Euronews artık Internet Explorer üzerinden erişilebilir değil. Bu tarayıcı artık Microsoft tarafından güncellenmiyor ve en son teknik yenilikleri desteklemiyor. Sizi; Esge, Safari, Google Chrome veya Mozilla Firefox gibi başka tarayıcıları kullanmaya davet ediyoruz.
Son Dakika

BM İklim Zirvesi'nde neler yaşandı?

BM İklim Zirvesi'nde neler yaşandı?
Euronews logo
Metin boyutu Aa Aa

İklim değişikliğinin etkileri dünya çapında her zamankinden daha fazla hissedilir hale geldi. Hükümetler her ne kadar Paris İklim Anlaşması kapsamında iklim değişikliğiyle mücadele için kendi yol haritalarını çizmiş olsa da, bu planlar küresel ısınmanın daha vahim sonuçlara varmadan 2 derece ile sınırlandırılması için yetersiz kalabilabilir.

Ülkelerin iklim değişikliğiyle mücadele gücünü arttırmak ve mücadele stratejilerini güçlendirmek hedefiyle yeni yollar ve pratik yöntemler bulmayı amaçlayan Birleşmiş Milletler İklim Hareketi Zirvesi Amerika Birleşik Devletleri'nin New York kentindeki toplandı.

Hükümet, iş dünyası ve sivil toplum liderlerinin biraraya geldiği zirvede katılımcılar küresel çaplı bu dev soruna dikkat çekmek ve harekete geçmek için önemli adımlar atıyor. Zirvede konuşulan ve öne çıkan haberleri canlı bloğumuzdan takip edebilirsiniz.

Katar'dan iklim değişikliği mağduru ülkelere 100 milyon dolarlık destek

Katar Emiri Şeyh Temim bin Hamed Al Sani, iklim değişikliği ile mücadele kapsamında gelişmekte olan küçük ada devletleri ve az gelişmiş ülkelere 100 milyon dolarlık destek vereceğini açıkladı. Şeyh Temim, BM İklim Zirvesi'nde yaptığı konuşmada, ülkesinin, Paris İklim Anlaşması'nın başarılı olması için elinden geleni yaptığını söyledi.

Reuters
Katar Emiri Şeyh Temim ülkesinde yapılacak olan 2022 FIFA Dünya Kupası'naın karbon-nötr olacağını vurguladıReuters

Katar'ın ayrıca önümüzdeki iki yıl boyunca 200 megavat güneş enerjisi üretmeyi hedeflediğini aktaran Şeyh Temim, ülkesinde yapılacak 2022 FIFA Dünya Kupası'na işaretle "çevre dostu" bir şampiyona düzenleyeceklerini kaydetti. Şeyh Temim, stadyumlarda, güneş enerjisi, soğutma teknolojisi ve tasarruflu aydınlatma sisteminin kullanımıyla şampiyonanın karbon-nötr olacağını vurguladı.

BM'den iklim değişikliğiyle mücadelede Afrika ve Asya açılımı

BM Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) Afrika ve Asya'nın hızla büyüyen şehirlerinde devasa şehir ormanları kurulmasına yönelik planını zirvede açıkladı. Buna göre Hong Kong'un yüzölçümünün dört katı büyüklüğünde ormanlık alanın yaratılması planlanıyor. Bu alan yaklaşık yarım milyon hektarlık bir alana denk geliyor.

jplenio
FAO'nun planına göre ilk etapta Afrika ve Asya'daki 30 ülkedeki 90 şehrin yeşil alan oluşturulması için desteklenecek.jplenio

İki kıtada da son dönemde yaşanan şehirleşme hızının iklim değişikliğine olumsuz etkide bulunduğunu belirten örgüt, ağaç dikiminin hava kalitesini iyileştireceğini, sel, sıcaklık dalgası riskini azaltacağını ve toprak kaybının önüne geçeceğini hatırlattı.

FAO ayrıca iyi yönetilmei halinde planın hava sıcaklığını 8 derece santigrada kadar düşürebileceğini ve hava kalitesinin arttırılması için öngörülen maliyetin yüzde 40 azaltılabileceğini kaydetti.

Plana göre ilk etapta Afrika ve Asya'daki 30 ülkedeki 90 şehrin yeşil alan oluşturulması için desteklenecek.

Zirveye katılmayan ülkeler : Avustralya ve Brezilya

Amazonlardaki yağmur ormanlarında sürmekte olan yangınlarla ilgili tutumu ve liderliği sorgulanan Brezilya Devlet Başkanı Jair Bolsonaro ile katı bir karbon yanlısı bir politika uygulayan Avustralya Başbakanı Scott Morrison'ın zirveye katılmaması dikkat çekti.

