Avrupa Komisyonu, salı günü Hindistan’la serbest ticaret anlaşmasını sonuçlandırdı. AB ürünlerine yönelik tarifeler düşürülürken, Hint makamlarını yatıştırmak için tarım kapsam dışı bırakıldı. Bir 'çatı anlaşma' olarak görülen mutabakattan en çok Avrupa otomotiv sektörü faydalanacak.
Avrupa Komisyonu, salı günü Hindistan ile Avrupa Birliği ürünlerine yönelik otomobilden şaraba kadar geniş bir yelpazede tarifeleri ciddi biçimde düşüren bir serbest ticaret anlaşmasını sonuçlandırdı.
Anlaşma, ABD Başkanı Donald Trump’ın uyguladığı gümrük tarifeleri sonrasında dünyanın alternatif pazarlar aradığı bir dönemde gerçekleşti.
Açıklama, Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen’in de aralarında bulunduğu AB liderlerinin Hindistan’a gerçekleştirdiği üst düzey ziyaret sırasında yapıldı.
Her iki taraf da, ABD pazarına alternatif arayışlarının hız kazandığı bu dönemde, “stratejik ilişkilerde yeni bir sayfa” açıldığını vurguladı.
Trump yönetimi tarafından uygulanan yüzde 50’lik gümrük tarifeleriyle karşı karşıya olan Hindistan’ın ihracatı bu durumdan ciddi şekilde etkilenmiş durumda.
Avrupa Birliği ise bu ayın başında Latin Amerika ülkeleriyle Mercosur anlaşmasını imzalamasının ardından, yeni ortaklarla ticaret gündemini hızlandırmayı hedeflediğini açıkladı.
Müzakereler son ana kadar sürdü; müzakereciler hafta sonu ve pazartesi günü erken saatlerde bir araya geldi.
Anlaşma, tarafların “henüz yeterince değerlendirilememiş” ortak pazar potansiyelini güçlendirmeyi hedefliyor. Ancak tarım gibi siyasi açıdan hassas sektörler anlaşma kapsamı dışında bırakıldı.
Avrupa Komisyonu Başkanı Von der Leyen, "AB ve Hindistan bugün tarih yazıyor; dünyanın en büyük demokrasileri arasındaki ortaklığı derinleştiriyoruz," dedi.
Von der Leyen, "Dünyaya, kurallara dayalı iş birliğinin hâlâ güçlü sonuçlar üretebildiği mesajını verdik," ifadelerini kullandı.
27 AB üyesi adına müzakereleri yürüten Komisyon’un ticaretten sorumlu güçlü ismi Maros Sefcovic ise anlaşmanın 2027’ye kadar hızla hayata geçirilmesinin hedeflendiğini söyledi.
Anlaşmanın açıklanmasının ardından Yeni Delhi’de Euronews’e konuşan Sefcovic, Hindistan anlaşmasının AB’nin ticaretteki yeni yaklaşımını yansıttığını belirterek, siyasi kırmızı çizgilere takılmak yerine daha pragmatik ve somut sonuçlara odaklanıldığını ifade etti.
Hint pazarına açılmak isteyen Avrupalı ihracatçılar için kazanç
Anlaşma kapsamında AB, Hindistan’a yaptığı mal ihracatını 2032’ye kadar iki katına çıkarmayı hedefliyor. Bu doğrultuda, AB’nin Hindistan’a ihracatının yaklaşık yüzde 96’sında tarifeler düşürülecek ve yılda yaklaşık 4 milyar euro gümrük vergisi tasarrufu sağlanacak.
Anlaşma tam kapasiteye ulaştığında, 2 milyar kişilik bir pazar yaratması öngörülüyor.
Avrupa otomotiv sektörü anlaşmadan en fazla fayda sağlayan alanlardan biri olacak. Şartların uygulanması hâlinde, Hindistan’ın otomobillere uyguladığı gümrük vergileri kademeli olarak yüzde 110’dan yüzde 10’a indirilecek. Makine, kimya ve ilaç sektörlerinde de tarifeler neredeyse tamamen kaldırılacak.
Fransa, İtalya ve İspanya gibi ülkeler için kilit ihracat kalemleri olan şarap ve alkollü içkilerde vergiler yüzde 150’den yaklaşık yüzde 20-30 seviyesine düşürülecek. Zeytinyağında ise yüzde 40 olan gümrük vergisi sıfırlanacak.
AB çiftçileriyle yıllardır süren gerilimlerin ardından Komisyon, hassas tarım ürünlerinin anlaşma dışında bırakıldığını açıkladı. Bu kapsamda sığır eti, tavuk, pirinç ve şeker anlaşmaya dâhil edilmedi.
Hindistan tarafında ise süt ürünleri ve tahıl ticaretine ilişkin mevcut koşullar, Yeni Delhi’nin “kırmızı çizgi” olarak gördüğü talepler doğrultusunda değişmeden bırakıldı.
AB adına anlaşmayı müzakere eden Komisyon, metinde çevre korumasını güçlendiren ve iklim değişikliğiyle mücadeleyi ele alan özel bir sürdürülebilir kalkınma bölümünün de yer aldığını belirtti.
Müzakerelerin tartışmalı başlıklarından biri olan coğrafi işaretler ise bu anlaşmanın dışında bırakıldı. AB ürünlerinin Hindistan pazarında taklit edilmesini önlemeyi amaçlayan bu konu, ayrı bir anlaşmayla ele alınacak.
Trump tarifelerinin gölgesinde imzalanan anlaşma
Anlaşmanın zamanlaması, tarafların ekonomilerini Trump’ın gümrük tarifeleri riskinden koruma arayışları açısından kritik önem taşıyor.
AB, geçen yıl tartışmalı bir anlaşma sonrası tarifelerin yüzde 15’e çıkmasıyla karşı karşıya kalırken, Hindistan hâlihazırda Washington tarafından uygulanan yüzde 50’lik bir tarife rejimi altında bulunuyor.
Trump yönetimi, Rusya’dan petrol satın aldığı gerekçesiyle geçen yıl Hindistan’a ek yüzde 25 gümrük vergisi uygulamıştı.
Hindistan ise 1,4 milyarlık nüfusunu ayakta tutmak için ucuz enerjiye ihtiyaç duyduğunu savunarak bu adımı gerekçelendirmişti.
AB ile Hindistan arasındaki ticaret görüşmeleri ilk kez 2007’de başladı ancak kısa sürede engellere takıldı. Müzakereler 2022’de yeniden başlatıldı ve Trump’ın Beyaz Saray’a dönüşünün etkilerini sınırlamak amacıyla geçen yıl hız kazandı.
Avrupa Komisyonu ve Avrupa Konseyi başkanlarının onur konuğu olduğu iki günlük ziyaret sırasında anlaşmanın imzalanmasının ardından AB, bu mutabakatın "kurallara dayalı iş birliğinin", hem birlik için hem de Latin Amerika’dan Hindistan’a uzanan geniş bir ortaklar ağı için hâlâ geçerli bir model olduğunu ortaya koyduğunu belirtti.
Anlaşmanın yürürlüğe girebilmesi için AB Konseyi ve Avrupa Parlamentosu’nun (AP) onayı gerekiyor.
Bu sürecin zorlu olabileceğine dikkat çekilirken, Komisyon anlaşmanın Ocak 2027’den itibaren uygulanmasını umuyor.