İran'da birbirine sadece birkaç metre uzaklıkta bulunan iki bebek mezarı, tamamen farklı ritüellerle defnedilmişti.
İran’ın Çaparabad bölgesinde yürütülen arkeolojik kazılar, MÖ 5'inci bin yıla ait, alışılmadık derecede iyi korunmuş iki fetüs/bebek mezarını gün yüzüne çıkardı.
REKLAM
REKLAM
Hakemli bilimsel dergi Archaeological Research in Asia'da yayımlanan çalışmaya göre, birbirine sadece birkaç metre uzaklıkta bulunan bu iki bebek, tamamen farklı ritüellerle defnedilmişti.
Kazılar sırasında bulunan iki bebek (L522.1 ve L815.1 diye adlandırıldı), o dönem bölgede hakim olan Dalma kültürüne ait seramik küplerin içine yerleştirilmiş halde bulundu.
L522.1 kodlu bebek bir evin mutfak olduğu düşünülen bölümünde bulundu. İçine konulduğu kırmızı astarlı çömleğin dışındaki is izleri, bu kabın daha önce yemek pişirmek için kullanıldığını gösteriyor.
L815.1 kodlu bebek ise mutfağın hemen yakınındaki bir depolama alanında bulundu.
Yüzde 90 oranında korunmuş iskeletler
Arkeolojide bebek ve fetüs kemikleri çok narin oldukları için genelde günümüze ulaşamıyor. Ancak Çaparabad’daki buluntular ezber bozuyor. Özellikle mutfakta bulunan bebeğin iskeletinin yüzde 90’ı eksiksiz bir şekilde günümüze ulaştı.
Yapılan analizler sonucu, bebeklerin 36 ila 38 haftalıkken (doğum civarı) öldükleri belirlendi. Kemiklerde herhangi bir darbe veya travma izine rastlanmadı.
Birine hediye verildi
Aynı zaman diliminde, aynı evde ve benzer yaşta ölmelerine rağmen, iki bebek arasındaki muamelenin farkı araştırmacıları düşündürüyor.
Mutfakta bulunan bebeğin mezarına koyun kemikleri ve işlenmiş taşlar da yerleştirilmişti. Diğer bebekte ise hiçbir mezar hediyesi yoktu.
Araştırma ekibinden Dr. Mahdi Alirezazadeh, bu durumun o dönemdeki toplumsal karmaşıklığı yansıttığını belirtiyor. Aralarındaki mesafe üç metreden az olduğu için, bu farkın kültürel bir değişimden veya aile statüsünden kaynaklanma ihtimali düşük görülüyor.
Tarih öncesi toplumların bakış açısı
Suriye ve Azerbaycan'daki diğer kazılarla kıyaslandığında, bebek definlerinin bölge genelinde çok çeşitlilik gösterdiği görülüyor. Örneğin, bu bölgelerde de bazı topluluklar bebekleri bakır baltalarla gömerken, bazıları hiçbir hediye bırakmıyordu.
Çaparabad'daki bulgular, tarih öncesi insanların bebek ölümlerine sandığımızdan çok daha karmaşık ve sembolik anlamlar yüklediğini kanıtlıyor, ancak cevaplanamayan çok soru var.