İran savaşında 16. gün: Tahran'dan 'savaşın kapsamını genişletecek adımlardan kaçının' çağrısı

İsrail askeri kaynaklarından pazar günü gelen açıklamada, ülkenin hava savunması için kritik öneme sahip füze imha edici (interseptör) stoklarının tükendiğine dair haberler yalanlandı ve ordunun "durumu sürekli takip ettiği" aktarıldı.

Haber portalı Semafor, ABD’li yetkililere dayandırdığı haberinde, ABD-İsrail’in İran’a karşı yürüttüğü savaş üçüncü haftasına girerken, İsrail’in Amerika Birleşik Devletleri’ne "balistik füze imha edici stoklarının kritik seviyede azaldığını" bildirdiğini iddia etmişti.

Askeri kaynaklar, medyadan gelen sorulara yanıt olarak, "Şu an itibarıyla bir mühimmat sıkıntısı bulunmamaktadır. İsrail Savunma Kuvvetleri (IDF) uzun süreli çatışma ihtimaline göre hazırlık yapmıştır. Durumu kesintisiz olarak takip ediyoruz," açıklamasında bulundu.

İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, ABD Başkanı Donald Trump'ın "Tahran'ın savaşı bitirmek için bir anlaşma istediği" yönündeki iddiasını reddederek, İran'ın ABD ile müzakere yürütmekle ilgilenmediğini söyledi.

CBS’te pazar günü yayınlanan "Face the Nation" programına mülakat veren Arakçi, "Biz istikrarlı ve yeterince güçlüyüz. Sadece halkımızı savunuyoruz," ifadelerini kullandı.

Arakçi, Washington ile diyaloğa kapıyı kapatarak şunları ekledi: "Amerikalılarla konuşmak için herhangi bir sebep görmüyoruz çünkü onlar bize saldırmaya karar verdiklerinde biz zaten onlarla konuşuyorduk."

İtalya ordusu tarafından pazar günü yapılan açıklamada, Kuveyt’te İtalyan ve Amerikan kuvvetlerine ev sahipliği yapan Ali Al Salem Hava Üssü’ne bir insansız hava aracı (İHA) saldırısı düzenlendiği, ancak tüm personelin güvende olduğu bildirildi.

İtalya Genelkurmay Başkanı General Luciano Portolano, ordunun X hesabı üzerinden paylaşılan açıklamasında şu ifadelere yer verdi: "Bu sabah, Kuveyt'teki Ali Al Salem Üssü, İtalyan Hava Görev Gücü’ne (TFA) ait bir insansız hava aracının bulunduğu hangarı hedef alan bir İHA saldırısına maruz kalmıştır. Saldırı sonucunda söz konusu hava aracı imha edilmiştir."

Mısır Cumhurbaşkanı Abdülfettah el-Sisi, Katar Emiri Şeyh Tamim bin Hamad el-Thani'ye gönderdiği mesajda, İran tarafından hedef alınan Katar ve diğer Körfez uluslarına "tam destek ve dayanışma" sözü verdi.

Pazar günü Körfez turunun ilk durağı olarak Katar’ı ziyaret eden Mısır Dışişleri Bakanı Bedir Abdelatty, Cumhurbaşkanı Sisi’nin mesajını bizzat iletti.

Bölgedeki gerilimin düşürülmesi çağrısında bulunan Abdelatty, Ortak Savunma Anlaşması'nın (Joint Defence Treaty) hayata geçirilmesinin "Arap devletlerinin güvenliğini, egemenliğini, birliğini ve toprak bütünlüğünü koruyacağını" vurguladı.

Türkmenistan devlet medyasında yer alan haberlere göre; ilaç, tıbbi malzeme, giyim ve gıda taşıyan dört soğutuculu tır, pazar günü başkent Aşkabat’tan İran’a doğru yola çıktı.

Resmi makamlar, bir yardım vakfı tarafından finanse edilen sevkiyatın, “dostluk ve kardeşlik ilişkilerinin bir göstergesi olarak, başta çocuklar olmak üzere İran İslam Cumhuriyeti halkına” gönderildiğini belirtti.

