Bu son adım, Süveyş Kanalı’na temkinli dönüşün parçası: Dört Maersk hattı temmuz başından beri, son olarak ağustosta kanala dönerken dokuz sefer hâlâ Afrika çevresinden geçiyor.
Deniz taşımacılığı şirketleri Maersk ve Hapag-Lloyd, Asya ile Avrupa arasındaki bir başka büyük konteyner hattını Süveyş Kanalı’ndan geçirmeye başladı; bu da seferlerin rotaya kademeli dönüşünde yeni bir adımı işaret ediyor.
REKLAM
REKLAM
Şirketlerin Gemini Cooperation ortaklığı kapsamında birlikte işlettiği AE19 hattı, Asya, Akdeniz, Suudi Arabistan ve Avrupa’yı birbirine bağlıyor. Hat daha önce Ümit Burnu’ndan dolanarak seyrediyordu.
İki taşıyıcı, değişikliğin Pazartesi itibarıyla derhal yürürlüğe gireceğini ve ilk olarak Berlin Maersk gemisinin batı yönlü seferiyle başlanacağını açıkladı.
Hapag-Lloyd, Euronews’e AE19 hattındaki değişikliğin, Ümit Burnu’ndan dolaşmaya kıyasla yaklaşık dört haftalık tasarruf sağlayacağını söyledi.
Maersk, kararın Kızıldeniz’deki güvenlik koşullarının değerlendirilmesinin ardından alındığını belirtti. Hapag-Lloyd ise bunu “seçilmiş tek bir hat için hedeflenmiş bir ayarlama, tüm ağ için genel bir geri dönüş değil” olarak nitelendirdi.
Hapag-Lloyd, ilave güzergâh kararlarının güvenlik durumuna, hattın operasyonel olarak uygulanabilir olup olmadığına ve müşteriler üzerindeki etkisine bağlı olacağını söyledi.
Danimarkalı taşımacılık grubu, Euronews’e AE19’un, Temmuz başından bu yana Ümit Burnu güzergâhından Süveyş’e kaydırdığı dört hattan biri olduğunu belirtti. Diğerleri AE15, MECL ve WAF6.
Maersk, Kızıldeniz ve Süveyş güzergâhından yararlanabilecek dokuz başka hattın hâlen Ümit Burnu’ndan dolaşmaya devam ettiğini, ancak muhtemel gelecekteki değişiklikler hakkında yorum yapamayacağını Euronews’e söyledi.
Deniz taşımacılığı analistleri de birkaç hattın geri dönmesinin, kanala daha geniş çaplı bir dönüşle karıştırılmaması gerektiğini vurguluyor.
Denizcilik danışmanlık şirketi Drewry’de konteyner araştırmalarından sorumlu üst düzey yönetici Simon Heaney, Euronews’e Süveyş trafiğinin toparlanma hızının, Hürmüz Boğazı’ndaki krizin ve Orta Doğu’daki daha geniş çaplı çatışmanın seyrine yakından bağlı olmaya devam ettiğini söyledi.
“İkincisi çözülmemişken, Süveyş üzerinden Asya-Avrupa hatlarının anlamlı ölçüde geri dönmesini beklemiyoruz” dedi.
Dönüş neden kademeli olacak?
Güvenlik koşulları iyileşse bile, deniz taşımacılığı şirketlerinin tüm hatlarını bir anda yeniden Süveyş üzerinden geçirmeleri pek olası değil.
Heaney, dönüşün muhtemelen aşamalar halinde gerçekleşeceğini, bunun da genellikle daha düşük değerli yük taşıyan Avrupa çıkışlı seferlerle başlayacağını söyledi. Taşıyıcıların, daha değerli sevkiyatları bu rotaya yönlendirmeden önce çatışmaların yeniden başlamayacağına dair güven duymaları gerekecek.
Yavaş hareket etmenin ticari bir nedeni de var.
Afrika’nın etrafından dolanmak, her sefer daha uzun sürdüğü için daha fazla gemi gerektiriyor. Birçok hattın aynı anda Süveyş’e geri dönmesi halinde, bu gemiler taşıyıcıların zaten çok sayıda yeni gemi teslim aldığı bir dönemde boşa çıkmış olacak.
Heaney, “Taşıyıcılar, teslim edilen çok sayıda yeni gemi nedeniyle kapasiteyi akıllıca yönetmek zorunda” dedi. “Sefer sürelerini toplu halde kısaltmak, navlun ücretlerinin dramatik biçimde düşmesine yol açacaktır.”
Avrupalı ithalatçılar için bu, Süveyş’e dönüşün sağlayacağı faydaların muhtemelen bir anda hissedilmeyeceği anlamına geliyor. Bazı yeniden açılan hatlar belirli güzergâhlarda daha kısa yolculuklar sunabilir, ancak daha geniş ağda normal transit süreleri hemen eski hâline dönmeyecek.
Mısır ve Avrupa için hayati bir rota
Süveyş Kanalı, Ümit Burnu’ndan dolanan çok daha uzun yolculuğu gereksiz kılarak Asya ile Avrupa arasındaki en kısa deniz bağlantısını sağlıyor.
Sapmalar, seferlere zaman ve yakıt maliyeti eklerken Mısır’ı önemli bir döviz kaynağından mahrum bıraktı.
Süveyş Kanal İdaresi, denizcilik şirketlerini geri dönmeye teşvik etmeye defalarca çalıştı. Kurumun başkanı Amiral Osama Rabiee, Haziran ayında, daha kısa geçiş süreleri ve işletme tasarruflarının dünyanın en büyük konteyner gemilerinden bazılarının kanala geri dönmesine yardımcı olduğunu söyledi.
Bu açıklamaları, 24 bin adet 20 fitlik konteyner kapasitesine sahip CMA CGM Vendôme gemisi Asya ile Kuzeybatı Avrupa arasındaki bir hat kapsamında Süveyş’ten geçerken yaptı.
Bu sefer, FAL 3 hattının Ocak ayından bu yana Süveyş’ten güneye doğru yaptığı ilk geçiş oldu. Kuruma göre, Fransa merkezli CMA CGM tarafından işletilen gemiler Ocak ile Mayıs arasında kanaldan toplam 12,5 milyon tonluk yükle 104 kez geçti.
Bazı hatların geri dönmesi, Süveyş üzerinden trafiğin yeniden canlandığına dair erken işaretler sunuyor; ancak hem Hapag-Lloyd hem de Drewry, AE19 hattının henüz daha geniş çaplı bir dönüşün habercisi olmadığı görüşünde.