İran, Tahran’daki bir camiyi ateşe vermeyi planladığı ve İsrail ile ABD’yle iş birliği yaptığı iddia edilen Amirali Mirjafari’yi idam etti. İnsan hakları örgütleri ise artan infazlara tepki gösteriyor.
Tahran yönetiminin yargısı, savaş öncesi protestolar sırasında Tahran’daki büyük bir caminin ateşe verilmesine yardım etmekten ve İsrail ile ABD’yle iş birliği yapmaktan mahkûm edilen bir erkeğin salı günü idam edildiğini açıkladı.
REKLAM
REKLAM
Yargı organının haber ajansı Mizan’a göre, Amirali Mirjafari olarak tanımlanan kişi, cezasının Yüksek Mahkeme tarafından onanmasının ardından salı günü idam edildi.
Mizan’ın haberine göre Mirjafari, "düşmanla iş birliği yapan silahlı unsurlardan biri", Gholhak Ulu Camii’ni ateşe vermeye çalışan kişi ve "Mossad ağının güvenlik karşıtı yapılanmasının lideri" olmakla suçlanıyordu. Mirjafari salı sabahı asılarak idam edildi.
Mizan, olayın İran’da aralık ayı sonunda artan yaşam maliyetleri nedeniyle patlak veren, daha sonra da ülke çapında hükümet karşıtı gösterilere dönüşen protestolar sırasında yaşandığını bildirdi. Protestoların 8 ve 9 Ocak’ta zirve yaptığı belirtildi.
Resmi açıklamalara göre Mirjafari, gözaltına alındıktan sonra Ocak ayındaki protestolara katıldığını, kamu malına zarar verdiğini ve benzin dolu şişeler kullanarak kundaklama eylemleri gerçekleştirdiğini itiraf etti.
Ancak Uluslararası Af Örgütü dahil insan hakları kuruluşları, İran yargı sisteminde baskı altında alınan itirafların kullanılmasına ilişkin endişelerini defalarca dile getirdi.
Diğer haberler de idam sayısında keskin bir artışa işaret ediyor. İran’daki insan hakları konusunda BM Özel Raportörü Mai Sato, 9 Mart’ta yayımladığı raporda, yalnızca Ocak 2026’da en az 100 kişinin idam edildiğini söyledi.
İnsan hakları örgütleri, çok daha fazla protestocunun idam cezasıyla karşı karşıya olabileceği uyarısında bulunuyor. Ancak kapsamlı rakamların doğrulanmasının zor olduğu belirtiliyor.
İran Yargı Erki Başkanı Gholamhossein Mohseni Ejei, olaylara karışmak ya da İsrail ve ABD dahil yabancı düşmanlarla iş birliği yapmakla suçlanan kişiler hakkındaki cezaların daha hızlı uygulanması çağrısında bulundu.
Ejei daha önce de "mal varlığına el koyma ve idam" gibi cezaların daha hızlı infaz edilmesi gerektiğini söylemiş, durumu ülkeye karşı yürütülen "topyekûn savaş" olarak nitelendirmişti.
ABD Başkanı Donald Trump ve Beyaz Saray yetkilileri, İran’ın Ocak ayında yaklaşık 800 kişinin idamını durdurduğunu ya da iptal ettiğini kamuoyuna açık şekilde iddia etti.
Ancak bağımsız haberler ve insan hakları gruplarının aktardıkları, bu ölçekte açık ve doğrulanabilir bir duraklamayı teyit etmedi.
Bu arada hak örgütleri, Tahran’ın İran, ABD ve İsrail’i içine alan savaşın başlamasından bu yana siyasi tutukluların idamını hızlandırdığını bildiriyor. Bu kişilerin arasında protestocular ve muhalif olduğu iddia edilen kişiler de bulunuyor. Bunun, internet erişiminin kesintiye uğradığı bir dönemde yaşandığı belirtiliyor.
Hak örgütleri ayrıca yeni idamların da yakın olabileceği uyarısında bulunuyor. Bu isimler arasında, Ocak ayındaki olaylarla bağlantılı olarak idam cezasıyla karşı karşıya kalan ilk bilinen kadın protestoculardan biri olduğu düşünülen Bita Hemmati de yer alıyor.
İran, 28 Şubat’tan bu yana ABD ve İsrail ile savaş halinde. 8 Nisan’dan bu yana ise kırılgan bir iki haftalık ateşkes yürürlükte.