Parlamentoda net bir çoğunluğa sahip olmayan Fransız hükümeti, bütçesini geçirmek için şu günlerde zorlu bir siyasi mücadele veriyor.
Fransa'nın Başbakanı Sébastien Lecornu, hükümetin kamu harcamalarını kısarak ülkenin bütçe açığını azaltmaya çalıştığı bir dönemde, perşembe günü 2027 yılına ilişkin bütçe taslağını açıklamaya hazırlanıyor.
REKLAM
REKLAM
Emeklilik harcamalarındaki tasarruflar, kamu çalışanlarının maaşlarının dondurulması ve devlet tarafından finanse edilen hastalık izninde değişiklikler gibi pek çok bütçe önerisinin ana hatları şimdiden duyuruldu.
2027 Mali Yasa Tasarısı'nın Ulusal Meclis'e resmen sunulması için son tarih 6 Ekim. Ancak hükümet, belirgin bir çoğunluğun bulunmadığı parçalı bir parlamentoda zorlu bir siyasi ortamla karşı karşıya; bu da bütçenin geçirilmesinin güç pazarlıkları ve mecliste çetin bir mücadele gerektireceği anlamına geliyor.
BCA Research'ün Avrupa baş stratejisti Jérémie Peloso, ‘Sonuçta hükümet, Ulusal Meclis ve Senato arasında çok sayıda gidip gelme olacak; süreç muhtemelen 2027'nin ilk yarısına kadar sarkacak, bu da siyasi belirsizliği artırarak orta vadeli mali görünümle ilgili kaygıları büyütecek’ dedi.
Başlıca bütçe önerileri
Başbakan Sébastien Lecornu, 17 Eylül'de Le Figaro'ya verdiği röportajda, hükümetin yaklaşık 54 milyar avroluk kesinti planladığını söyledi; tasarruf önlemleri olmadan kamu açığının 2027'de GSYH'nin yüzde 6,5'ine yaklaşabileceğini, oysa hükümetin hedefinin yüzde 5'lik bir açık olduğunu savundu.
Lecornu, bu kesintiler olmadan ‘2027 açığının GSYH'nin yüzde 6,5'ine yaklaşacağını’ belirtti. Hükümet ayrıca Fransa'nın borç yükünü finanse etmek için fazladan 10 milyar avroluk maliyet bekliyor.
‘Gelecek yıl, jeopolitik bağlam ve yükselen faiz oranları nedeniyle ülkenin ilave 10 milyar avro bulması gerekecek’ diye konuştu.
Hükümet, özellikle emekli maaşlarının endekslenmesini sınırlayarak ve emeklilere tanınan vergi indirimi hakkını daraltarak, emeklilik harcamalarını kısmaya yönelik önlemler de değerlendiriyor. Yüzde 10'luk vergi indirimi tavanının düşürülmesinin devlete ek 1,4 milyar avro kazandırması bekleniyor.
Fransa'nın borcu rekor seviyelerde
Şu anda Fransa'nın bütçe açığının bu yıl GSYH'nin yüzde 5,4'üne ulaşacağı öngörülüyor; bu, Avrupa Birliği'ndeki en büyük açık oranlarından biri olurken, kamu borcu ise GSYH'nin yüzde 119'u düzeyinde.
Perşembe günü, Fransa'nın 10 yıllık borçlanma faizi yüzde 4,94'e yükselerek en son 2002'de görülen seviyeye çıktı.
Ülkenin kamu borcu, Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron'un iki görev süresi boyunca rekor düzeylere tırmanarak yatırımcıları tedirgin etti ve gelecek yılki cumhurbaşkanlığı seçimleri öncesinde belirleyici bir tartışma konusu haline geldi.
Paris 1 Panthéon-Sorbonne Üniversitesi'nden iktisat profesörü François Facchini'ye göre, borcun GSYH'ye oranının daha da artması bekleniyor.
Facchini, Euronews'e ‘Kamu borcu oranı 2027'de düşmeyecek, yüzde 120'nin üzerine çıkması bekleniyor’ dedi.
Standart kamu borcu göstergesinin, kamu çalışanlarının emekli ikramiyeleri gibi gelecekteki yükümlülükleri hesaba katmadığını, bu nedenle ülkenin gerçek mali yükünü olduğundan düşük gösterdiğini vurguladı.
Paris-Dauphine Üniversitesi'nden iktisat profesörü Jérôme Mathis, hükümetin bütçe açığını azaltma planlarının güvenilirliğinin üç unsura bağlı olacağını söyledi: Öngörülen 54 milyar avroluk tasarrufun kalıcı olup olmayacağına, faiz dışı bütçe açığında iyileşme görülüp görülmeyeceğine ve bütçenin dayandığı ekonomik tahminlerin gerçekçi olup olmadığına.
Mathis, Euronews'e ‘Bir bütçenin güvenilir olabilmesi için temellerinin de güvenilir olması gerekir’ diye konuştu.
Siyasi muhalefet ve grevler
Sol partiler ve sendikalar, hükümeti ‘kemer sıkma’ politikası uygulamakla suçluyor.
Sosyalist Parti (PS) sözcüsü Arthur Delaporte, önerilen bütçeyi ‘acı bir kemer sıkma iksiri’ olarak nitelendirdi. Bunun, Başbakan Sébastien Lecornu'nun ‘uzlaşma’ vaadiyle çeliştiğini savundu.
Salı günü Fransa genelindeki sendikalar, özellikle kamu çalışanlarının maaşlarının dondurulmasına tepki olarak, perşembe günkü bütçe açıklaması öncesinde greve çağrı yaptı.
Fransa, güçlü işçi haklarıyla desteklenen cömert bir refah devletini sürdürürken son kez 1973'te denk bütçe yaptı. Yıllar boyunca biriken borç yüksek, 2008'den bu yana yıllık gayrisafi yurt içi hasılanın yüzde 90'ının üzerindeydi; ancak istikrarlı büyüme ve yıllarca süren sıfıra yakın faiz oranları sayesinde yönetilebilir kabul ediliyordu.