Son Dakika
Bu içeriğe bulunduğunuz bölgeden erişilemiyor

Japonya tamamen kripto paraya geçebilir: Merkez Bankası 'Dijital Yen'i değerlendiriyor

Japon Merkez Bankası
Japon Merkez Bankası   -   ©  AFP
Metin boyutu Aa Aa

Japon Merkez Bankası (JMB) son birkaç yıldır dijital paraya geçme olasılığını değerlendiriyor. Bunun için 'merkez banka kriptoparası' (MBK) üzerinde çalışmalar yapıldı.

22 Ocak'ta JMB beş ayrı merkez bankası ve Uluslararası İskan Bankası (BIS) ile potansiyel bir MBK için işbirliğine gidileceği açıklamasını yaptı. Bu açıklama ile birlikte dünya piyasalarında 'Dijital Yen' beklentisi yükseldi. Eğer bu gerçekleşirse Japonya kendi merkez bankası ile tamamen dijital paraya geçen ilk ülke olabilir.

JMB Başkanı Yadımcısı Masayoshi Amamiya'nın yaptığı son açıklamalar da Japonya'nın kısa vadede değilse de orta-uzun vadede bu hedefe doğru ilerlediğini gösteriyor. "Olasılığı detaylı olarak değerlendiriyoruz" diyen Amamiya'nın sözleri sonrası ülkede kriptopara yeniden gündemin üst sırasına taşındı.

Gelen bilgilere göre JMB olası MBK kullanımı için Kanada, İngiltere, İsveç, İsviçre ve Avrupa Birliği Merkez Bankaları ile birlikte çalışacak. 2020 yılı sonunda konuya ilişkin nihai raporu hazırlayacak olan JMB özellikle meselenin yetki alanı kısmında akıllardaki soru işaretlerinin giderilmesini amaçlıyor.

'Libra' piyasaları heyecanlandırdı ancak devletleri kızdırdı

Japonya ve diğer bazı ülkelerdeki bu ivmenin Facebook'un 'Libra' adlı kriptopara girişimi ile arttığı belirtiliyor. Piyasa aktörleri tarafından olumlu karşılanan Libra insiyatifinin sınırlar ötesi kullanım ve düşük finansal işlem kesintisi gibi avantajlar sunmasından dolayı dünya ekonomisine canlılık getireceği düşünülmüştü.

Ne var ki, başta AB olmak üzere birçok önemli ülkenin Libra üzerindeki kontrol ve denetimin yol açacağı sorunlar nedeniyle bu girişime olumlu bakmaması projenin askıya alınmasına neden oldu. Libra destekçilerinden son olarak Mastercard projeden çekildiğini duyurdu.

Libra ile ilgili bu tür olumsuzlukların yaşandığı dönem içerisinde konunun bu kez devlet kurumları tarafından ele alınması bu girişimin özel sektöre bırakılmaması adına atılmış bir adım olabileceğini düşündürüyor.

Çin'de de hareketlenme var

Çin de Libra projesi açıklandığından bu yana konuyla yakından ilgilenen ülkelerden biri. 'Dijital Yuan' fikrini 2014'ten bu yana tartışan Çin rejimi, son dönemde bu yöndeki çalışmaları hızlandırmaya karar verdi.

Avrupa treni kaçırmak istemiyor

Avrupa Birliği ve İngiltere de Libra'nın yaratabileceği kontrol dışı finansal devinimden çekiniyor. Bu nedenle hem Pound hem de Euro için dijital versiyonlar çıkarılması ve bu alanda olası liderlik pozisyonunun uzak doğuya bırakılmaması için girişimler yapılması tartışılıyor.

ABD'ye göre henüz acelesi yok

Atlantik Okyanusu'nun diğer kıyısında ise Amerika Birleşik Devletleri Hazine Bakanı Steve Mnuchin net ifadelerle en azından önümüzdeki 5 yıl boyunca dijital para birimi oluşturmanın gerekli olmadığını öne sürdü. Ne var ki, Çin'in dijital Yuan'a geçmesi halinde işler hızlı şekilde değişebilir.

Devlet destekli olması hem avantaj hem dezavantaj

Devlet destekli ve planlı dijital paralarda para aklama veya vergi kaçırma çok daha zor olacağı için bu konudaki girişimlerin önünün daha açık olacağı tahmin ediliyor. Ancak dijital para dönemine geçildiği takdirde tüm merkez bankaları ve çok sayıda devletin birbirleri ile daha önce hiç olmadığı kadar yakından çalışması ve işbirliği yapması gerekecek. Dünyanın siyasi ikliminde bunun ne kadar mümkün olduğu tartışmalı. Özellikle sistemin siber saldırılara karşı güvenliği noktasında da hala pek çok soru işareti bulunuyor.

"Dijital para savaşlarının başındayız"

Kripto para ekonomisinin çok hızlı bir şekilde geliştiğini belirten Estonya merkezli Escoin'in kurucularından Fahri Toga, çok sayıda ülkenin kendi dijital parasını çıkarmak için kapsamlı araştırma ve pilot projeler yürüttüğüne dikkat çekiyor. Henüz adı konmasa da ‘bir dijital para savaşının başında olduğumuz’ düşünen Toga özellikle Çin’in bu alanda çok ilerlediğini ve kendi dijital parasını piyasaya sürmeye hazırlandığını ifade ediyor: Sadece devletler ve merkez bankaları değil, Facebook gibi özel şirketler de kendi paralarını piyasaya sürüyor. Bu, ‘paranın ne olduğu, kimin para basmaya yetkisi olduğu gibi’ tarihi soruları yeniden gündeme taşıyacak. Devletler - merkez bankaları ve özel girişimler arasında büyük bir mücadele yaşanacak.

Toga'ya göre bu yeni dönemde altın gibi kıymetli madenleri muhafaza eden ve kullanım kolaylığı gösteren dijital paralar daha çok ilgi toplayacaklar.