2000’den fazla dükkân hedef alındı, zarar yüz milyonlarca avroya ulaştı; hükümet ise şiddeti önceden görememesinin hesabını vermek zorunda kaldı.
Fransa'da hafta sonu yaşanan yağma olaylarına katılan gençler, ele geçirdikleri malları ve çevik kuvvet polislerini nasıl dövdüklerini övünerek anlattıkları videoları TikTok ve X'te paylaştı.
REKLAM
REKLAM
"Teşekkürler Paris, teşekkürler Paname," diyor genç bir erkek TikTok'ta paylaşılan bir videoda; başkent için kullandığı argo bir addan söz ediyor. "Adamsınız beyler, ortalığı darmaduman ettik."
Gözleri, büyük olasılıkla biber gazından kızarmış; ardından ganimetini saymaya başlıyor. "Yeni Under Armour'lar kaptım," diyor, Amerikan spor giyim markasına atıfla.
Sonra CRS çevik kuvvet polislerine yükleniyor. "Böyle koştunuz işte beyler, sizi sildik süpürdük," diyor ve videoyu şöyle bitiriyor: "Z kuşağı, saygı."
'Yağma yapınca para cebinde kalıyor'
İkinci bir videoda, genç bir adam neden yağmaya katıldığını bir muhabire anlatıyor. Annesinin arabası olduğu için akaryakıt fiyatlarını protesto ettiğini, ayrıca bir spor mağazasından kıyafet ve ürünler aldığını söylüyor.
"Sonuçta yağma yapınca para cebinde kalıyor," diyor.
Fransa hakkındaki görüşü sorulduğunda, "Bence Fransa ırkçı ve hepimizin eşit olması gerekiyor," diye yanıt veriyor. O gün daha önce bir restoranın kendisini geri çevirdiğini ama "bir Fransız"ı içeri aldığını söylüyor.
Muhabir, yağmanın yalnızca "hırsızlık yapan Kuzey Afrikalı" imajını pekiştirmeye yarayıp yaramayacağını soruyor. Genç adam, "Böyle devam edersek ortalık tam bir kaosa dönecek," diye karşılık veriyor.
'Esnafın yüzüne bakacak halimiz kalmadı'
Bu gösterişli söylem, hükümetteki havayla keskin bir tezat oluşturuyor. İçişleri Bakanı Laurent Nuñez, pazartesi günü polislerin kontrolü kaybettiğini kabul etti.
"Cumartesi günü bazı büyük kentlerde, yüzlerce dükkân yağmalandıktan sonra esnafın yüzüne bakıp da kontrolü kaybetmedik diyemezdiniz," dedi.
Nuñez, güvenlik güçlerinin konuşlandırılmasında "öngörü eksikliğini" kabul etti. Cumartesi günü ülke genelinde yaklaşık 60 bin polis ve jandarmanın görevde olduğunu, bunun da gösterilerin çevresinde toplanan kalabalık yağmacı ve isyancı grupları kontrol etmeye yetmediğini söyledi.
"Verilen hasar ortadayken istifamı sunmam son derece normaldi," dedi. Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron ise istifasını kabul etmedi.
'Yüz milyonlarca euro'luk hasar'
Cumartesi günü Fransa genelinde yaklaşık yarım milyon kişi hayat pahalılığını protesto etmek için yürüdü. Gösteriler daha sonra belediye binalarının ve dükkânların yağmalanıp ateşe verildiği, ülkenin son yıllarda gördüğü en şiddetli olaylardan bazılarına dönüştü.
Paris'te, siyah kapüşonlu sweatshirt giyen maskeli kalabalıklar, metal kepenkleri yerinden sökene kadar zorladı. Rafları sigara, güneş gözlüğü, kıyafet, mücevher ve yiyecekle boşalttılar, diye aktardı AFP muhabirleri. Yağmacılar, pastalar, meyve suyu ve alkolle doldurdukları poşetlerle bir süpermarketten ayrıldı.
Bir küçük kuyumcudan antika saatler kayboldu, tüm güneş gözlüğü stantları boşaltıldı. Bazı dükkânlarda yağmacılar kasaları yere fırlatıp kırdı, fakat içlerini boş buldu.
Ülke genelinde 2 binden fazla dükkânın zarar gördüğü tahmin ediliyor. Ticaret ve sanayi odası başkanı Alain Di Crescenzo, hasarın "yüz milyonlarca euro"ya ulaştığını söyledi.
2 bin 500'den fazla kişi gözaltına alındı, güvenlik güçlerinden de neredeyse bin kişi yaralandı. Göstericiler de yaralandı; bunlar arasında, elini bir polis kalabalık kontrol bombasının kopardığı bir protestocu da bulunuyor.
Adalet Bakanı Gérald Darmanin, hafta sonu boyunca 2 bin 330'dan fazla kişinin gözaltına alındığını, bunların yüzde 70'inin yetişkinlerden oluştuğunu belirtti.