Beyaz Saray, İran rejiminden gönderilen mesajların Başkan Donald Trump tarafından yakından takip edildiğini açıkladı.
Beyaz Saray pazartesi günü ABD Başkanı Donald Trump’ın, İran hükümetinin protestolara yönelik şiddetli müdahalesi sonucunda 600’den fazla kişinin hayatını kaybettiği olaylara karşı ABD’nin askeri yanıt seçeneklerini değerlendirdiğini, ancak Tahran’dan gelen mesajların ardından şimdilik beklemeye geçtiğini açıkladı.
Trump, yönetimi protestoculara karşı orantısız güç kullanıldığını tespit ederse İran’a karşı askeri müdahale tehdidinde bulunmuştu. Beyaz Saray’a göre, Washington’ın “aşılmakta olan kırmızı çizgisi” olarak tanımladığı bu durum, Trump ve ulusal güvenlik ekibini “çok güçlü seçenekleri” değerlendirmeye yöneltti.
Pentagon yetkililerinin uzun menzilli füze saldırıları, siber operasyonlar ve psikolojik kampanya seçeneklerini görüştüğü belirtiliyor.
Beyaz Saray Sözcüsü Karoline Leavitt’e göre, Trump ayrıca İran rejimi yetkililerinden gelen mesajları da inceliyor.
Leavitt, pazartesi günü gazetecilere yaptığı açıklamada, “İran rejiminin kamuoyuna yansıyan mesajları ile yönetimin özel olarak aldığı mesajlar oldukça farklı. Başkan, bu mesajları incelemeye ilgi gösteriyor” dedi.
Leavitt, sözlerini şöyle sürdürdü: “Buna karşın, başkanın gerekli gördüğü durumlarda askeri seçenekleri kullanmaktan çekinmediğini gösterdiği de bir gerçek ve bunu İran’dan daha iyi bilen yok.”
İran'ın ticari ortaklarına yüzde 25 gümrük vergisi
Beyaz Saray'ın protestolara ilişkin tutumu, Trump'ın sosyal medya üzerinden Tahran'la iş yapan ülkelere "derhal geçerli olmak üzere" yüzde 25 gümrük vergisi uygulayacağını duyurmasından saatler sonra geldi. Bu Trump'ın İran'ı protesto baskısı nedeniyle cezalandırmayı amaçlayan ilk eylemi.
Trump, Truth Social'daki bir paylaşımında "Derhal geçerli olmak üzere, İran İslam Cumhuriyeti ile iş yapan herhangi bir Ülke, Amerika Birleşik Devletleri ile yapılan her türlü iş için yüzde 25 gümrük vergisi ödeyecektir," diye yazdı. "Bu Emir nihai ve kesindir," diye ekledi.
Türkiye, Çin, Birleşik Arap Emirlikleri, Brezilya ve Rusya Tahran ile iş yapan ekonomiler arasında yer alıyor. Beyaz Saray, Başkan'ın gümrük vergisi duyurusu hakkında daha fazla yorum yapmayı ya da ayrıntı vermeyi reddetti.
İran'ın müzakereler için nasıl bir yol izleyeceğine dair çok az ayrıntı olsa da Leavitt, Trump'ın özel temsilcisi Steve Witkoff'un Tahran'la temas kuran kilit bir oyuncu olacağını doğruladı.
Bu arada ABD medyasında yer alan haberlere göre Başkan Yardımcısı JD Vance, Dışişleri Bakanı Marco Rubio ve Beyaz Saray Ulusal Güvenlik Konseyi'nin önemli yetkilileri önümüzdeki günlerde Trump'a sunulmak üzere diplomatik yaklaşımdan askeri saldırıya kadar bir "seçenekler paketi" geliştirmek üzere bir araya geldi.
Washington ve Tahran arasındaki görüşmelerle ilgili haberler ilk olarak pazar günü Trump'ın gazetecilere İranlı yetkililerle bir "toplantı ayarlandığını" söylediği ancak "toplantıdan önce olanlar nedeniyle harekete geçmek zorunda kalabileceğimiz" konusunda uyardığı zaman ortaya çıktı.
Trump, "Durumu çok dikkatli bir şekilde izliyoruz," dedi.
Gösteriler İran'ın son yıllarda gördüğü en büyük gösteriler; İran para biriminin çöküşüyle başlayan protestolar Dini Lider Ayetullah Ali Hamaney'in baskıcı yönetiminin daha büyük bir testine dönüştü.
Üçüncü haftasına giren hükümet karşıtı protestolarda ABD merkezli bir insan hakları grubuna göre 500'den fazla protestocu öldürüldü ve yaklaşık 10 bin 700 kişi tutuklandı.
İran, meclis başkanı aracılığıyla Washington'un göstericileri korumak için güç kullanması halinde ABD ordusu ve İsrail'in "meşru hedef" olacağı uyarısında bulunurken, Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi Tahran'ın görüşmelere açık olduğunu ancak "savaşa hazır" olduğunu söyledi.