Mayıs ayında AB’nin en büyük ekonomilerinde enflasyon, enerji fiyatlarındaki artışla hızlandı; bu da ECB’nin hazirandaki toplantısında faiz artıracağı beklentilerini güçlendirdi.
Mayıs ayına ilişkin ilk verilere göre AB'nin en büyük ekonomilerinde fiyat artışları hızlanıyor. Rakamlar, Avrupa Merkez Bankası'nın (AMB) haziranda faiz artıracağına yönelik beklentileri güçlendiriyor.
REKLAM
REKLAM
Fransa'nın enflasyon oranı, bir yılı aşkın sürenin en yüksek seviyesine çıktı.
Ülkenin euro bölgesinde enflasyonu karşılaştırmak için kullanılan göstergesi, AB uyumlu TÜFE (HICP), ulusal istatistik kurumu INSEE'nin öncü verilerine göre özellikle doğal gaz başta olmak üzere enerji fiyatlarındaki artışın etkisiyle mayısta yıllık bazda yüzde 2,8 olarak gerçekleşti.
Aylık bazda ise fiyatlar nisana göre yalnızca yüzde 0,1 arttı; bu da, seviyeleri bir yıl öncesinin hâlâ oldukça üzerinde kalsa da ay boyunca enerji maliyetlerinde bir miktar gevşemeye işaret etti.
Buna rağmen söz konusu veri, Şubat 2024'ten bu yana görülen en yüksek AB uyumlu TÜFE oranı olmayı sürdürüyor ve daha şubatta kaydedilen yüzde 1,1'lik seviyeden bu yana keskin bir ivmelenmeye işaret ediyor.
İtalya ve İspanya'da enflasyon hızlanıyor
Öncü verilere göre İtalya'da da enflasyon mayıs ayında belirgin şekilde arttı. Ulusal İstatistik Enstitüsü ISTAT'ın açıkladığı AB uyumlu TÜFE oranı, beklentilerin hafif üzerinde yüzde 3,3'e yükselerek nisandaki yüzde 2,8 seviyesinin üzerine çıktı.
Özellikle mal enflasyonu yüzde 3,1'den 3,5'e, hizmet enflasyonu ise yüzde 2,4'ten 2,8'e çıktı. Aynı zamanda enerji ve gıda gibi oynak kalemleri hariç tutan çekirdek enflasyon da yüzde 1,6'dan 1,8'e yükselerek, daha yüksek enerji maliyetlerinin daha geniş fiyat kategorilerine yansımaya başladığını gösterdi.
İspanya'da ise öncü tahminler, AB uyumlu TÜFE'nin mayısta yıllık bazda yüzde 3,6 olduğunu gösterdi; bu oran tahminlerle uyumlu ve nisandaki yüzde 3,5'in biraz üzerinde.
İspanyol istatistik kurumu, devam eden İran savaşı ortamında geçen yıla göre hâlâ belirgin biçimde yüksek kalan akaryakıt maliyetlerinin bir yansıması olarak, ulaştırmayı manşet fiyatları yukarı çeken başlıca kalem olarak gösterdi.
Almanya'da tablo karmaşık
Buna karşılık Almanya cephesinde belirgin bir nefes alma alanı oluştu.
Öncü tahminler, AB uyumlu TÜFE oranını mayısta yüzde 2,6 olarak ortaya koydu; bu, nisandaki yüzde 2,9'un altında ve yüzde 2,8 düzeyindeki mutabakat beklentisinden kayda değer ölçüde düşük. Böylece Almanya, bu ay manşet enflasyonun yavaşladığı "dört büyük" arasında yer alan tek ekonomi oldu.
Buna karşılık çekirdek enflasyon farklı bir tablo çizdi; nisandaki yüzde 2,3'ten yüzde 2,5'e yükseldi.
AMB açısından bakıldığında, Avrupa'nın en büyük ekonomisinde manşet enflasyondaki bu gerileme, temel eğilimin yanlış yönde ilerlemeyi sürdürmesi nedeniyle sınırlı bir rahatlama sağlıyor.
AMB ve haziran sorusu
Bu hafta gelen veriler, bir sonraki para politikası toplantısını 11 Haziran'da yapacak olan Avrupa Merkez Bankası için kritik bir dönemeçte açıklanıyor.
Piyasalar genelinde bir faiz artışı bekleniyor ve perşembe günü yayımlanan nisan ayı toplantı tutanakları, AMB Yönetim Konseyi'nin risklerin büyüklüğünün farkında olduğunu gösterdi.
Banka, yılda iki kez yayımladığı Finansal İstikrar Raporu'nda, "daha kalıcı bir enerji şokuyla bağlantılı, belirgin ölçüde daha zayıf bir büyüme senaryosunun, mali sürdürülebilirliğin yeniden değerlendirilmesine ve devlet tahvili piyasalarında ani bir yeniden fiyatlamaya yol açabileceği" uyarısında bulundu.
Faiz piyasaları, hazirandaki toplantıda 25 baz puanlık bir artışı artık tamamen fiyatlamış durumda; eylüle kadar iki artış beklenirken, yıl bitmeden üçüncü bir hamle yapılmasına yüzde 92 olasılık tanınıyor.
Nisan tutanakları ayrıca belirgin biçimde "şahin" bir iç tartışmaya işaret etti. Çok sayıda üye, nisanda faizleri sabit tutma kararının kıl payı alındığını belirterek, "böyle bir seçenek masada olsaydı, mevcut toplantıda faiz artırılmasına karşı çıkmayacaklarını" ifade etti.
Cuma günü, İtalya Merkez Bankası Başkanı ve AMB Yönetim Konseyi üyesi Fabio Panetta da şahin tonu yineledi ve İran savaşının sürmesi ile daha fazla arz kesintisi riskinin müdahale ihtiyacına işaret ettiğini söyledi.
"Geleceğe dönük tablo, kalıcı enflasyonist baskı riskine karşı koymak için para politikası duruşunun yeniden ayarlanmasını gerektiriyor gibi görünüyor" dedi Panetta.
Ancak merkez bankası başkanı, "önceden belirlenmiş bir patikaya bağlı kalmamanın hayati önemini koruduğunu" da vurguladı.
Tutanaklarda ayrıca, kısa vadeli enflasyon beklentilerinin keskin biçimde yükselmesine karşın, uzun vadeli beklentilerin çoğu göstergede yüzde 2 civarında kaldığı ve bunun da şokun henüz kalıcı hâle gelmediğine dair bir miktar güvence sağladığı kaydedildi.
AMB'nin kendi tüketici anketi, bir yıl sonrası için enflasyon beklentilerinin marttaki yüzde 2,5 düzeyinden nisan ayında yüzde 4'e sıçradığını, beş yıl sonrası için beklentilerin ise yalnızca sınırlı bir artışla yüzde 2,3'ten 2,4'e yükseldiğini ortaya koydu.
Kısa ve uzun vadeli beklentiler arasındaki bu fark, güçlü şekilde önceden duyurulan, sınırlı bir faiz artışının hedeflediği tam da şey. Tek bir hamlenin yeterli olup olmayacağını ise gelecek veriler gösterecek.