Yeni bir araştırmaya göre frengi, kızamıkçık ve sitomegalovirüs gibi enfeksiyonlarla doğan çocuklarda otizm ve zihinsel yetersizlik tanısı olasılığı çok daha yüksek.
Hamilelik sırasında bulaşan enfeksiyonları olan çocukların, enfeksiyonu olmayan çocuklara göre yaşamlarının ilerleyen dönemlerinde otizm tanısı alma olasılığının yaklaşık üç kat, zihinsel engel tanısı alma olasılığının ise yedi kattan fazla daha yüksek olduğu yeni bir araştırmada ortaya konuldu.
REKLAM
REKLAM
Bu durum, hamilelik sırasında fetüse bulaşan bazı enfeksiyonların beyin gelişimi üzerinde uzun vadeli etkileri olabileceğine işaret ediyor, diye belirtiyor araştırmanın yazarları.
TORCH olarak bilinen bu tür enfeksiyonlar – hamile bir kadından fetüse geçebilen enfeksiyonlar grubu – frengi, kızamıkçık, toksoplazmoz, sitomegalovirüs ve herpes virüsünü kapsıyor. Pek çok yaygın enfeksiyondan farklı olarak bu etkenler bazen plasentayı geçerek fetüsü doğrudan etkileyebiliyor; düşük, ölü doğum ve gebelik komplikasyonları riskini artırıyor.
“Bu doğumsal enfeksiyonlar nadir görülse de, bir kısmı önlenebilir; bu da onları halk sağlığı açısından önemli kılıyor” dedi çalışmaya katkıda bulunan Karolinska Enstitüsü Küresel Halk Sağlığı Bölümü araştırmacısı Reneé Gardner.
Araştırmaya, 1987 ile 2021 yılları arasında İsveç’te doğan 3,7 milyon kişi dahil edildi. Bunların 975’ine doğumsal TORCH enfeksiyonu tanısı konmuştu. Araştırmacılar, enfeksiyonların ilerleyen yıllardaki tanılar ve eğitim sonuçlarıyla ilişkili olup olmadığını görmek için katılımcıları üç on yıla kadar izledi.
Bu enfeksiyonlar toplumdaki tüm otizm vakalarının yalnızca çok küçük bir kısmını oluştursa da, enfeksiyondan etkilenen çocuklarda hem otizm hem de zihinsel engel riski artmış durumda. TORCH enfeksiyonu ile doğan her beş çocuktan birinin ileride otizm geliştirebileceği belirtiliyor.
Otizmin ötesinde, bu tür enfeksiyonlarla doğmak her düzeyde zihinsel engel riskinin artmasıyla ilişkilendirildi. Ağır ve çok ağır düzeyde zihinsel engel görülme olasılığı, enfeksiyonu olmayan çocuklara kıyasla 30 kata kadar daha yüksekti.
Tanı konmamış olsa bile, enfeksiyonların eğitimle ilgili sonuçları etkilediği görüldü. Çalışmada TORCH enfeksiyonu tanısı almış 420 kişi, otizm veya zihinsel engel tanısı almadan okulda düşük başarı gösterdi.
TORCH enfeksiyonları görülme sıklığı ve yaygınlık açısından farklılık gösteriyor. Dünyada en yaygın olanı, her 150 yenidoğandan yaklaşık birini etkileyen doğumsal sitomegalovirüs (CMV). Bu hastalık yükü, düşük ve orta gelirli ülkelerde belirgin biçimde daha yüksek.
Riskler nasıl azaltılabilir?
Yazarlara göre çalışma, özellikle enfeksiyon oranlarının daha yüksek olduğu bölgelerde koruyucu stratejilerin güçlendirilmesinin önemini ortaya koyuyor.
Araştırma, bu enfeksiyonları önlemek için yaygın aşılama stratejileri geliştirilmesi, uygulanması ve sürdürülmesinin halk sağlığı açısından taşıdığı önemi vurguluyor.
Yazarlar ayrıca, İsveç’tekine benzer mevcut sistemlerin, TORCH için yenidoğan taraması yaygın biçimde uygulanmadığı için belirti göstermeyen vakaları gözden kaçırabileceğini belirterek bu vakaların saptanmasına yönelik daha iyi stratejiler çağrısında bulundu.