Moeve’in Endülüs Yeşil Hidrojen Vadisi’nin ilk aşaması 300 MW elektroliz kapasitesi ve 1 milyar avronun üzerinde yatırım öngörüyor. İspanya, projeyle İran ve Ukrayna savaşları sürerken fosil yakıtlara alternatif olmayı hedefliyor.
Moeve, Avrupa'da türünün en büyüğü olduğunu belirttiği ve İspanya'yı bu yeni enerji sanayisinin gelişiminde merkezi bir konuma yerleştirmeyi hedefleyen Endülüs Yeşil Hidrojen Vadisi'nin ilk etabının inşasına Huelva'da, Palos de la Frontera'da başladı.
İlk faz, 'Onuba' adıyla anılıyor ve başlangıçta 300 MW elektroliz kapasitesine sahip olacak; buna ilave 105 MW daha eklenebilecek ve ilgili altyapı ile öz tüketim amaçlı bir fotovoltaik tesis de dahil olmak üzere toplamda 1.000 milyon avronun üzerinde yatırım gerektirecek.
Geliştirme, inşaat ve devreye alma aşamalarında Moeve, projenin 8.000'i aşkın doğrudan istihdam yaratacağını, bunun dışında dolaylı ve tetiklenen iş imkânları sağlayacağını ve tüm değer zinciri boyunca 400'den fazla küçük ve orta ölçekli işletmenin ve yerel serbest çalışanların faaliyetlerine katkıda bulunacağını öngörüyor.
"Bir kez daha, hırslarımızı somut bir gerçeğe dönüştürüyoruz" dedi Moeve'nin CEO'su Maarten Wetselaar. "Bugün, yeşil hidrojenle ilgili pilot projeler sayfasını kapatıp büyük ölçekli inşaat dönemine giriyoruz" diye konuştu.
'Euronews'e yaptığı açıklamada Wetselaar, 'Onuba'nın Avrupa'nın enerji dönüşümünde İspanya'nın rolünü güçlendirmeye ve dışa bağımlılığı azaltmaya katkı sağlayabileceğini savundu. "Karbonu giderilmiş ve bizim ürettiğimiz Avrupa enerjisine ihtiyacımız var; bu proje tam olarak bunu sağlıyor" diye ekledi.
Şirket, tesisin yılda yaklaşık 45.000 ton yenilenebilir hidrojen üretebileceğini ve her yıl yaklaşık 250.000 ton CO₂ emisyonunu önleyeceğini öngörüyor. Üretilecek hidrojen, karayolu, hava ve deniz taşımacılığında kullanılan yakıtların daha sürdürülebilir biçimde üretilmesini desteklemenin yanı sıra diğer sanayilerin karbonsuzlaştırılmasına da katkı sağlayacak.
Sánchez tesisin inşasını kutladı
İnşaatın başlaması, perşembe günü Palos de la Frontera'da düzenlenen ve İspanya hükümeti, Avrupa Komisyonu, Endülüs özerk yönetimi ile Palos de la Frontera ve Huelva belediyelerinin temsilcilerini ve projeye dahil şirketlerin yöneticilerini bir araya getiren törenle kutlandı.
Katılımcılar arasında İspanya Başbakanı Pedro Sánchez, Endülüs Özerk Bölgesi Başkanı Juanma Moreno, üçüncü başbakan yardımcısı ve Ekolojik Geçiş Bakanı Sara Aagesen ile Avrupa Komisyonu'nun Temiz, Adil ve Rekabetçi Geçişten sorumlu icra başkan yardımcısı Teresa Ribera da yer aldı.
Sánchez, hem istihdam yaratacak hem de "enerji dönüşümünün artık yatırımı", kamu ve özel sermayeyi harekete geçirdiğini gösteren bu girişimi "muazzam bir sanayi fırsatı" olarak nitelendirdi.
"On yıllar boyunca İspanya ve Avrupa, başka yerlerden gelen enerjiye fazlasıyla bağımlı oldu. Hâlâ da öyleyiz. Ne yazık ki her uluslararası kriz bize, bu bağımlılık için ödediğimiz ağır bedeli hatırlatıyor" dedi. "Tedarikimizi haksız savaşların insafına, bize ait olmayan gerilimlere, diğer güçlerin meşru jeopolitik çıkarlarına bırakamayız ve elbette enerjiyi güç oyunlarının bir parçasına çevirenlerin bedelini biz ödeyemeyiz."
İspanya üretimin merkezinde
Moeve'ye göre İspanya'nın, özellikle de Endülüs'ün koşulları, yeşil hidrojenin geliştirilmesi için önemli bir avantaj sunuyor. Şirket, güneş ve rüzgâr enerjisi bolluğunu, büyük yenilenebilir tesisler için uygun arazileri ve yenilenebilir elektriği rekabetçi maliyetlerle üretmeye imkân tanıyan şartları vurguluyor.
"İspanya'nın bol güneş enerjisi, çok iyi rüzgâr kaynakları ve büyük yenilenebilir enerji parkları kurmak için alanı var" diyen Wetselaar'a göre, yenilenebilir elektrik yeşil hidrojen üretim maliyetinin önemli bir kısmını oluşturduğu için yenilenebilir kaynaklara erişim ülkeyi Avrupa'nın önde gelen üreticilerinden biri hâline getirebilir.
'Onuba' projesine Moeve liderlik ediyor ve girişimin %51 hissesini kontrol ediyor. Hy24 ile Cofides birlikte %29 paya sahipken, Enagás Renovable ve Alter Enersun kalan %20'yi kontrol ediyor.
Proje, Avrupa Birliği tarafından Ortak Çıkar Projesi olarak tanındı ve AB'nin NextGenerationEU programı aracılığıyla finanse edilen Kurtarma, Dönüşüm ve Dayanıklılık Planı kapsamında İspanya hükümetinden 304 milyon avro tutarında finansman sağladı.
2 GW'lık bir proje
'Onuba', Moeve'nin Palos de la Frontera ve Cádiz'in San Roque ilçesindeki enerji parklarında toplam 2 GW'lık elektroliz kapasitesine ulaşmayı öngördüğü Endülüs Yeşil Hidrojen Vadisi'nin ilk etabını oluşturuyor.
Şirket ayrıca, boru hattı ya da deniz yoluyla taşımaya yönelik çözümlerle Huelva'daki üretimi diğer Avrupa sanayi merkezlerine bağlamak istiyor. Wetselaar, "Bu tesisi büyütmek ve Huelva'yı Avrupa'daki diğer sanayi merkezlerine bağlamak istiyoruz" dedi.
Yeşil hidrojenin geliştirilmesi, Moeve'nin Endülüs'teki tesislerinin daha kapsamlı dönüşümünün bir parçası. Şirket, bölgede enerji dönüşümü projelerine, aralarında 'Onuba' ile sürdürülebilir havacılık yakıtı ve yenilenebilir dizel üretecek ikinci nesil biyoyakıt tesisi de bulunan yatırımlarla birlikte toplam 2,4 milyar avro yatırım yapmayı planlıyor.
Wetselaar'a göre bu projelerin hayata geçirilmesi, enerji üretiminin ötesine geçen sonuçlar doğurabilir. "İspanya ölçeği büyütürse binlerce istihdamdan, GSYH üzerinde kayda değer bir etkiden ve elbette siyasi ağırlıktan söz ediyoruz" dedi. Ona göre yenilenebilir enerji üretip ihraç etme kapasitesi, İspanya'nın Avrupa'nın geri kalanıyla enerji ilişkisini değiştirebilir.