Mekke Savunma Anlaşması'nı, "Büyük bir ilk adım" olarak nitelendiren Trump, "Bu durum Orta Doğu’nun nasıl bir araya geldiğini ve ülkelerin nihayet kendilerini nasıl daha anlamlı bir şekilde savunabileceklerini gösteriyor" değerlendirmesinde bulundu.
ABD Başkanı Donald Trump Pazar günü yaptığı açıklamada, Suudi Arabistan, Türkiye ve Pakistan arasında yakın zamanda imzalanan savunma paktından memnuniyet duyduğunu belirtti.
REKLAM
REKLAM
Kendisine ait Truth Social platformundan paylaşımda bulunan Trump, "Suudi Arabistan, Türkiye ve Pakistan’ın son olarak Mekke Ortak Savunma Anlaşması’nı imzalamış olmasından büyük mutluluk duyuyorum" ifadelerini kullandı.
Anlaşmayı, "BÜYÜK, CESUR VE ÖNEMLİ BİR İLK ADIM" olarak nitelendiren Trump, "Bu durum, Orta Doğu’nun nasıl bir araya geldiğini ve ülkelerin nihayet kendilerini nasıl daha anlamlı bir şekilde savunabileceklerini gösteriyor" değerlendirmesinde bulundu.
ABD ile İran arasındaki çatışmalar ve İran destekli Husi saldırılarıyla tırmanan bölgesel kriz, Körfez'deki petrol ihracatçılarının hedef alınması ile yeni bir boyuta ulaştı. Bu gelişmelerden endişe duyan Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan, 7 Ağustos’ta Mekke Ortak Savunma Anlaşması’nı imzalayarak ortak tutum sergiledi.
Ülkeler, anlaşmanın NATO’nın 5. Maddesindeki kolektif savunma ilkesine benzer şekilde, üyelerden birine yapılan silahlı saldırının tümüne yapılmış sayılacağını taahhüt ettiğini belirtti.
Anlaşmada taraflar, "kolektif güvenliklerini daha da güçlendirme, bölgede ve ötesinde barış, güvenlik ve istikrarı teşvik etme yönünde ortak bir kararlılık" içinde olduklarını beyan etti.
Üç ülke ayrıca, İran ile Amerika Birleşik Devletleri arasındaki çatışmanın çözülmesine yönelik çabalara katkıda bulunma taahhüdünü de paylaşacak.
NATO'ya alternatif değil
Türk kaynaklar, NATO üyesi Türkiye'nin yeni bir bölgesel savunma ittifakına katılmasına ilişkin değerlendirmelerinde, NATO üyeliği ile bölgesel ortaklıkların birbirinin alternatifi değil, güvenlik yükünü paylaşan tamamlayıcı yapılar olduğunu vurguladı.
Türkiye'nin NATO misyonlarındaki görevlerini sürdürdüğünü ve müttefikleriyle en üst düzeyde diyalog halinde kalmaya devam ettiğinin altı çizildi.
Kaynaklar, Türkiye'nin anlaşmaya imza atarak "değişen ve karmaşıklaşan uluslararası güvenlik ortamında işbirliği seçeneklerini çeşitlendirmeyi amaçladığını" belirtti.
MSB Basın ve Halkla İlişkiler Müşaviri ve Bakanlık Sözcüsü Tuğamiral Zeki Aktürk de geçtimiz haftanın basın bilgilendirme toplantısında yaptığı konuşmada, "Mekke Ortak Savunma Anlaşması, NATO'ya alternatif veya rakip bir yapı olmayıp bölgesel güvenlik ve istikrara katkı sağlayarak uluslararası güvenlik mimarisini tamamlayıcı bir mekanizma olarak değerlendirilmektedir. Mekanizmanın olgunlaşmasıyla birlikte, gerekli mutabakatın sağlanması halinde diğer ülkelerin katılımı da değerlendirilebilecektir," ifadelerini kullandı.
Mısır, Mekke Anlaşması'na katılacak mı?
Ankara; nükleer güç Pakistan ve dünyanın en büyük petrol ihracatçısı Suudi Arabistan ile imzaladığı Mekke Ortak Savunma Anlaşması'nın genişlemeye açık olduğunu vurgularken, Mısır'ın ittifaka dahil olması ihtimali de gündeme geldi.
Anlaşmanın imzalanmasının ardından yaptığı açıklamada Mısır’ı "doğal ortak" olarak nitelendiren Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Kahire ziyaretinde de paktı bölgesel iş birliği açısından bir dönüm noktası olarak tanımladı.
Bakan Fidan, "Mekke ittifakı, doğası gereği bölgemiz için tarihi bir anı simgelemektedir," ifadelerini kullandı.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan da ittifakın kapsayıcılığına dikkat çekerek, "Anlaşma, bölgemizin huzurunu amaçlayan tüm kardeş ülkelerin katılımına açıktır. Vizyonumuz üç ülkeyle sınırlı kalmayıp bölge geneline yayılmaktır" açıklamasında bulunmuştu.
Ankara'nın Mısır'ı ittifaka dahil etme çabalarına karşın, Suudi Arabistan'ın Kahire'nin katılımına onay vermediği öne sürülüyor.
Middle East Eye'a konuşan bölgesel kaynaklar, Suudi Arabistan'ın, Mısır yönetiminden özellikle Yemen krizinde beklediği askeri desteği alamadığı gerekçesiyle süreci Mısır olmadan ilerletmeyi tercih ettiğini iddia etti.
Tüm bu iddiaların gölgesinde Mısır Dışişleri Bakanı Bedir Abdelatty ise Ankara ile Kahire arasındaki ilişkilerin gücüne ve bölgedeki krizler karşısında sürdürülebilir koordinasyonun önemine vurgu yaptı.