Perşembe günü İran’ın çeşitli kentlerinde protestocular ile güvenlik güçleri arasında çıkan çatışmalarda en az altı kişinin öldüğü bildirildi.
ABD Başkanı Donald Trump, İran’ı ülkedeki protestolar üzerinden tehdit ederek Tahran yönetiminin göstericileri öldürmesi durumunda Washington’un 'hazır ve tetikte' olduğunu söyledi.
Trump, Truth Social platformunda yaptığı paylaşımda, “İran barışçıl göstericileri vurur ve öldürürse — ki bu onların alışkanlığıdır — Amerika Birleşik Devletleri devreye girecektir,” dedi.
ABD lideri, "Elimiz tetikte ve harekete geçmeye hazırız," ifadesini kullandı.
İran'da ekonomik krize karşı protestolar altıncı gününe girmiş durumda. Perşembe günü İran’ın çeşitli kentlerinde protestocular ile güvenlik güçleri arasında çıkan çatışmalarda en az altı kişinin öldüğü bildirildi. Bu, protestoların tırmanmasından bu yana kaydedilen ilk can kayıpları oldu.
Eylemler pazar günü Tahran’da esnafın yüksek fiyatlar ve ekonomik durgunluk nedeniyle kepenk kapatmasıyla başlamıştı. Ülke para birimi riyalin dolar karşısında gerileyerek tarihinin en düşük seviyesini görmesi, öfkeyi daha da artırdı. Göstericiler Cumhuriyet Caddesi ve tarihi Büyük Çarşı çevresinde toplandı.
Protestolar daha sonra İsfahan, Şiraz, Meşhed, Kirmanşah ve Hemedan’a yayıldı. Başkentin bazı bölgelerinde güvenlik güçleri kalabalığı dağıtmak için göz yaşartıcı gaz kullandı.
Devrim Muhafızları’na yakın Fars haber ajansı, perşembe günü Çaharmahal ve Bahtiyari eyaletine bağlı Lordegan kentinde iki, komşu Lorestan eyaletinin Azna kentinde ise üç kişinin güvenlik güçleriyle çıkan çatışmalarda öldüğünü bildirdi.
Devlet televizyonu ise batıdaki Kuhdeşt kentinde bir güvenlik görevlisinin gece saatlerinde çıkan olaylarda hayatını kaybettiğini duyurdu.
2022'den bu yana en büyük protestolar
Üniversite öğrencileri de protestolara katıldı. Tahran başta olmak üzere çeşitli kentlerde kampüslerde toplanmalar yaşandı. Tahran Üniversitesi’nde gözaltına alınan bazı öğrenciler 24 saat içinde serbest bırakıldı.
Bazı göstericiler, 1979’da devrilen Şah Muhammed Rıza Pehlevi’nin oğlu Veliaht Prens Rıza Pehlevi’nin öncülüğünde monarşinin yeniden kurulmasını destekleyen sloganlar attı.
Resmi verilere göre aralık ayında gıda fiyatları geçen yıla kıyasla yüzde 72 arttı. Sağlık hizmetleri ve ilaç fiyatlarındaki artış yüzde 50’ye ulaştı. Yıllık enflasyon ise yüzde 42,2 olarak açıklandı.
Bu protestolar, 2022’de Mahsa Amini’nin ahlak polisi gözetiminde hayatını kaybetmesinin ardından patlak veren ve yüzlerce kişinin öldüğü kitlesel gösterilerden bu yana ülkedeki en büyük toplumsal hareket olarak değerlendiriliyor.