Reuters
Çin Dışişleri bakanı Wang Yi gelişmiş ülkeleri karbon salımını azaltmak için örnek olmaya çağırdı.Reuters

Öte yandan dünyanın en büyük karbon salımı yapan ülkesi Çin'i Dışişleri Bakanı Wang Yi temsil ediyor. Yi zirvedeki konuşmasında gelişmiş ülkeleri karbon salımını azaltmak için örnek olmaya çağırdı. Yi'nin Çin'in iklim değişikliğiyle ilgili vaatlerini uyacağını belirtmesi ise dikkat çekti. Çin yenilenebilir enerji konusunda şu anda dünyada lider konumda.

Amerika Birleşik Devletleri'nde zincirli protesto

Amerikalı siyasetçiler üzerinde iklim değişikliğiyle mücadele konusunda baskı kurmak üzere hareket geçen eylemciler başkent Vaşington'un Capitol Hill bölgesindeki kilit noktalarda trafiği aksattı.

Reuters
Protestocuların zincirlerini kesmeye çalışan Vaşington polisi elektrikli testereden çıkan kıvılcımların eylemcileri yakmaması için üzerlerine battaniye örttüReuters

Caddelerin ortasına taşdıkları tekne ve merdivenlere kendilerini zincirleyen eylemcilere polis müdahale etti. Elektrikli testerelerle zincirleri kesen polis 26 protestocuyu tutukladı.

Almanya iklim değişikliği fonunu iki katına çıkardı

BM İklim Zirvesi'nde konuşan Almanya Başbakanı Angela Merkel ülkesinin iklim değişikliğiyle mücadele için ayrıdığı harcama fonunu ikiye katlayacağını duyurdu. Almanya'nın iklim değişiklği konusunda hem uluslararası hem de ulusal düzeyde sorumluluk taşıdığını vurgulayan Merkel, uluslararası alanda 2014'e göre iklimin korunması için ayırılacak paranın 2 milyardan 4 milyar euroya yükselteceklerini, özellikle 1,5 milyar avroyu Yeşil İklim Fonu'na yatıracaklarını kaydetti.

Reuters
Almanya Başbakanı Angela Merkel konuşmasında sanayileşmiş ülkelerin iklim değişikliğinin ana sebebi olduğunu söylediReuters

Merkel yaptığı konuşmada iklim değişiminin ve dünyanın ısınmasının nedeninin insanlar olduğunu belirterek, bilim insanlarının tavsiyelerine uyulması ve iklim değişikliğiyle küresel olarak birlikte mücadele edilmesi gerektiğini vurguladı.

Bunun için ölçünün, küresel ısınmayı 1,5 santigrat dereceyle sınırlandırmayı amaçlayan Paris İklim Anlaşması olduğuna işaret eden Merkel, "Sanayileşmiş ülkeler, küresel ısınmanın ana sebebidir. Gelişmekte olan ülkeler de mağdurlarıdır." dedi.

Merkel, bundan dolayı sanayileşmiş ülkelerin, dünyanın ısınmasını durdurmaya yönelik yolların bulunması için yenilikçi teknolojiler geliştirmesi ve para ayırmasını istedi. Merkel, ulusal alanda tedbirler alındığına işaret ederek, Alman hükümetinin geçen hafta iklim koruma paketini açıkladığını anımsattı.

Zirvede, kendisinden önce aralarında İsveçli iklim aktivisti Greta Thunberg'in de bulunduğu gençlerin konuştuğuna işaret eden Merkel, "Gençlerin 'uyanın' çağrısını duyduk." ifadesini kullandı.

Greta aralarında Türkiye'nin de bulunduğu 5 ülkeyi UNICEF'e şikayet etti

Aralarında İsveçli iklim aktivisti Greta Thunberg'in de bulunduğu 15 çocuk beş ülke hakkında iklim değişikliğiyle mücadele konusunda yeterli adımları atmadıkları gerekçesiyle UNICEF'e şikayet etti. Uluslararası hukuk şirketi Hausfeld tarafından hazırlanan ve Earthjustice adlı yardım kuruluşu tarafından desteklenen dilekçede yaşları 8 ile 17 arasında değişen farklı milletlerden 15 çocuğun imzası bulunuyor. BM Çocuklara Yardım Fonu UNICEF'e iletilen şikayet dilekçesinde Türkiye'nin yanı sıra Fransa, Almanya, Brezilya ve Arjantin yer alıyor.

