Coetzee, Gazze'ye yönelik İsrail'in eylemlerini teşhir eden son edebiyatçı; son yıllarda çok sayıda oyuncu ve yazar da İsrail kurumlarıyla çalışmayı reddetti.
Nobel ödüllü ünlü yazar JM Coetzee, 25-28 Mayıs tarihleri arasında düzenlenen Kudüs Uluslararası Yazarlar Festivali'ne katılmayı reddetti; gerekçe olarak İsrail'in Gazze'deki “soykırım kampanyası”nı gösterdi.
REKLAM
REKLAM
Festival daha önce Salman Rushdie, Margaret Atwood ve Joyce Carol Oates gibi yazarları ağırlamıştı.
Coetzee kararını, İsrailli festivalin sanat yönetmeni Julia Fermentto-Tzaisler'e gönderdiği bir mektupla bildirdi.
The Guardian'ın aktardığına göre Coetzee mektubunda, “Son iki yıldır İsrail devleti, 7 Ekim 2023'teki ölümcül provokasyonla karşılaştırıldığında son derece orantısız olan bir soykırım kampanyasını Gazze'de yürütüyor” diye yazdı.
Şöyle devam etti: “İsrail ordusu tarafından yürütülen bu kampanya, İsrail nüfusunun büyük çoğunluğunun coşkulu desteğini almış görünüyor. Bu nedenle, entelektüel ve sanat çevreleri de dahil olmak üzere İsrail toplumunun kayda değer hiçbir kesimi, Gazze'deki vahşet nedeniyle suçun kendisine düşen payından muaf olduğunu iddia edemez.”
86 yaşındaki yazar ayrıca, İsrail'in Gazze'deki eylemleri nedeniyle lekelenen adını temize çıkarmasının ve küresel arenada yeniden meşruiyet kazanmasının yıllar alacağını vurguladı.
Coetzee apartheid dönemi Güney Afrika'sında doğdu, bugün ise Avustralya'da yaşıyor. 2003'te Nobel Edebiyat Ödülü'ne layık görüldü; “Utanç” ve “Barbarları Beklerken” bunlar arasında en bilinen eserleri.
Coetzee İsrail'in “imha kampanyasını” kınıyor
Yazar, özellikle ülkenin Batı'dan güçlü destek gördüğü dönemlerde bir zamanlar İsrail'i desteklediğini hatırlattı. 1987'de, toplumda bireysel özgürlüğü yücelten yazarlara verilen Kudüs Ödülü'nü almak için kente gittiğini de belirtti.
Ancak İsrail'in bugün Gazze'de yürüttüğü “imha kampanyası”nın bu tutumunu değiştirdiğinin altını çizdi.
“İsrail halkının, topraklarına el koydukları Filistin halkına bir tür adalet sağlayacak şekilde bir gün fikrini değiştireceği günün mutlaka geleceğini kendi kendime söyleyip durdum” dedi.
“İsrail'in uzun süredir destekçisi olanlar bile, İsrail ordusunun eylemleri karşısında tiksintiyle yüzlerini çevirdi.”
Yazarlar festivalinin sanat yönetmeni Fermentto-Tzaisler, İsrailli haber sitesi Ynet'e, Coetzee'nin yanıtının sertliğinin kendisini şoke ettiğini söyledi.
Ynet'in aktardığı yanıt mektubunda şöyle yazdı: “Apartheid'e karşı mücadele etmiş bir Güney Afrikalı yazar olarak, senden –ya da belki hayal etmiştim– bana el uzatmanı, bana ‘Savaş kızım. Savaşmaktan vazgeçme’ demeni beklerdim... Beni umutsuzluk içinde bıraktın.”
İsrail'in film ve edebiyat etkinliklerine artan tepki
Son yıllarda birçok yazar , İsrail'in ev sahipliği yaptığı ya da İsrail kurumlarıyla bağlantılı film ve edebiyat etkinliklerinden çekildi.
Sally Rooney, 2021'de üçüncü romanı “Beautiful World, Where Are You”nun İbranice çeviri haklarını, İsrail merkezli yayınevi Modan'a satmayı reddetti. Bu adım, Filistin öncülüğündeki Boykot, Yatırımların Geri Çekilmesi ve Yaptırımlar (BDS) hareketine destek olarak da görüldü.
Kanadalı yazar Naomi Klein da Mart 2024'te, PEN America'nın İsrail-Gazze savaşına verdiği “yetersiz” yanıtı protesto etmek için 2024 PEN World Voices Festivali'nden çekildi.
Benzer şekilde Olivia Colman, Ken Loach ve Tilda Swinton'ın da aralarında bulunduğu çok sayıda ünlü oyuncu ve sinemacı, İsrailli film kurumlarıyla çalışmayı reddedeceklerine dair “Film Workers for Palestine” adlı taahhüt metnini imzaladı. “Soykırıma ortak” gördükleri Docaviv ve Kudüs Film Festivali gibi festivaller de bu boykot çağrısının hedefleri arasında yer alıyor.