Yetkililer, İran ile 1.148 kilometrelik sınırı paylaşan ve zengin doğalgaz rezervlerine sahip izole bir Orta Asya ülkesi olan Türkmenistan’a, şimdiye kadar 16 farklı ülkeden yaklaşık 250 kişinin giriş yaptığını bildirdi.

Filistinli direniş grubundan bir kaynak AFP haber ajansına yaptığı açıklamada, pazar sabahı Lübnan’ın güneyindeki Sayda bölgesinde düzenlenen İsrail saldırısında bir Hamas yetkilisinin hayatını kaybettiğini bildirdi.

İsminin açıklanmasını istemeyen kaynak, devlet medyasının Sayda'nın kuzey mahallelerinden birindeki bir apartman dairesine yönelik saldırı haberinin ardından ölen kişinin Hamas yetkilisi Vissam Taha olduğunu doğruladı.

Sahil kenti Sayda, Lübnan'daki en büyük Filistin mülteci kampına ev sahipliği yapıyor. İsrail, son aylarda Hamas'ı hedef aldığını belirterek bu kampı daha önce de vurmuştu.

İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, pazar günü yayınlanan bir mülakatında, Tahran’ın elinde, Orta Doğu’daki ABD üslerinin İslam Cumhuriyeti’ni hedef almak için kullanıldığına dair "bolca kanıt" olduğunu öne sürdü.

Arapça yayın yapan Al-Araby Al-Jadeed haber kanalına konuşan Arakçi, "Elimizde buna dair çok sayıda kanıt var: uydu görüntüleri ve elektronik gözetleme verileri, bu bölgedeki ABD üslerinin saldırılar için kullanıldığını kanıtlıyor," ifadelerini kullandı. Arakçi ayrıca, İran'ın hayati öneme sahip petrol merkezi olan Hark Adası'na yönelik saldırılarda füzelerin Birleşik Arap Emirlikleri'nden (BAE) fırlatıldığını iddia etti.

ABD üslerine ev sahipliği yapan Birleşik Arap Emirlikleri ve diğer Körfez ülkeleri, topraklarının veya hava sahalarının İran'a yönelik askeri operasyonlarda kullanılmasına izin verdikleri iddialarını reddetti.

BAE Devlet Başkanı Danışmanı Enver Garkaş, cumartesi geç saatlerde sosyal medya üzerinden yaptığı paylaşımda, İran’ın bu iddialarına yanıt vererek, “Bu durum; yönünü şaşırmış ve sağduyudan yoksun, karmaşık bir politikanın yansımasıdır,” dedi.

Papa 14. Leo, pazar günü yaptığı açıklamada, Orta Doğu’da barış çağrısını yineleyerek savaşın sona erdirilmesi ve diyalog kanallarının yeniden açılması talebinde bulundu. 

Vatikan’daki geleneksel "Angelus duası" sırasında konuşan Katolik dünyasının ruhani lideri, "Aziz kardeşlerim, iki haftadır Orta Doğu halkları savaşın korkunç şiddetine maruz kalıyor," ifadelerini kullandı. 

Papa, konuşmasında insani bilançonun vahametine şu sözlerle dikkat çekti: "Binlerce masum insan hayatını kaybetti, sayısız kişi ise evlerini terk etmek zorunda kaldı. Okulları, hastaneleri ve yerleşim alanlarını vuran saldırılarda sevdiklerini kaybedenlerin acısını yürekten paylaşıyorum." 

Papa 14. Leo ayrıca, Lübnan’daki durumun özel bir endişe kaynağı olduğunu ve bölgedeki tırmanışın kaygı verici boyutlara ulaştığını vurguladı.

İran Kültürel Miras Bakanlığı tarafından pazar günü yapılan açıklamada; son iki haftadır devam eden saldırılar sonucunda müze, çarşı, tarihi hükümet binaları ve camilerin de aralarında bulunduğu 56 kültürel sit alanının hasar aldığı bildirildi.

Zarar gören yapılar arasında Tahran’daki Kaçar dönemine ait Gülistan Sarayı, İsfahan’daki Şah Abbas Camii ve 17. yüzyıldan kalma Çehel Sütun Sarayı gibi sembolik eserler bulunuyor.