Dilekçe sahipleri şikayetlerinde iklim değişikliğinin kendi hayatlarına olan etkisini aktardı. Dilekçede orman yangınları ve sel nedeniyle ölümle mücadele vermek ve komşularını kaybetmekten, geleneksel yaşam şekillerinin değişime uğramasına, hava kirliliği, kirlenen denizler, kuraklığın neden olduğu zorlukların yanı sıra günümüz ve gelecekle ilgili yaşadıkları endişe ve depresyona ilişkin örnekler anlatılıyor.

Çocuk Hakları Sözleşmesi'nin uygulanmasını gösetmekle sorumlu olan BM Çocuk Hakları Komitesi'nce değerlendirilecek olan şikayet dilekçesi komite tarafından kabul görürse adı geçen ülkelerden şikayetlerle ilgii cevap vermeleri istenecek. Amerika Birleşik Devletleri dışında dünyadaki bütün ülkelerin sözleşmede imzası bulunuyor.

İklim aktivisti Greta Thunberg : Boş sözlerinizle çocukluğumu ve hayallerimi çaldınız

İngiltere'den fosil yakıt kullanmadan yelkenli tekneyle Atlantik Okyanusu'nu geçerek New York'a gelen ve İklim Zirvesi'ne katılan İsveçli iklim aktivisti 16 yaşındaki Greta Thunberg, duygusal konuşmasıyla liderleri sert şekilde eleştirdi.

Reuters
İsveçli iklim aktivisti Greta Thunberg BM İklim Zirvesi'ndeki konuşmasında liderleri sert dille eleştirdiReuters

Thunberg konuşmasında "Benim burada olmamam gerek, okyanusun ötesinde okulda olmam gerek. Sizler ne cesaretle bizden umut bekliyorsunuz. Boş sözlerinizle çocukluğumu ve hayallerimi çaldınız. Ben yine de şanslı çocuklardan biriyim. İnsanlar ölüyor, ekosistemimiz çöküyor, kitlesel yok oluşla karşı karşıyayız ama siz sadece para ve ekonomik büyümelerinizden bahsediyorsunuz. Bu ne cesaret."' ifadelerini kullandı.

İklim değişikliğine bir süredir dikkati çektiğini ve ancak liderlerin bunu görmezden geldiğini belirten Thunberg, şunları kaydetti:

"Buruya gelip her şeyi yaptığınızı söylüyorsunuz. Gerçekten durumun ciddiyetini anlıyorsanız ve halen harekete geçmiyorsanız bu şeytan olduğunuzu gösterir ama buna inanmak istemiyorum... Bizi hayal kırıklığına uğratıyorsunuz ama gençler artık sizin ihanetinizin farkına vardı. Gelecek nesillerin gözü sizin üstünüzde olacak."

Rusya'dan Paris İklim Anlaşması'nın kabülüne doğru büyük adım

Dünyanın dördüncü en büyük sera gazı salımı yapan Rusya'dan Paris İlkim Anlaşması'nın kabulne yönelik önemli bir adım geldi.

Reuters
Rusya Başbakanı Dimitri Medvedev Paris İklim Anlaşması'nın uygulanması için kararlılığını vurguladıReuters

Rusya Başbakanı Dimitri Medvedev ülkesinin 2015 Paris Anlaşması'nın kabulüne ilişkin hükümetin sunduğu önergeyi imzaladığını duyurdu. Ancak Medvedev Moskova'nın Nisan 2016'da imzaladığı anlaşmanın yasal bir sebepten dolayı onaylanmayacağını ancak varolan yasal ilkeler doğrultusunda anlaşmayı adapte edeceğini belirtti.

Paris Anlaşması'nın uygulanmasının ekonomik gelişmeyle yakından bağlantılı olduğunu vurgulayan Medvedev Rusya'nın ekonomisini düşük karbon ekonomisine dönüştürmek için yapması gereken çok iş olduğunu kaydetti.

Fransa'dan yağmur ormanlarının korunması için 500 milyon dolar ek bağış

Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, büyük uluslararası bağışçıların yağmur ormanlarının korunması için ek 500 milyon dolarlık bir yardımda bulunacağını belirtti.

Reuters
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron BM İlkim Ziirvesi'nde konuştuReuters

BM İklim Zirvesi'nin etkinliklerinden birinde konuşan Macron bu bağış paketine 100 milyon dolar katkının Fransa'dan geleceğini duyurdu.

Dünyanın akciğerleri olarak tanımlanan Amazon yağmur ormanlarında Ağustos ayında başlayan yangınlar hala sürüyor. Yangınlar nedeniyle her geçen dakika bir buçuk futbol sahası büyüklüğündeki alan yok oluyor. İklim değişikliğiyle mücadelede birinci derecede önem taşıyan ormanların büyük tahribata uğraması dünyanın geleceği açısından tehlike çanlarının çalmasına neden oluyor.