Tip 2 diyabeti olan kişilerin GLP-1 tedavisini bırakması, devam edenlere kıyasla kalp krizi, inme veya ölüm riskini iki katına çıkarıyor, yeni bir çalışmaya göre.
Kilo vermek ve diyabeti kontrol altına almak için kullanılan çığır açan ilaçlar, kan şekerini düzenlemek ve iştahı bastırmak için doğal GLP-1 hormonunu taklit ediyor. Son yıllarda tip 2 diyabet ve obezite tedavisinin temel taşlarından biri haline geldiler, ayrıca kalp ve böbrek sağlığı için de faydalar gösteriyorlar.
REKLAM
REKLAM
Kanıtlanmış etkilerine rağmen, hastaların önemli bir bölümü bu ilaçları kullanmayı bırakıyor ve bu genellikle ilk yıl içinde oluyor. Yaygın nedenler arasında gastrointestinal yan etkiler, ilacın etkisiz olduğu algısı, yüksek maliyetler ve nadir yan etkilerle ilgili endişeler yer alıyor.
Tedavinin bırakılması çoğu zaman kilo geri alımıyla ve kan şekeri ile kan basıncı gibi çeşitli kardiyometabolik risk faktörlerinde kötüleşmeyle takip ediliyor.
Şimdi The Lancet Regional Health Europe (kaynak İngilizce) dergisinde yayımlanan yeni bir çalışma, bu tür ilaçların bırakılmasının, tedaviyi sürdürenlere kıyasla ölümcül olmayan kalp krizi, ölümcül olmayan inme ya da herhangi bir nedene bağlı ölümün birleşik riskini iki katına çıkardığını ortaya koydu. Bu, tedaviyi bırakanlarda yılda 100 kişi başına yaklaşık dört olay görülmesine karşılık, tedaviyi sürdürenlerde 100 kişi başına iki olaya denk geliyor.
Tedaviyi bırakanlar arasında risk, obezitesi olan kişilerde obezitesi olmayanlara göre daha yüksekti. Obezitesi olan kişilerde (vücut kitle indeksi 30’un üzerinde) GLP-1 bırakıldıktan sonra kardiyovasküler risk yüzde 127 artarken, obezitesi olmayanlarda artış yüzde 61 ile sınırlı kaldı.
Ancak bu çalışma gözlemsel nitelikte olduğu için, GLP-1 tedavisinin bırakılmasının doğrudan artan riske yol açıp açmadığını ya da ilacı bırakan kişilerin zaten daha kötü bir sağlık durumuna sahip olup olmadığını belirleyemiyor.
İnsanlar tedaviyi bıraktıktan sonra kilo, kan şekeri ve kan basınçlarında yalnızca hafif değişiklikler görüldü ve kalp krizi, inme ya da ölüm yaşayanlarla yaşamayanlar arasında bu açıdan anlamlı fark saptanmadı. Yazarlar bunun, bu faktörlerin artan riski tam olarak açıklamayabileceğini gösterdiğini belirtti.
Araştırmacılar, İtalyan Klinik Diyabetologlar Derneği veri tabanındaki 300’den fazla diyabet kliniğinin elektronik tıbbi kayıtlarını analiz etti. Kayıtlar, 2004 ile 2024 arasında GLP-1 tedavisine başlamış, tip 2 diyabetli ve bilinen kardiyovasküler hastalığı olmayan 80 binden fazla kişiyi kapsıyordu.
Katılımcıların çoğu birinci nesil GLP-1 ilaçları kullanıyordu. Yeni nesil tedavilerden en yaygın olanlardan semaglutid yalnızca küçük bir kullanım payına sahipti ve tirzepatid, İtalyan pazarına çalışma döneminden sonra girdiği için dahil edilmedi.
Tedaviyi sürdüren kişiler ortalama olarak neredeyse üç yıl boyunca GLP-1 kullanırken, tedaviyi bırakanlarda bu süre bir yılı biraz aşıyordu.
Yazarlar, bulguların, tip 2 diyabetli ve bilinen kardiyovasküler hastalığı olmayan kişilerde uzun süreli GLP-1 kullanımının genel sağlık faydalarını korumak için önemli olabileceğini düşündürdüğünü söylüyor. Ayrıca, tedaviyi bırakmanın kardiyovasküler risk artışına doğrudan katkıda bulunup bulunmadığını ya da bunun kötüleşen sağlık durumunun veya altta yatan kardiyovasküler riskin bir göstergesi olup olmadığını belirlemek için daha fazla araştırmaya ihtiyaç olduğunu vurguladılar.