Hasar ülke geneline yayılıyor

Bakanlık, tahribatın yalnızca Tahran ve İsfahan ile sınırlı kalmadığını; Kürdistan, Lorestan ve Kirmanşah eyaletlerindeki tarihi bölgelerin de saldırılardan olumsuz etkilendiğini vurguladı.

Bahreyn makamlarından pazar günü yapılan açıklamada, İran ile gerilimin tırmanmasından bu yana hava savunma sistemlerinin 125 füze ve 211 insansız hava aracını (İHA) etkisiz hale getirdiği bildirildi.

ABD Donanması'nın 5. Filosu'na ev sahipliği yapan ada ülkesi, İran saldırılarından en çok etkilenen noktalardan biri oldu. Şimdiye kadar limanlar, bir otel, bir petrol rafinerisi ve bir su arıtma tesisinin hedef alındığı saldırılarda en az bir kişi hayatını kaybetti.

Yüz ölçümü bakımından Singapur ile benzer büyüklükte olan Bahreyn, hava sahasını korumak için ABD yapımı hava savunma sistemlerini kullanıyor.

Uluslararası Göç Örgütü'nden (IOM) pazar günü yapılan açıklamada, İran şehirlerinde kötüleşen koşulların "giderek karmaşıklaşan hareketlilik modellerine" yol açtığı uyarısında bulundu.

Örgüt; konutların, temel hizmet sunan tesislerin ve tesisatların tahrip edilmesinin, pek çok İranlıyı daha güvenli olduğunu düşündükleri kuzey eyaletlerine doğru göçe zorladığını belirtiyor.

BM ajansı, insanların 20’den fazla eyalete dağıldığını ve İran genelindeki sığınma evlerinin kapasitelerinin üzerinde bir baskıyla karşı karşıya olduğunu bildirdi.

Ayrıca IOM, havalimanlarının ve başta Irak sınırı olmak üzere çoğu sınır kapısının kapalı olmasına rağmen, İranlıların komşu ülkelere sığındığını ifade etti. Bu kapsamda yaklaşık 32 bin kişinin Afganistan'a, yaklaşık 4 bin kişinin ise Pakistan'a geçtiği kaydedildi.

İngiltere, ABD Başkanı Donald Trump’ın Hürmüz Boğazı’ndan geçen dünya petrol arzının güvenliğini sağlamak için diğer ülkelerden yardım talep etmesinin ardından, Orta Doğu’daki gerilimi yatıştırmanın hayati önem taşıdığını vurguladı.

Enerji Güvenliği Bakanı Ed Miliband, BBC’ye yaptığı açıklamada, “Şimdi yapılması gereken plan, çatışmayı yatıştırmak” dedi.

Savunma Bakanlığı sözcüsü ise cumartesi geç saatlerde yaptığı açıklamada, “Daha önce de belirttiğimiz gibi, bölgede deniz taşımacılığının güvenliğini sağlamak için müttefiklerimiz ve ortaklarımızla çeşitli seçenekleri tartışıyoruz,” ifadelerini kullandı.

Uluslararası Otomobil Federasyonu (FIA) cumartesi günü yaptığı açıklamada, Amerika Birleşik Devletleri (ABD) ve İsrail ile İran arasında devam eden çatışmalar nedeniyle Formula 1 Bahreyn ve Suudi Arabistan Grand Prix'lerinin iptal edildiğini duyurdu.

FIA’dan yapılan açıklamada, "Bugün yapılan teyit doğrultusunda, dikkatli değerlendirmeler sonucu Orta Doğu'da devam eden durum nedeniyle, nisan ayında yapılması planlanan Bahreyn ve Suudi Arabistan Grand Prix'lerinin gerçekleşmeyeceği kesinleşmiştir," ifadeleri kullanıldı.

Pazar günü yapılan bir diğer açıklamada ise Katar MotoGP yarışının da 8 Kasım tarihine ertelendiği bildirildi.

İran resmi haber ajansı IRNA, pazar sabahı erken saatlerde düzenlenen bir ABD-İsrail saldırısında, ülkenin güneyindeki Şiraz kentinde bulunan dar gelirli bir yerleşim mahallesinin vurulduğunu duyurdu.

Haberde, şehrin güneydoğusunda gerçekleştirilen saldırının; işçilere ve devlet sosyal yardım kuruluşu tarafından desteklenen ihtiyaç sahiplerine ait birkaç konutu yerle bir ettiği belirtildi.

