100'den fazla ülkeden yaklaşık 4 bin katılımcı Taşkent'te bir araya gelerek hükümet temsilcileri, uluslararası finans kurumları ve küresel şirketlerle yatırım olanaklarını, bölgesel bağlantısallığı ve sanayi kalkınmasını ele aldı.
Özbekistan Cumhurbaşkanı Şevket Mirziyoyev, Taşkent Uluslararası Yatırım Forumu’nun resmi açılış töreninde yeni bir uluslararası finans merkezi kurma planlarını açıklarken, yabancı yatırım çekimine yönelik altı öncelikli alanı da sıraladı.
REKLAM
REKLAM
Bu girişim, yatırımcıların hukuki korunmasını güçlendirmeyi, sermaye piyasalarını genişletmeyi ve sanayi kalkınmasını hızlandırmayı hedefliyor.
Cumhurbaşkanına göre Merkez, kendisine özgü bir anayasal yasa ve İngiliz ortak hukuk ilkelerine dayalı özel bir hukuki rejim çerçevesinde faaliyet gösterecek. Yetkililer ayrıca kurumlar vergisi, katma değer vergisi, emlak vergisi ve gümrük vergilerinden ilk 50 yıllık dönem boyunca muafiyetler de dahil olmak üzere kapsamlı vergi teşvikleri getirmeyi planlıyor.
Özbekistan Yatırım, Sanayi ve Ticaret Bakanı Laziz Kudratov, girişimin uluslararası yatırımcılar için tanıdık bir düzenleyici ortam oluşturmak üzere tasarlandığını söyledi.
“Finans sektöründeki tüm şirketler, Özbekistan’da iş yapmak istediklerinde yerel mevzuatı ayrıntılı biçimde öğrenmek zorunda kalmayacak. İş ve işlemlerini uluslararası standartlara, ortak hukuk kurallarına göre yürütebilecekler” diyen Kudratov,
bakanlığın alternatif yatırım fonlarına ilişkin mevzuat hazırlıklarının da sürdüğünü aktardı.
“Ardından alternatif yatırımlarla ilgili yeni bir yasa çıkarıyoruz. Böylece girişim sermayesini, sınırlı ortak ve genel ortak yatırımlarını ve özel sermaye yatırımlarını Özbekistan’da koruyacak bir çerçeve oluşturulacak.”
Finansal başarılar
Forumun açılışında konuşan Cumhurbaşkanı Mirziyoyev, Özbekistan’ın son yıllarda 150 milyar doların (130 milyar avro) üzerinde yabancı yatırım çektiğini, bunun 123 milyar dolarının (107 milyar avro) yalnızca son beş yılda gerçekleştiğini söyledi.
“Özbekistan ile iş birliği yapmak isteyen ve eşit, karşılıklı yarara dayalı ortaklık kurmaya hazır yatırımcılara kapımız her zaman açık” diyen Mirziyoyev,
ülkenin reform sürecindeki kararlılığının kanıtı olarak sürekli ekonomik büyümeye ve iyileşen uluslararası derecelendirmelere işaret etti.
Dünya Bankası (kaynak İngilizce) verilerine göre geçen yıl Özbekistan ekonomisi yüzde 7,7 büyürken, ülkeye giren yabancı yatırım tutarı 43 milyar dolara (37,4 milyar avro) ulaştı. Forumda paylaşılan rakamlara göre uluslararası rezervler 70 milyar doların (60,8 milyar avro) üzerine çıktı.
Ülkenin GSYH’sinin bu yıl 180 milyar doları (156,4 milyar avro) aşması bekleniyor.
Mirziyoyev ayrıca Özbekistan’ın uluslararası endekslerde son dönemde kaydettiği ilerlemeyi de vurguladı.
“Özbekistan’ın uluslararası kredi itibarı her yıl güçlenmeye devam ediyor. Bu yıl ülkemiz, saygın Ekonomik Özgürlük Endeksi’nde 14 basamak yükselerek, ilk kez ‘ılımlı derecede özgür ekonomi’ye sahip ülkeler grubuna katıldı” dedi.
