ABD Başkanı Trump hafta başında İran’ın bir başka teklifini reddederek, Tahran’ın bir anlaşma için 'vermesi gerekenleri' sunmaya istekli olmadığını belirtmişti.
ABD Başkanı Donald Trump, cumartesi günü yaptığı açıklamada, savaşı sona erdirmeye yönelik İran’dan gelen yeni bir teklifi değerlendirdiğini ancak bunun bir anlaşmayla sonuçlanacağına dair ciddi şüpheleri bulunduğunu belirtti.
Air Force One’a binmeden önce gazetecilere konuşan Trump, “Size daha sonra haber vereceğim. Şu anda bana teklifin tam metnini iletecekler,” dedi.
Cumhuriyetçi lider, daha sonra Truth Social hesabından yaptığı paylaşımda, temkinli tutumunu yineledi. Ancak teklifin içeriğine dair ayrıntı vermedi ve olası bir anlaşmayı zorlaştırabilecek başlıkları da netleştirmedi.
Trump paylaşımında, “İran’ın bize gönderdiği planı yakında inceleyeceğim ancak son 47 yılda insanlığa ve dünyaya yaptıkları göz önüne alındığında, bunun kabul edilebilir olacağını hayal edemiyorum,” ifadelerini kullandı.
İran Devrim Muhafızları Ordusu’na (IRGC) yakınlığıyla bilinen Tasnim Haber Ajansı ve Fars Haber Ajansı, Tahran’ın ABD’nin 9 maddelik teklifine karşılık Pakistan aracılığıyla 14 maddelik bir öneri sunduğunu bildirdi.
İran devlet medyası ise yeni teklife ilişkin herhangi bir haber yayınlamadı. Pakistan daha önce İran ile ABD arasında İslamabad’da yüz yüze görüşmelere ev sahipliği yapmıştı. Ancak İran heyetlerinin mesafe ve seyahat süresini gerekçe göstererek çekilmesi ve ardından ABD’nin katılmayı reddetmesi üzerine bu temaslar sonuçsuz kalmıştı.
Trump bu hafta İran’ın önceki teklifini reddetti. Buna rağmen müzakerelerin sürdüğü ve üç haftalık kırılgan ateşkesin şimdilik devam ettiği değerlendiriliyor.
ABD Başkanı ayrıca, Basra Körfezi'nin ağzında yer alan ve dünya petrol ve doğal gaz ticaretinin yaklaşık beşte birinin geçtiği Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılması için yeni bir plan ortaya attı. Stratejik su yolu 28 Şubat'ta başlayan ABD-İsrail savaşından bu yana deniz trafiğine fiilen kapalı.
Son günlerde İran, ücret ödeyen gemilerin su yolundan güvenli bir şekilde geçmesine izin vereceğini belirterek Washington'un öfkeli tepkisine neden oldu.
ABD, deniz taşımacılığı şirketlerini İran'a tıkanık su yolundan geçmek için ödeme yapmaları halinde yaptırımlarla karşılaşabilecekleri konusunda uyararak su yolunun kontrolü konusundaki anlaşmazlığı daha da derinleştirdi.
Washington cuma günü yaptığı açıklamada sadece nakit değil, aynı zamanda hayırsever bağışlar ve İran elçiliklerindeki ödemeler de dâhil olmak üzere "dijital varlıklar, ofsetler, gayri resmi takaslar veya diğer ayni ödemeler" yoluyla yapılan transferlere karşı uyarıda bulunarak Tahran'ın "küresel ekonomiye kabadayılık yapmasına" izin vermeyeceği yönündeki tutumunu yineledi.
Trump, İran'ın boğazda deniz trafiğine izin vermeyi reddetmesine karşılık olarak birkaç hafta önce tüm İran limanlarına yönelik bir deniz ablukası başlattı. ABD Donanması, İran'a girmeye ve çıkmaya çalışan 50'ye yakın gemiyi geri dönmeye zorladığını ve ekonomisini etkili bir şekilde boğduğunu bildirdi.
ABD Başkanı birçok kez deniz ablukasının, nükleer programı ve insan hakları sicili nedeniyle son on yılda ABD'nin ve uluslararası yaptırımların ağır darbelerine maruz kalan İran'ın zaten zor durumda olan ekonomisinde günde 500 milyon dolar (426 milyon euro) zarara yol açtığını iddia etti.