Saldırıda çok sayıda evin yıkıldığı ve birkaç kişinin yaralandığı bildirilirken, can kaybına dair bilgi paylaşılmadı.

İran Yargı Erki’ne bağlı resmi haber ajansı Mizan’ın aktardığına göre, İran Sağlık Bakanlığı, savaşın başladığı 28 Şubat’tan bu yana ABD ve İsrail’in hava operasyonlarında 223 kadın ve 202 çocuğun yaşamını yitirdiğini duyurdu.

İran Kızılayı ise toplam can kaybının bin 300'ü aştığını açıkladı.

Körfez ülkeleri, pazar günü bölge genelini hedef alan yeni bir saldırı dalgasını duyurdu.

Saldırı öncesinde Bahreyn'de sirenler çalarken, Birleşik Arap Emirlikleri bir füze saldırısı gerçekleştiğini bildirerek vatandaşlarına güvenli bölgelere sığınmaları çağrısında bulundu.

Suudi Arabistan Savunma Bakanlığı ise hava savunma sistemlerinin, Riyad'da ve krallığın doğu bölgesi semalarında 10 adet insansız hava aracını (İHA) imha ettiğini açıkladı.

Geçtiğimiz günlerde Associated Press'e (AP) konuşan Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Türkiye'nin savaşın dışında kalmak istediğini söyledi.

Bakan Fidan, İran'dan geldiği belirlenen ve NATO savunma sistemleri tarafından Türkiye üzerinde imha edilen 3 füzeye ilişkin olarak, İran makamlarının saldırıyı reddetmesine rağmen verilerin Tahran'ı işaret ettiğini belirtti.

Bu aşamada askeri bir karşılık verilmeyeceğini söyleyen Fidan, "Provokasyona uğradığımızı ve uğrayacağımızı biliyorum ama amacımız bu savaşın dışında kalmak" ifadelerini kullandı.

ABD ile İran arasında müzakerelerin başlaması için ciddi bir girişim olmadığını ancak İran'ın arka kapı diplomasisine açık olduğuna inandığını belirten Fidan, ABD ve İsrail’in 2 hafta önceki saldırıları nedeniyle İranlıların kendilerini ihanete uğramış hissettiğini ifade etti.

Dışişleri Bakanı Fidan: Bu savaşın dışında kalmak istiyoruz

AP’ye konuşan Fidan, eldeki verilerin Türkiye’yi hedef alan füzelerin İran’dan ateşlendiğine işaret ettiğini vurguladı. Türk yetkililerin füzelerle ilgili izah…

İran devlet medyasının bildirdiğine göre, İran birleşik askeri komutanlığı pazar günü "düşmanı," İran dronelarının taklitlerini kullanarak komşu ülkelere saldırmak ve suçu Tahran'ın üzerine yıkmaya çalışmakla suçladı.

İran yönetimi, "düşman" ifadesini genellikle Amerika Birleşik Devletleri ve İsrail için kullanıyor.

Açıklamada, İran'ın Şahid-136 (Shahed-136) dronelarının LUCAS olarak bilinen kopyalarının, Türkiye, Irak ve Kuveyt dahil olmak üzere "bölge ülkelerindeki bağlantısız hedefleri" vurmak için kullanıldığı öne sürüldü. Ancak iddiaya ilişkin herhangi bir kanıt sunulmadı.

Askeri komutanlık ayrıca, İran'ın hedef aldığı noktaları (ABD ve İsrail çıkarları olarak tanımladığı hedefler) açıkça paylaştığını belirterek, bölge ülkelerine güven ve iş birliği çağrısı yaptı.

İsrail ordusundan pazar günü yapılan açıklamada, İran'ın İsrail'e yönelik yeni bir füze salvosu başlattığını duyuruldu.

Açıklamada ayrıca, saldırı altındaki bölgelerde sirenlerin çaldığı ve hava savunma sistemlerinin devreye girdiği belirtildi.

Ayrıntılar gelecek...

İsrail ordusu, ABD ve İsrail’in İran’a karşı başlattığı savaşın 16'ncı gününde, İran'ın batı kesimlerine yönelik geniş kapsamlı bir saldırı dalgası başlattığını açıkladı.

