Araştırmacılara göre Sardinya’daki 2 bini biraz aşkın nüfuslu Bolotana, dünyanın uzun ömür merkezlerinden Japonya’nın Okinawa’sı ve Yunanistan’ın İkaria’sına katılabilir.
İtalya'nın Sardinya adasındaki küçük yerleşim Bolotana'da kadınların ortalama yaşam süresi 91 yıla kadar çıkıyor; bu da yeni bir araştırmaya göre ülke ortalamasından iki yıldan fazla.
Ayrıca bu köyde yaşayan kadınların 100 yaşına ulaşma olasılığı, İtalya'nın diğer bölgelerindeki kadınlara kıyasla üç kat daha yüksek.
Araştırmacılar, Bolotana'da 70 yaşına ulaşan kadınların yüzde 13,8'inin 100 yaşına kadar yaşadığını, buna karşılık İtalya genelinde bu oranın yaklaşık yüzde 3,5, Amerika Birleşik Devletleri'nde ise yüzde 3,6 olduğunu hesapladı.
“Bunun dünyadaki en uzun ömürlü kadın nüfusu olduğunu ya da buna çok yakın olduğunu düşünüyoruz” dedi Illinois Chicago Üniversitesi Halk Sağlığı Fakültesi'nden S. Jay Olshansky. Uluslararası karşılaştırmalarda, 70 yaşından sonraki beklenen yaşam süresi ve 100 yaşına kadar hayatta kalma oranı açısından Bolotanalı kadınlar, her iki ölçütte de yalnızca Hong Kong'un ardından ikinci sırada yer aldı.
Bolotana, ilk kez sıra dışı sayıda 100 yaş ve üzeri sakine ev sahipliği yapmasıyla dikkat çekmişti. 2024'te köyde 100 yaşında ya da daha yaşlı altı kişi yaşıyordu; bu da araştırmacıların tahminlerine göre ABD'deki görülme sıklığının yaklaşık 11 katına denk geliyor.
Frontiers in Aging (kaynak İngilizce) dergisinde yayımlanan çalışma, yaklaşık 2.300 sakinin yaşadığı köyün demografik kayıtlarını inceledi ve 2021-2025 döneminde, özellikle kadınlarda olmak üzere yaşlı yetişkinler arasında elverişli bir hayatta kalma tablosu ortaya koydu.
Çalışma, 1900 ile 1925 yılları arasında Bolotana'da doğan 3.060 kişi arasında 38 yüz yaşını görmüş kişi tespit etti.
Bulgular, bu topluluğun, insanların olağanüstü uzun yaşadığı ve 90 ile 100 yaşını aşanların oransal olarak çok daha fazla görüldüğü bölgeleri tanımlamak için kullanılan “mavi bölge” kavramına uyan yeni bir örnek olabileceğini gösteriyor.
Çalışma, Bolotana'da alışılmadık bir durum yaşandığını doğrulasa da, bu olgunun arkasındaki kesin nedenleri saptamıyor.
Bununla birlikte yazarlar, beslenme alışkanlıkları, genetik özellikler, fiziksel aktivite düzeyi, aile desteği ve sosyal dayanışma gibi bir dizi etkenin rol oynuyor olabileceğine dikkat çekiyor.
Bölgede tüketilen gıdaların büyük bölümü, sağlıklı yağlar bakımından zengin zeytinyağı da dahil olmak üzere yerel olarak üretiliyor. Aileler çoğu zaman birbirine çok yakın oturuyor ve sosyal yalnızlık neredeyse hiç görülmüyor.
“İnsanların birbirine baktığı, çok sıkı bağlarla örülü bir topluluk var” diye ekledi Olshansky. “Günlük hareketin büyük kısmı da araba kullanmak yerine yürüyerek yapılıyor.”
Diğer mavi bölgeler
Mavi bölgeleri tanımlamak tartışmalı ve zorlu bir süreç; çünkü kapsamlı ve güvenilir kayıt sistemleri gerektiriyor.
“Bolotana'yı olağanüstü kılan, doğum ve ölüm yaşlarını kesin biçimde değerlendirmemize olanak tanıyan inanılmaz zengin bir tarihsel arşive sahip olması” dedi Olshansky. “Belediye ve vaftiz kayıtları yüzyıllar öncesine uzanıyor ve yaşları bağımsız olarak doğrulamamıza imkân tanıdı.”
Araştırmacıların saptayıp doğruladığı diğer mavi bölgeler arasında Japonya'da Okinawa, Kosta Rika'daki Nikoya Yarımadası ve Yunanistan'daki İkarya da yer alıyor.
Sardinya'da ise adanın doğu-orta kesimindeki Ogliastra adlı bölgede, altı köye yayılan dördüncü bir mavi bölge tespit edilmiş durumda.