zirveye Özbekistan, Kazakistan, Kırgızistan ve Tacikistan cumhurbaşkanlarının yanı sıra Çin, Laos, Kamboçya, Vietnam, Hindistan ve Sri Lanka'dan devlet ve hükümet başkanları katıldı.
İsrail Cumhurbaşkanı Isaac Herzog zirve için çarşamba günü geldiği Bakü'de, “dostum” diye nitelendirdiği Aliyev ile görüştü.
Herzog, sosyal medya paylaşımlarında Azerbaycan'ı İsrail'in “bölgedeki önemli ortaklarından biri” olarak tanımladı. Ziyaretin güvenlik, enerji ve ticaret alanlarında iki ülke arasındaki güçlü ilişkileri daha da geliştirmeyi amaçladığını belirtti. Herzog'un ofisi, cumhurbaşkanının ülkedeki Yahudi cemaatiyle de bir araya geleceğini açıkladı.
Görüşmenin ardından X hesabından paylaşım yapan Herzog, iki ülke arasındaki ilişkileri “mükemmel” olarak nitelendirdi. Aliyev'in liderliğinde Azerbaycan'ın bölgede saygı, güvenilirlik ve nüfuz kazanmış bir ülke olduğunu söyledi.
Herzog, “İsrail ile Azerbaycan arasındaki mükemmel ilişkiler karşılıklı saygıya, ortak çıkarlara ve halklarımız arasındaki köklü tarihî bağlara dayanıyor. Bugünkü görüşmemizde, her iki ülkenin refahı için stratejik ilişkilerimizi birçok alanda daha da derinleştirmenin yollarını ele aldık,” dedi.
Herzog, bölgedeki son gelişmeleri ve bölgesel istikrar ile güvenliğin sağlanmasına yönelik ortak taahhütlerini de görüştüklerini ekledi.
Azerbaycan Cumhurbaşkanlığı da görüşmeye ilişkin bir video yayımlayarak iki liderin bir araya geldiğini duyurdu.
Herzog'un Bakü'ye Azerbaycan Havayolları'na ait tarifeli bir uçakla seyahat ettiği anlaşılıyor. Varışına ilişkin görüntülerde yer alan bu ayrıntının, uçağın Türkiye hava sahasını kullanabilmesini sağlamak amacıyla tercih edildiği bildirildi.
Herzog'dan Bahreyn açıklaması
İsrail Cumhurbaşkanı ayrıca Bahreyn Dışişleri Bakanı Abdullatif bin Raşid ez-Zeyani ile yaptığı görüşmeyi de “mükemmel” olarak nitelendirdi.
Herzog, X'teki paylaşımında İsrail ile Bahreyn arasındaki dostluk ve ilişkileri, ABD öncülüğündeki İbrahim Anlaşmaları'nın Orta Doğu'da güvenlik, istikrar ve refahın güçlendirilmesindeki önemini ele aldıklarını söyledi.
Bahreyn'in Orta Doğu'da önemli bir ülke olduğunu belirten Herzog, Kral Hamed bin İsa Al Halife'ye ve Bahreyn halkına en iyi dileklerini ilettiğini kaydetti.
İran savaşının Şubat ayı sonunda başlamasından bu yana Bahreyn, İran'ın yoğun bombardımanına maruz kaldı. İki ülke arasındaki ilişkiler de uzun süredir gergin seyrediyor.