Bilim insanları, Anadolu ve Avrupa'daki arkeolojik alanlarda günümüzden 14 ila 16 bin yıl öncesine ait köpek kalıntıları tespit etti. Bu evcil köpeklere dair yeni bir genetik rekor.
Oxford Üniversitesi araştırmacılarının da içinde bulunduğu uluslararası bir ekip, köpeklerin tarihine dair ezber bozan bir keşfe imza attı.
Saygın bilimsel dergi Nature'da yayımlanan yeni bir çalışma, köpeklerin varlığına dair en eski genetik kanıtları ortaya koyarak, 'insanın en sadık dostu' unvanını binlerce yıl geriye taşıdı. Üstelik kanıtların önemli bir kısmı da Türkiye'den geldi.
Antik DNA analizlerini inceleyen bilim insanları, Avrupa ve Anadolu'daki arkeolojik alanlarda günümüzden 14 ila 16 bin yıl öncesine (Geç Üst Paleolitik dönem) ait köpek kalıntıları tespit etti.
Köpeklerin varlığına dair daha önceki genetik rekor 10 bin 900 yıllıktı. Bu bulgu, rekoru yaklaşık 5 bin yıl geriye çekmiş oldu.
Türkiye’den önemli kanıt
Araştırmada incelenen en kritik örneklerden biri, Türkiye'deki Pınarbaşı arkeolojik alanından elde edildi.
Yaklaşık 15 bin 800 yıl öncesine tarihlenen bu kalıntılar, köpeklerin tarım henüz başlamadan, insanların hala avcı-toplayıcı olduğu Buzul Çağı döneminde evcilleştirildiğini kanıtlıyor.
Diğer önemli örnekler ise İngiltere'nin Cough’s Cave alanından ve Sırbistan'daki kazı alanlarından geldi.
Araştırmanın çarpıcı bulguları
Aralarında 4 bin kilometreden fazla mesafe olmasına rağmen, Anadolu ve Avrupa'daki ilk köpeklerin genetik açıdan birbirine çok yakın olduğu da görüldü.
Bu durum, köpeklerin evcilleştikten sonra hızla yayıldığını gösteriyor. Ayrıca bulgulara göre köpekler, herhangi bir bitki veya hayvanın evcilleştirilmesinden en az 10 bin yıl önce halihazırda insanların yanındaydı.
Bu antik köpeklerin; Sibirya kurdu gibi Arktik ırklardan ziyade, günümüzdeki Boxer ve Saluki tazı cinsleri gibi Avrupa ve Ortadoğu kökenli ırkların atalarına daha yakın olduğu belirlendi.
Sadece bir hayvan değil, bir 'kültür'
Araştırma, insanların bu dönemde köpeklerle kurduğu bağa dair duygusal ipuçları da sunuyor.
Pınarbaşı'ndaki analizler, insanların köpeklerini balıkla beslediğini ortaya koydu. Ayrıca köpeklerin kasıtlı olarak gömüldüğüne dair kanıtlar, onların sadece birer iş ortağı değil, kültürel bir değere sahip yoldaşlar olduğunu gösteriyor.
Araştırmanın yazarlarından Dr. Lachie Scarsbrook, "Bu keşif, köpeklerin diğer tüm evcil bitki veya hayvanlardan 10 bin yıl önce evcilleştirildiğini kanıtlayarak 'insanın en iyi dostu' unvanını gerçekten perçinliyor," diyor.