Ordudan pazar günü yapılan resmi açıklamada, "Kısa bir süre önce İsrail Savunma Kuvvetleri (IDF), Batı İran'daki İran terör rejimine ait altyapı tesislerini hedef alan geniş çaplı bir saldırı dalgası başlatmıştır," ifadelerine yer verildi.

Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) Devlet Başkanı Danışmanı Enver Gargaş, İran’ın Hark Adası’na yönelik saldırıların BAE üzerinden gerçekleştirildiği yönündeki iddialarını sert bir dille yalanladı.

Gargaş cumartesi geç saatlerde sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamada, "Bu iddia; hedefi şaşmış, pusulası kayıp ve sağduyudan yoksun, karmaşık bir politikanın yansımasıdır," ifadelerini kullandı.

Gargaş’ın bu tepkisi, İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi’nin, ABD’nin İran’ın Hark Adası’na düzenlediği saldırılarda Birleşik Arap Emirlikleri’ni bir üs olarak kullandığına yönelik suçlamalarına yanıt niteliği taşıyor.

İsrail ve Amerika Birleşik Devletleri ile İran arasındaki savaş sürerken, İran Devrim Muhafızları Ordusu'ndan (IRGC) pazar günü yapılan açıklamada, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'yu hedef alma sözü verildi.

Devrim Muhafızları'na ait resmi internet sitesi Sepah News'te yer alan açıklamada, "Bu çocuk katili suçlu hayatta olduğu sürece, onu tüm gücümüzle takip etmeye devam edeceğiz ve öldüreceğiz," ifadeleri kullanıldı.

Ukrayna Cumhurbaşkanı Volodimir Zelenskiy haftanın başlarında yaptığı açıklamada, İran savaşı ve Tahran’ın Körfez ülkelerine yönelik devam eden saldırıları sürerken, 11 ülkenin Shahed (Şahid) tipi dronelara karşı koymak için Kiev’den yardım talep ettiğini duyurdu.

Zelenskiy, "Ukrayna’nın hayat kurtarma konusundaki deneyimine; ilgili önleme araçlarına, elektronik harp sistemlerine ve eğitim programlarına yönelik net bir ilgi var," ifadelerini kullandı.

Haberin tamamına buradan ulaşabilirsiniz:

11 ülkeden İran’ın drone savaşına karşı Ukrayna’dan yardım talebi

Kiev, İran’a komşu ülkelerin yanı sıra ABD ve bazı Avrupa ülkelerinden gelen anti-drone hava savunması konusunda yardım taleplerini değerlendiriyor.

Ukrayna Cumhurbaşkanı Volodimir Zelenskiy, cumartesi günü CNN’e verdiği mülakatta, Rusya’nın, ABD ve İsrail hedeflerine yönelik saldırılarda kullanması için İran’a Shahed insansız hava araçları (İHA) tedarik ettiğini öne sürdü.

CNN’den Fareed Zakaria’ya konuşan Zelenskiy, İran’ın Amerikan üslerine saldırmak için Rus yapımı Shahed İHA'larını kullandığı yönündeki iddiasının "yüzde 100 gerçek" olduğunu vurguladı.

Maliyeti oldukça yüksek olan diğer füzelere göre çok daha ucuz bir alternatif olan Shahed İHA’larının öncüsü başlangıçta İran’dı. Bu İHA’lar kitlesel ölçekte ilk kez Rusya’nın Ukrayna’yı tam kapsamlı işgalinde kullanıldı ve 2022’den bu yana Rus kuvvetleri tarafından Ukrayna sahasına binlercesi fırlatıldı.

Her ne kadar başlangıçta bu droneları Moskova'ya İran sağlamış olsa da, gelinen noktada Rusya artık kendi Shahed İHA’larını kendisi üretiyor.

ABD ve İsrail’in 28 Şubat’ta İran’a yönelik hava operasyonlarıyla başlayan Orta Doğu’daki savaşın son gelişmelerini aktardığımız canlı yayınımızın 16. gününe hoş geldiniz.

Bölgedeki ve dünyadaki ekiplerimiz gelişmeleri anbean takip ederken, ihtiyacınız olan tüm bilgileri size ulaştırmak için buradayız.