Son Dakika
Bu içeriğe bulunduğunuz bölgeden erişilemiyor

Genetiği değiştirilmiş sivrisineklerle ne amaçlanıyor, karşı çıkanlar ne diyor?

Hastalıklara yol açan virüsleri taşıyan Aedes aegypti
Hastalıklara yol açan virüsleri taşıyan Aedes aegypti   -   ©  AP
Metin boyutu Aa Aa

Amerika Birleşik Devletleri'nde ilk kez genetiği değiştirilmiş sivrisineklerin doğaya salınımına başlandı. Amaç; zika ve sarıhumma gibi hastalıklara yol açan virüsleri taşıyan sivrisineklerin popülasyonunu azaltmak.

Geçtiğimiz günlerde başlayan proje kapsamında, 12 hafta boyunca her hafta yaklaşık 12 bin genetiğiyle oynanmış sivrisinek Florida Keys'in 6 bölgesinde doğaya bırakılacak.

Projede İngiliz biyoteknoloji şirketi Oxitec'in geliştirdiği erkek sivrisinekler kullanılacak.

Ölümcül gen kullanılacak

Latince adı Aedes aegypti olan sivrisineklerin yalnızca dişileri, yumurtlamak için gerekli olan kanı insanları ısırarak sağlıyor. Bu da Aedes sineklerin taşıdığı Zika, Sarıhumma ve Dang Humması gibi hastalıklara yol açan virüslerin insanlara ya da hayvanlara bulaşmasına yol açıyor. Erkek sineklerse canlıları ısırmıyor.

Florida Keys'teki sivrisinek popülasyonunun yüzde 4'ünü Aedeslerin oluşturduğu tahmin ediliyor.

Oxitec'ten yapılan açıklamaya göre, genetiği değiştirilmiş erkek sivrisineklere yerleştirilen özel bir genin, yeni üreyen dişi Aedes sinekleri büyümeden, larval evresinde öldürmesi ve bu sineklerin nüfusunu azaltması hedefleniyor.

Şirket, daha önce Brezilya, Panama ve Cayman Adaları'nda 1 milyardan fazla genetiğiyle oynanmış canlıları doğaya saldı. Florida Keys'deki pilot deneyle ABD topraklarında ilk kez bu türde bir çalışmaya izin verilmiş oldu.

"Denek olmak istemiyoruz"

Projeyi destekleyenler, sineklerden bulaşan ölümcül hastalıkların arttığını ve bu virüsleri taşıyan canlıları yok etmek için kullanılan sinek ilaçlarının çevreye zarar verip arı gibi zararsız canlıları da öldürdüğünü savunuyor.

Yaşadıkları bölgede GDO'lu sivrisinek istemeyenler, "Denek olmak istemiyoruz" sloganı altında internette başlattıkları bir kampanyada 237 binden fazla imza topladı.

Deneyin risklerine işaret eden bazı bilim insanları da insan atığından kaynaklı doğada çok fazla miktarda antibiyotik madde bulunduğunun altını çizerek, sivrisineklerin bu antibiyotikler sayesinde "ölümcül gen"i yenip hayatta kalabileceğine dikkat çekiyor.