Uluslararası bir ekip, Els Casots’ta (Barselona) bulunan bir kafatasından Paludocyon moyasolai adlı yeni bir amfisyonid türü tanımladı. Çalışma, Miyosen dönemi bu etçillerle ilgili bilgimizi genişletiyor.
1990’lı yıllarda, Subirats (Alt Penedès) belediyesi sınırlarındaki Els Casots kazı alanında yürütülen kazı kampanyalarından birinde kafatası topraktan çıkarıldı. Zaman içinde burası, Avrupa Miyoseni için başlıca referans sahalardan biri haline geldi.
REKLAM
REKLAM
O dönemde araştırmacılar, bölgede ve başka ülkelerde parçalı kalıntıları bulunan Paludocyon cinsinden, zaten bilinen bir örneğe ait olduğunu peşinen kabul etti. İncelenecek bir yenilik görülmeyince, parça rafa kaldırıldı.
Ancak 2014’te, bir doktora tezi hazırlanırken biri yeniden o kafatasına baktı ve bazı ayrıntılar tam olarak örtüşmedi. Karşılaştırma yapılan tür, yaklaşık bir aslan ya da kaplan büyüklüğünde, 200 kiloya yaklaşan ağırlığıyla çok daha iri bir hayvandı.
Eldeki fosil ise daha küçük görünüyor, muhtemelen daha az kas kütlesine sahipti. Institut Català de Paleontologia Miquel Crusafont ekibi, son iki yılı bu şüpheyi doğrulamaya adadı: Fosil, bilinen bir Paludocyon değil, kimsenin daha önce tanımlamadığı bir türdü.
Yeni türün adı, paleontolog Salvador Moyà-Solà’ya atfen Paludocyon moyasolai kondu ve bu keşif Els Casots’u bu tür için dünya çapında referans alan haline getiriyor.
Çalışmada ICP’nin yanı sıra CSIC’e bağlı Ulusal Doğa Bilimleri Müzesi, València Üniversitesi, Barselona Özerk Üniversitesi, Madrid Complutense Üniversitesi, Ekvador Ulusal Biyoçeşitlilik Enstitüsü ve Güney Afrika’daki Iziko Müzesi yer aldı.
Tropik bir lagünde orta boy bir yırtıcı
Araştırmacıların hesaplarına göre, köpek ve ayı özelliklerini birleştiren, ancak gerçekte bu iki gruptan hiçbirine ait olmayan soyu tükenmiş etçiller familyasından bu amfisyonid türünün boyutu büyük bir köpeğinkine yakındı; ağırlığı 50 ila 70 kilo arasında değişiyordu.
Kurtarılan kalıntılar, kafatası, dişlerin büyük bölümü ve izole bir alt azı dişi dahil olmak üzere, ekibin dikkatini çeken bir özelliği saptamak için yeterli materyal sağladı: arka azı dişlerinin olağandışı gelişimi; özellikle ikinci üst azı dişi çok geniş, üçüncüsü ise cins içinde alışıldığından daha büyüktü.
Bu diş yapısı, çeşitli bir beslenme biçimine işaret ediyor; küçük ve orta boy avları, ilkel geyikleri, boynuzlugilleri ve ilkel domuzları kovalayabilen mezokarnivor bir avcıya uygun, ancak çevresinin en iri hayvanı olmayan bir profille örtüşüyor. Nitekim aynı sahada, yaklaşık bir leopar büyüklüğünde oldukça büyük ikinci bir amfisyonid türünün kalıntıları da bulundu; bu tür henüz resmi olarak tanımlanmadı.
Yaklaşık 15,9 milyon yıl önce yaşadığı ortam ise bugünkünden çok farklıydı: timsahların, yılanların, balıkların ve aynı alanı paylaşan dikkat çekici bir memeli çeşitliliğinin bulunduğu, tropik ormanlarla çevrili sığ bir lagün.
Kazıdan sorumlu ekip, tam da bu sucul ortamın fosillerin bu kadar iyi korunmasını sağladığını vurguluyor: Hayvanlar öldükten sonra bedenleri çamura saplanıyor, bu da onları bozunmadan koruyordu.
Miyosen yırtıcılarının haritasına eklenen yeni bir parça
Bu keşif, İber Yarımadası’nda Miyosen döneminde büyük yırtıcı topluluklarının nasıl örgütlendiğini inceleyen daha geniş bir araştırma bütününe ekleniyor. Madrid Complutense Üniversitesi’nin de katkıda bulunduğu önceki bir çalışmada, Segovia’daki Los Valles de Fuentidueña ve Madrid’deki Cerro de los Batallones gibi, ayı-köpekler, kedigiller, sırtlanlar ve ayıların birlikte yaşadığı olağanüstü yüksek sayıda yırtıcı türüne ev sahipliği yapan, biraz daha genç fosil sahaları analiz edilmişti.
200’den fazla diş minesi örneği üzerinde yapılan kararlı izotop analizleri sayesinde, Palaeontology dergisinde yayımlanan bu çalışma, aralarındaki rekabetin genel olarak yüksek olduğunu gösterdi. Ancak amfisyonid ve ilkel sırtlan gibi türler istisnaydı; bunlar daha açık habitatlarda farklı avların peşine düşüyordu.
Bu tür izotop çalışmaları, fosile neredeyse hiç zarar vermeden her bir hayvanın ne yediğini oldukça hassas biçimde yeniden kurmaya imkân tanıyor: diş minesinden dişçi matkabıyla yalnızca birkaç miligram almak ve bunları kütle spektrometrisiyle analiz etmek yeterli.
Bu yaklaşım, Miyosen’in farklı evrelerinde ve farklı fosil sahalarında kullanıldığında, faunanın dönemin çevresel değişimlerine nasıl tepki verdiğine dair giderek daha ayrıntılı bir tablo çiziyor: kapalı ormanlardan daha açık ve kurak manzaralara geçişe verilen yanıtlar ve bazı türlerin aynı bölge için bu denli yoğun rekabet koşullarında birlikte yaşayabilmesini sağlayan stratejiler görünür hale geliyor.
Paludocyon moyasolai, Fuentidueña ve Batallones’de incelenen olaylardan zamansal olarak biraz daha önceye denk düşen, ancak Kenozoik boyunca Avrasya ve Kuzey Amerika’nın büyük bölümüne egemen olan aynı amfisyonid familyasına ait, bu anlatıya eklenen bir başka parça olarak bu çerçeveye oturuyor. Araştırmacıların ortak görüşüne göre tanımlanan her yeni örnek, grubun evrim ağacını daha da inceltmeye ve birkaç milyon yıl önce nasıl bütünüyle ortadan kaybolduklarını daha iyi anlamaya yardımcı oluyor.