Trump yönetimi, İran’ın Mahan Air hava yoluna parça ve lojistik hizmet sağladığını öne sürdüğü Türkiye merkezli 3 şirketi yaptırım listesine aldı. İran’ın havacılık sektörünü hedef alan yeni paket, toplam 36 kuruluşu kapsıyor.
ABD yönetiminin İran’ın havacılık sektörüne yönelik yeni yaptırım listesinde Türkiye, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE), Kazakistan ve Malezya merkezli özel kuruluşlar da yer aldı. Washington, bu şirketlerin İran’ın Mahan Air hava yoluna parça ve lojistik hizmet sağladığını ileri sürdü.
Tahran’dan Asya, Avrupa ve Orta Doğu’daki onlarca noktaya uçuş düzenleyen Mahan Air, İran Devrim Muhafızlarına verdiği destek gerekçesiyle ABD’nin terörle mücadele yaptırımları kapsamında bulunuyor.
ABD Dışişleri Bakanlığı, Devrim Muhafızlarını 2019’da "yabancı terör örgütü" olarak tanımlamıştı.
Mahan Air ilk olarak Barack Obama yönetimi döneminde, 2011 yılında yaptırım listesine alınmıştı. Washington yönetimi, hava yolu şirketini Lübnan ve Yemen’deki İran destekli gruplara silah taşımakla suçlamıştı.
ABD Hazine Bakanlığının açıklamasına göre, yaptırım listesinde Türkiye merkezli üç şirket yer aldı.
Bakanlığa göre, Türkiye merkezli Sky Phoenix, 2026 yazında Birleşik Arap Emirlikleri ve Umman üzerinden Mahan Air’e aktarılan en az üç ABD menşeli Boeing 777 uçağının transferinde BAE merkezli ECT Aviation Support ile birlikte aracılık yaptı.
S Sistem'in Mahan Air adına insansız hava aracı parçaları ve endüstriyel ekipman dâhil çeşitli ürünlerin İran’a sevkiyatını koordine ettiği belirtilirken, Mes Cargo'nun ise hava yolunun genel satış temsilcisi olarak gönderilerin taşınmasına aracılık ettiği ifade edildi.
İran’ın havacılık sektöründeki 36 kuruluş hedef alındı
Trump yönetimi, İran’ı kalan ticaret ortaklarından uzaklaştırmayı amaçlayan yeni adımı kapsamında ülkenin havacılık sektöründeki yaptırımları genişletti.
Salı günü açıklanan yaptırımlar, iki düzineden fazla ticari hava yolu ve özel havacılık şirketinin yanı sıra yabancı kargo hizmeti sağlayıcılarını da kapsıyor.
Yeni tedbirler, Trump yönetiminin ağır yaptırımlar altındaki İran hükümetinin "hayati finansman kanallarını" kesmeyi amaçlayan Ekonomik Tecrit Operasyonu kampanyasının bir parçası.
İran’ın havacılık sektörü, 1979 İslam Devrimi’nden bu yana ABD, Birleşmiş Milletler ve Avrupa tarafından uygulanan çeşitli kısıtlama ve yaptırımlarla karşı karşıya bulunuyor. Son paket, sektörün yaptırım dışında kalan unsurlarını da hedef alıyor.
ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, "Bugün yaptırım uyguladığımız İran’ın kalan hava yollarıyla iş yapan herkese bu bir uyarı olsun: Küresel finans sisteminden çıkarılma riskiyle karşı karşıyasınız," dedi.
Trump yönetimi, hedef alınan 36 kuruluşu İran’ın havacılık sektörünü silah, personel ve yasa dışı yük taşımak için kullanma çabalarına destek vermekle suçladı.
Yaptırım uygulanan kuruluşlarla iş yapan yabancı şirket ve hükümetler de ikincil yaptırım riskiyle karşı karşıya kalacak. Bu kuruluşların ABD’nin yargı yetkisi altındaki varlıkları da dondurulabilecek.
ABD ordusu İran tankerlerini vurdu
Yaptırımların açıklanmasından saatler sonra ABD ordusu, bir donanma gemisine yönelik yeni füze saldırısı girişimlerine karşılık olarak birden fazla İran tankerini vurdu.
Hassas askerî operasyonları görüşmek için isminin açıklanmaması koşuluyla konuşan bir ABD’li yetkili, saldırıların İran’ın füze fırlatma girişimlerine yanıt olarak düzenlendiğini söyledi.
Ekonomik yaptırımlar ile askerî operasyonlar, ABD Başkanı Donald Trump’ın Tahran’la altı aydan uzun süredir devam eden savaşı sona erdirmek amacıyla izlediği iki ayaklı yaklaşımın parçalarını oluşturuyor.
İran: Washington’un çözümü daha fazla yaptırım
İran Dışişleri Bakanı Abbas Araghchi, sosyal medya platformu X’ten yaptığı açıklamada ABD’nin uzun süredir devam eden yaptırım politikasına tepki gösterdi.
Araghchi, yaptırımların sonuçlarının "ABD açısından, dünya genelindeki itibarı da dâhil olmak üzere felaket olduğunu" savundu.
"Yaptırımlar ya da savaş yoluyla hedeflerine ulaşamayan Washington’un 'yeni' çözümü... Daha fazla yaptırım. Ciddi misiniz?" diyen Araghchi, yeni kararların sonuç vermeyeceğini öne sürdü.
Türk bankasına da yaptırım uygulanmıştı
ABD, geçen hafta Türk bankası Golden Global Yatırım Bankası Anonim Şirketine de yaptırım uygulamıştı.
Washington, bankanın İran’ın Çin’den elde ettiği petrol gelirlerini Türkiye’ye aktarmasına, ardından bu paranın nakit ve altına dönüştürülmesine imkân sağlamak amacıyla kurulduğunu ileri sürmüştü.
ABD yönetimi ayrıca bankanın, İran’ın petrol satışlarından elde edilen gelirin aktarılmasına aracılık ettiği gerekçesiyle 2022’de yaptırım listesine alınanlar dâhil İranlı finans kuruluşlarına "bilerek" bankacılık hizmeti sunduğunu iddia etmişti.
Ekonomik Tecrit Operasyonu kapsamında Mısırlı bir bankanın BAE’deki faaliyetleri de geçen ay sınırlandırıldı.
Ancak Trump yönetimi, İran’ın küresel finans sistemindeki izini dünya ekonomisini sarsmadan ortadan kaldırmanın yollarını değerlendirirken bankaya doğrudan yaptırım uygulamaktan kaçındı.