Bir mühendis, yapay zekâdan yararlanarak, Napolyon dönemine ait ve iki yüzyılı aşkın süredir çözülemeyen askerî bir şifreyi çözdü.
Yapay zeka, Napolyon Bonapart’ın talimatıyla kaleme alınmış bir mektubu, aradan geçen 200 yıldan fazla sürenin ardından ilk kez çözdü.
REKLAM
REKLAM
Belge, doğrudan Napolyon tarafından yazılmış bir mektup değildi. İtalya genel valisi Eugène de Beauharnais’ın karargâhında hazırlanmış, Napolyon’un emriyle Marmont’a iletilen şifreli bir birlik talimatıydı.
Siber güvenlik şirketi SentinelOne’da görev yapan mühendis Carter Church, sosyal medyada OpenAI’nin GPT-6 Astra modelinin Fransız General Auguste de Marmont’a gönderilen 1809 tarihli şifreli bir mektubu çözdüğünü (kaynak İngilizce) yazdı.
Church’e göre yapay zeka modeli, şifreyi kırmak için belge görüntüsünü yaklaşık altı saat içinde çözümleyip metne döktü.
"Astra 1.202’ye 1.836 boyutlarındaki levhayı satırlara böldü, işaretleri okudu, 175 elle çizilmiş işaretten hangilerinin aynı işaretin iki kez yazılmış hâli olduğunu belirledi ve ancak bundan sonra şifreyi çözmeye başladı" diye yazdı Church, bir blog yazısında.
Belgenin içeriğini yeniden ortaya çıkarmaya onlarca yıl boyunca pek çok araştırmacı çalıştı, ancak hiçbiri eksiksiz bir çözüm yayımlayamadı.
Astra, görüntünün metne aktarılmasından homofonik yerine koyma şifresinin analizine, kod yazılmasından tarihsel kayıtların çapraz incelenmesine kadar tüm süreci baştan sona üstlendi.
Metin, Bavyera, Polonya ve Fransız birliklerinin konuşlanma yerlerini ortaya koydu.
1809’da Avrupa savaşın eşiğine gelmişti. Avusturya, Fransa ile çatışmaya hazırlanırken, Fransız birliklerinin önemli bir bölümü hâlâ İspanya’da tutuluyordu. Dalmaçya’daki Fransız birliklerinin komutanı Marmont, Avusturya saldırıya geçerse izole kalma riskiyle karşı karşıyaydı.
16 Mart’ta Napolyon, Eugène’e başlıca Fransız ve müttefik kuvvetlerin mevzilerini Marmont’a bildirmesini, mesajın "şifreli olarak" yazılmasını ve güvenilir bir subay tarafından götürülmesini emretti.
"Ruslar Avusturya’ya karşı yürüyüşe geçti ve bugün Friuli ordusu seksen bin kişiden oluşuyor" ifadeleri yer alıyor belgede.
"Dalmaçya kolordusunu da ekleyin; geride her yerde oluşturulmakta olan yedekleri hesaba katmadan bile, Avusturya’nın aynı anda her cepheden saldırıya uğrayacağını görürsünüz.
"Bu nedenle kendi yıkımına doğru hızla ilerliyor. Yürüme emrini aldığınızda, birkaç birlikten ya da ayaktakımının toplanmasından korkuya kapılmamalısınız."
Çözülen birlik mevcudu bilgileri, subay unvanları ve birlik konumlarını kullanarak Church, belgenin tarihini 1809 Mart ayının son günlerine, Avusturya kuvvetlerinin saldırıya geçmesinden yaklaşık iki hafta öncesine çekti.
Church, 18 Eylül’de transkripsiyon, şifre tabloları ve sonucu yeniden üretmeye imkân veren betikler dahil eksiksiz araştırma kaydını yayımladı.
Church’e göre, Cryptiana’yı yöneten Tokyo merkezli araştırmacı Satoshi Tomokiyo çözümü gözden geçirerek ilgili kaydı "çözüldü" olarak işaretledi.