Meteoroloji Genel Müdürlüğünün ekim sonuna ilişkin tahminine göre, bazı bölgelerde sıcaklıkların mevsim normallerinin 1 ila 3 derece üzerine çıkması bekleniyor. Peki, pastırma sıcakları nasıl oluşuyor ve Türkiye'de ne zaman görülüyor?
Türkiye'de genellikle Ekim sonu ve Kasım başında görülen pastırma sıcakları, sonbaharda havaların kısa süreliğine yeniden ısındığı dönemi ifade ediyor. Ancak bu dönem her yıl aynı tarihlerde yaşanmıyor; ne zaman başlayacağı, ne kadar süreceği ve hangi bölgeleri etkileyeceği atmosfer koşullarına göre değişiyor.
REKLAM
REKLAM
Meteoroloji Genel Müdürlüğü'nün (MGM) bu ayın sonuna ilişkin tahminleri, bazı bölgelerde sıcaklıkların mevsim normallerinin üzerine çıkacağına işaret ediyor.
MGM'nin 16 Ekim'de güncellediği tahmine göre, 26 Ekim-1 Kasım döneminde Marmara, Ege'nin batısı, İç Anadolu'nun kuzeydoğusu, Karadeniz ile Doğu Anadolu'nun kuzey ve doğusunda sıcaklıkların mevsim normallerinin 1 ila 3 derece üzerinde seyretmesi bekleniyor. Diğer bölgelerde ise sıcaklıkların normal kalacağı öngörülüyor.
Tahmin, bazı bölgelerde mevsim normallerinin üzerinde sıcaklıklar yaşanabileceğine işaret ediyor. Ancak bu durum tek başına pastırma sıcaklarının başladığını göstermiyor. Hava koşullarının nasıl şekilleneceğini değerlendirmek için güncel meteorolojik tahminleri takip etmek gerekiyor.
Pastırma sıcakları nedir?
Pastırma sıcakları ya da pastırma yazı, sonbaharın ilerleyen dönemlerinde görülen, mevsime göre daha ılık, güneşli ve görece sakin hava koşullarını tanımlamak için kullanılan bir ifade.
Türkiye'de çoğunlukla ekim sonu ve kasım başıyla ilişkilendirilen bu dönem, sabit bir takvime bağlı değil. Her yıl görülmesi veya belirli bir süre devam etmesi de garanti değil.
Gündüz sıcaklıkları mevsim normallerinin üzerine çıkarken, geceler daha serin geçebiliyor. Bu nedenle pastırma sıcakları, yaz mevsiminin geri dönmesinden ziyade sonbahar içindeki kısa süreli bir ısınma dönemi olarak değerlendiriliyor.
Pastırma sıcakları nasıl oluşur?
Pastırma sıcakları, sonbaharda atmosfer koşullarının değişmesiyle ortaya çıkabiliyor. Geniş bir alanda etkili olan yüksek basınç sistemleri bulutluluğu azaltarak güneş ışınlarının yeryüzüne daha fazla ulaşmasını sağlayabiliyor. Bazı durumlarda sıcak hava kütlelerinin bir bölgeye taşınması da sıcaklıkların yükselmesine katkıda bulunabiliyor.
Bulutların azalması ve rüzgârın zayıflaması gündüzleri daha ılık koşullar oluşturabilir. Ancak geceleri yeryüzünden ısı kaybı devam ettiğinden sıcaklıklar gündüze kıyasla belirgin biçimde düşebilir.
Bununla birlikte, sonbaharda görülen her sıcak hava dönemi pastırma sıcakları olarak adlandırılmıyor. Bu ifade, daha çok mevsimin ilerleyen dönemlerinde yaşanan ve mevsim koşullarına göre belirgin bir ısınmayla öne çıkan kısa süreli dönemler için kullanılıyor.
El Niño, Türkiye'deki pastırma sıcaklarını etkiler mi?
El Niño, tropikal Pasifik Okyanusu'nun orta ve doğu kesimlerindeki deniz yüzeyi sıcaklıklarının normalin üzerine çıkmasıyla bağlantılı doğal bir iklim olayı. Küresel atmosfer dolaşımını etkileyerek dünyanın farklı bölgelerinde sıcaklık ve yağış düzenlerinde değişikliklere neden olabiliyor.
Dünya Meteoroloji Örgütü'nün (WMO) 8 Ekim tarihli değerlendirmesinde, El Niño koşullarının 2026 sonbaharı ve kışında küresel sıcaklık ve yağış düzenlerini etkilemesi beklentisi ele alındı.
Ancak küresel ölçekteki bu gelişmeler, Türkiye'de pastırma sıcaklarının belirli tarihlerde yaşanacağını göstermiyor. Türkiye'nin hava koşulları; bölgesel basınç sistemleri, hava kütlelerinin hareketi ve diğer atmosferik etkenlerle şekilleniyor.
Bu nedenle El Niño gibi küresel iklim olayları, genel sıcaklık ve yağış eğilimlerini anlamaya yardımcı olsa da pastırma sıcaklarının Türkiye'de ne zaman başlayacağını veya ne kadar süreceğini tek başına açıklamıyor. Bu sorular için Türkiye'ye yönelik güncel meteorolojik tahminler esas alınmalı.