Mayıs ayında Kongo Demokratik Cumhuriyeti'nde başlayan Ebola salgını, kayıtlara geçen en hızlı yayılan ve en geniş çaplı salgın haline gelerek Afrika genelinde neredeyse 10 bin doğrulanmış vakaya yol açtı.
Afrika’daki son ölümcül Ebola salgınında doğrulanan tek Nijerya vakası, pazartesi günü başkent Abuja’dan İsviçre’ye nakledildi. Ağustosta hastalıktan arındığı ilan edilen Uganda ise buna karşılık olarak pazar günü sınır kontrollerini sıkılaştırdı.
REKLAM
REKLAM
Tahliye edilen hasta, Abuja’da görevli bir büyükelçilik çalışanının 42 yaşındaki İsviçreli eşi. Çift önce Uganda’ya gitmiş, ardından Nijerya’ya dönmüştü. Hastanın KDC’ye gitmediği ve virüsü Uganda’da kaptığına inanıldığını, İsviçre Dışişleri Bakanlığı cuma günü Associated Press’e bildirdi.
Uganda Sağlık Bakanlığı, 23 Ekim tarihli açıklamasında (kaynak İngilizce) hastanın Uganda’dan ayrılırken hiçbir belirti göstermediğini, belirtilerinin ne zaman başladığını ve nasıl enfekte olduğunu belirlemek için soruşturmaların sürdüğünü duyurdu.
Nijerya Sağlık Bakanı Muhammad Ali Pate, X’te yayımladığı mesajda (kaynak İngilizce) hastanın durumunun “büyük ölçüde düzeldiğini, stabil, bilinci açık ve iletişim kurabilir olduğunu, laboratuvar sonuçlarının da normale yaklaştığını” söyledi. Pate, “Bu, hâlâ bulaştırıcı olmadığı anlamına gelmiyor” diye ekledi.
Nijeryalı sağlık yetkilileri, aralarında sağlık çalışanlarının, akrabaların ve ev personelinin de bulunduğu 53 temaslı kişiyi belirledi. Pazar günü yapılan açıklamada, olası vakaların izini sürmek için aramanın genişletildiği ve dokuz temaslının daha tespit edildiği bildirildi. Hastanın eşi ise şu ana kadar hiçbir semptom göstermedi ve izolasyonda kalmayı sürdürüyor.
Pate, cuma günü yaptığı açıklamada, kadının enfeksiyonunun Kenya’daki ilk vakayla yakından ilişkili göründüğünü, ancak bunun bulaşma yolunu kesin olarak ortaya koymadığı uyarısında bulundu.
Bu, tedavi için bir hastanın Avrupa’ya götürüldüğü ilk vaka değil.
Mayıs 2026’dan bu yana, söz konusu salgınla bağlantılı Ebola virüsü taşıyan üç kişi özel tedavi için Avrupa’ya tıbbi tahliye uçuşuyla getirildi: İki hasta Almanya’ya, biri Hollanda’ya nakledildi. Üçünün de Kongo’daki etkilenen bölgelerde görev yapan sağlık ya da insani yardım çalışanı olduğu açıklandı.
Temmuz ayında da, Kongo’da Ebola hastalarına müdahale ederken virüse maruz kaldığından şüphelenilen bir kişi, tedbir amaçlı olarak Birleşik Krallık’a götürüldü.
Uganda’da seyahat kısıtlamaları
Afrika CDC, daha önce yaptığı açıklamada Nijerya ve Kenya’daki ilk hastaların 3 Ekim’de Uganda’daki Entebbe Uluslararası Havalimanı’ndan transit geçtiğini duyurmuştu.
Ülke, virüsün yayılmasını önlemek için sınır kontrollerini güçlendiriyor. Sağlık Bakanlığı’na göre, artık komşu KDC’den dönen vatandaşların masraflarını kendileri karşılayarak 21 gün karantinada kalmaları zorunlu.
KDC’de bulunmuş hiç kimse, özel uçuşlar dahil, Uganda üzerinden transit geçemeyecek. Yeni önlemler kapsamında, zorunlu olmayan seyahatler için gelen Kongolu yolcular en yakın sınır kapısından yine kendi imkânlarıyla geri gönderilecek; ülkeye kaçak girenler hakkında ise yasal işlem başlatılacak, dedi bakanlık.
Uganda Sağlık Bakanlığı pazar günü yayımladığı açıklamada (kaynak İngilizce) şunları vurguladı: “Yerel bulaşmanın sona ermesi, riskin de bittiği anlamına gelmiyor. Hâlâ bulaşmanın sürdüğü KDC ile sınır komşusuyuz ve topluluklarımız ticaret, seyahat ve aile bağlarıyla birbirine sıkı sıkıya bağlı.”
“Bölgeden gelen yolcuları içeren son vakalar, tetikte kalma gereğini bir kez daha hatırlatıyor.”
Uganda, ikisi ölümle sonuçlanan 20 vaka kaydetti. Son vaka 21 Haziran’da doğrulandı. Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), üst üste 42 gün yeni vaka görülmemesinin ardından 27 Ağustos’ta Uganda’daki Ebola salgınının sona erdiğini ilan etti.
Kongo tarihinin en ölümcül salgını
Demokratik Kongo Cumhuriyeti’nde (KDC) mayıs ayında başlayan salgın, 21 Ekim tarihli en güncel verilere (kaynak İngilizce) göre yaklaşık 10 bin kişiye bulaştı ve 4 bin 700’den fazla can aldı. Bu da onu şimdiye kadarki en hızlı yayılan ve en geniş alana yayılan Ebola salgını haline getiriyor.
Toplam 9 bin 800 vaka ve 4 bin 700’den fazla ölümle, bu salgın KDC tarihinin en ölümcül Ebola salgınına dönüşmüş durumda.
Salgının merkez üssü, ülkenin kuzeyindeki İturi eyaleti. Burada 3 bin 298 kişi hayatını kaybetti. Virüs şu ana kadar yedi başka eyalete daha yayıldı.
Öte yandan salgın, bölgedeki istikrarsızlık ve en çok etkilenen bazı topluluklara ulaşmanın zorluğu nedeniyle müdahale kapasitesini aşmış durumda.
KDC ayrıca, virüsün yayılmasını yavaşlatma çabalarını sekteye uğratan sağlık çalışanlarına yönelik şiddet vakalarının arttığını bildirdi. DSÖ’ye göre son olayda, bir hemşire öldürüldü, bir başka sağlık çalışanı da Ebola alarmına yanıt verirken ağır yaralandı.
Vakalara Kenya, Uganda ve Nijerya’da da rastlandı.
Kenya, ay sonunda tarihindeki ilk Ebola vakasını bildirdi ve o tarihten bu yana iki kişi yaşamını yitirdi; yedi hasta ise izolasyon altında tedavi görüyor.