“Bu başarılar, Özbekistan ekonomisinin yeni bir ivme kazandığının ve yeni fırsatlar dönemine girdiğinin somut kanıtıdır.”
Yatırım için altı öncelik
Şevket Mirziyoyev, yatırımcılarla gelecekteki iş birliği için altı öncelikli alan belirledi.
Bunlar arasında yatırımcılar için hukuki güvencelerin güçlendirilmesi, sermaye piyasalarının ve alternatif finansman araçlarının geliştirilmesi, yüksek katma değerli üretimin genişletilmesi, yeşil enerji ve yapay zekâ alanlarında iş birliğinin derinleştirilmesi, bölgesel ulaştırma bağlantılarının iyileştirilmesi ve bölgesel kalkınmada yatırım iş birliğinin artırılması yer alıyor.
Hükümet, sermaye piyasaları ve alternatif yatırım fonlarına ilişkin yeni yasalar çıkarmayı, egemen İslami tahviller ihraç etmeyi ve bu yıl yaklaşık 6 milyar dolar (5,2 milyar avro) değerindeki varlıkları ihaleye çıkaracak özelleştirme programını sürdürmeyi planlıyor.
Uluslararası ortaklıkların güçlendirilmesi
Forumun açılış gününde uluslararası iş birliği öne çıkan başlıklardan biriydi.
Foruma katılan yabancı liderler arasında, iki ülkenin bölgesel bağlantısallık ve ekonomik kalkınma konusunda benzer hedefler paylaştığını söyleyen Arnavutluk Cumhurbaşkanı Bajram Begaj da yer aldı.
“Arnavutluk ile Özbekistan’ın, coğrafyanın ima ettiğinden çok daha fazla ortak noktası var. Her iki ülke de bağlantısallığa yatırım yapıyor; her ikisi de daha geniş bölgesel ağlarda rollerini genişletmek istiyor” diyen Begaj,
“İkimiz de ekonomik başarının yalnızca iç kaynaklara değil, pazarları birbirine bağlama, yatırım çekme, yeniliği teşvik etme ve verimli ortaklıklar kurma kapasitesine de bağlı olduğunu biliyoruz” ifadelerini kullandı.
Genel oturuma paralel olarak katılımcılar, sürdürülebilir altyapı, enerji dönüşümü, sanayi kalkınması ve bölgesel ticaret başlıklarında düzenlenen oturumlara da katıldı.
Forum kapsamında yapılan önemli tartışmalardan biri de Yatırım, Ticaret ve Sürdürülebilir Altyapı Gelişimi için AB-Orta Asya Stratejik Ortaklığı’na odaklandı.
Konuşmacılar, özellikle yeni ticaret koridorlarının geliştirilmesi ve uzun vadeli yatırımların çekilmesine vurgu yaparak, ulaştırma, enerji ve kritik hammaddeler alanlarında iki bölge arasındaki artan iş birliğini öne çıkardı.
Katılımcılar, bu yılın başlarında Semerkant’ta yapılan ilk AB-Orta Asya Zirvesi’nin ardından ilişkilerin yeni bir aşamaya girdiğini, odağın siyasi taahhütlerden somut projelerin hayata geçirilmesine kaydığını belirtti.
Forum marjında Cumhurbaşkanı Mirziyoyev, Kazakistan Başbakanı Olzhas Bektenov, Birleşik Arap Emirlikleri Enerji ve Altyapı Bakanı Suhail Al Mazrouei başkanlığındaki heyet, Çin Ulusal Enerji İdaresi Başkanı Wang Hongzhi, İngiltere Yatırım Bakanı Lord Jason Stockwood liderliğindeki Britanyalı iş dünyası temsilcileri ve ACWA Power Yönetim Kurulu Başkanı Muhammed Abunayyan ile bir dizi ikili görüşme gerçekleştirdi.
Görüşmelerde enerji, altyapı, sanayi, ulaştırma ve yatırım projelerinde iş birliğinin genişletilmesi ele alındı.