Ayahuasca, son yıllarda wellness (sağlık ve iyi yaşam) pratiği olarak büyük bir popülerlik kazandı.
Güneş battığında, Putumayo’lu geleneksel şifacı ve Yerli hakları aktivisti Taita Isaias Munoz Macanilla, ağaçlarla çevrili bir alanda ve çember biçiminde oturan katılımcıları 'ayahuasca' seremonisi öncesi temizliyor.
Ama burası Amazon değil; Barcelona’daki bir butik otel.
Güney Amerika kökenli, bitki bazlı ve psikoaktif bir içecek olan 'ayahuasca', geleneksel tıpta ve şamanizmde kullanılıyor ve son yıllarda wellness (sağlık ve iyi yaşam) pratiği olarak popülerlik kazandı.
İçeceğin dimetiltriptamin (DMT) içerdiği ve kullanıcılarda yoğun vizyonlar, arınma ve güçlü psikolojik deneyimler yarattığı için çoğu Avrupa ülkesinde yasak olsa da, İspanya ve Portekiz’de serbest olması, Avrupa’daki wellness meraklıları için 'ayahuasca retreat’lerinin sayısının artmasına yol açtı.
Ayahuasca deneyimi arayanlar neden Güney Amerika yerine İspanya’yı seçiyor?
Peru ve Brezilya’daki ücra noktalarda, köklü ayahuasca geleneklerini deneyimlemek isteyen alternatif sağlıklı yaşam meraklısı kişileri ağırlayan onlarca inziva merkezi bulunuyor.
Yerli halkların bu uygulamasına yönelik ilgi, Avalon inzivalarının kurucusu Alejandro Carbo’ya göre, spiritüel turizmin yükselişi, ünlülerin psikedelik madde kullanımlarını kamuoyuyla paylaşmaları ve ruh sağlığı ile maneviyat etrafındaki daha geniş kültürel tartışmalarla Batı’da giderek artıyor.
Carbó’nun programları, misafirleri geleneksel 'ayahuasca' uygulayıcılarıyla buluşturuyor, ancak Avrupa’daki gezginler için çok daha yakın yerlerde sunulan deneyimlerin sayısı hızla artıyor.
Carbo’nun inzivaları İspanya ve Portekiz’de bulunuyor; kendisi, gezginlerin pratik, kültürel ve algısal nedenlerle bu ülkelere giderek daha fazla ilgi gösterdiğini söylüyor.
Carbo, “Daha kısa ve ucuz seyahat imkânları, bu inzivaları çok daha erişilebilir kılıyor. Avrupa standartlarındaki konaklama, yemek, hijyen ve hizmetler ise birçok katılımcının beklediği konforu sağlıyor,” diyor.
Avalon inzivalarında doktorlar, psikologlar ve deneyimi bütünleştirmeye yardımcı rehberler de bulunuyor.
“Katılımcılar, kültür, bölge, yemek ve sosyal normlarla daha fazla aşinalığa sahip oldukları için güven duygusu artıyor ve psikolojik katılım eşiği düşüyor,” diye ekliyor.
Her iki ülke de uzun süredir Avrupalılar için tatil destinasyonu olarak tercih ediliyor ve retreat’ler, yoga, sanat terapisi ve meditasyon gibi Batı kültürüne uygun diğer sağlıklı yaşam aktivitelerini de genellikle programlarına entegre ediyor.
İspanya ve Portekiz, ayahuasca için 'eşsiz hoşgörülü ortamlar' sunuyor
Avrupa’da ayahuasca inzivalarına olan ilgi artarken, güvenlik ve kültürel sömürü konusundaki endişeler de büyüyor. Carbo, “Bence Avrupa’daki inziva kurucuları, iki dünya arasında bir köprü görevi görmeli: Amazon ve Batı dünyası,” diyor.
“Avrupa’daki inziva kurucuları, bu kadim bilginin meşru mirasçıları olan Yerli gelenekleriyle iş birliği yapmalı, aynı zamanda ritüeli Yerli olmayan katılımcıların ihtiyaçlarına ve kökeninden farklı bir bağlamda (bölge, yasal durum ve güvenlik) uyarlamalıdır.”
Carbo’ya göre, yasal düzenlemeler nedeniyle çoğu Avrupa ülkesi ayahuasca uygulamaları için yasaklı, ancak İspanya ve Portekiz genellikle “eşsiz hoşgörülü” ortamlar olarak tanımlanıyor.
Carbo, “Bu, ayahuascanın açıkça yasal olduğu anlamına gelmiyor; fakat her iki ülkede de içecek olarak ayahuasca özel olarak yasaklanmamış, bu da onu net bir yasağı olmayan gri bir alana yerleştiriyor,” diyor.
İspanya’da bu hoşgörülü yaklaşım büyük ölçüde içtihat hukuku tarafından şekillendiriliyor; mahkemeler, özel ve ticari olmayan kullanımı, uyuşturucu kaçakçılığı veya kamuya zarar vermeyle ayırma eğiliminde oluyor.
Portekiz’de ise ülkenin hoşgörülü itibarı, 2001’de kişisel kullanım amaçlı uyuşturucu bulundurmanın suç olmaktan çıkarılması ve bunun sonucunda uygulamaya konan halk sağlığı odaklı yaklaşım ile yakından bağlantılı, diyor.
“Buna rağmen, bu hoşgörülü tutum doğası gereği kırılgan; açık bir yasal korumaya değil, takdir ve bağlama dayanıyor ve siyasi baskı veya olumsuz olaylar karşısında hızla değişebilir,” diye ekliyor.