NATO zirvesi için Ankara'ya gelen ABD Başkanı Trump, Danimarka'nın, Arktik adasının güvenliğine yeterli yatırım yapmadığını iddia etti.
ABD Başkanı Donald Trump, Danimarka'ya bağlı yarı özerk Arktik bölgesi Grönland'ın Washington tarafından "kontrol edilmesi gerektiği" yönündeki bu yılın başlarında dile getirdiği iddiasını yeniden gündeme getirdi. Bu çıkış, kendisini bu talepten vazgeçirmek için aylardır yürütülen diplomatik çabaları boşa çıkarmış görünüyor.
REKLAM
REKLAM
Trump bu açıklamaları, iki gün sürecek yıllık NATO zirvesine katılmak üzere Ankara'ya gelişinden kısa bir süre sonra yaptı.
Gazetecilere konuşan Trump, "Grönland Danimarka'ya yardım etmiyor. Danimarka, Grönland'a gerçekten yardım etmek için para harcamıyor, oysa orası ABD için önemli bir bölge ve etrafı Çin ile Rus gemileriyle çevrili," dedi.
Trump, geçtiğimiz ocak ayında Grönland üzerindeki planlarının ve bölgenin kontrolünü ele geçirmek için askeri güç kullanma seçeneğini dışlamayı reddetmesinin NATO müttefikleriyle ilişkilere "zarar verdiğini" de kabul etti.
Daha erken saatlerde düzenlenen NATO Savunma Sanayii Forumu'nda, Kanada ve Avrupa'dan müttefikler "NATO 3.0" çatısı altında yaklaşık 50 milyar euroluk savunma yatırımı taahhüdünde bulunmuştu. Planları, bu yılki zirvenin nispeten sorunsuz geçmesi ve ittifakın kolektif güvenliğe rekor düzeyde yatırım yaptığı ana mesajının verilmesiydi.
Ancak Ankara'ya inişinden sonraki 1 saat içinde Trump, diğer liderlerin bu umutlarını suya düşürdü. Ayağının tozuyla müttefiklerini İran'daki savaşa katılmadıkları için bir kez daha sert bir dille eleştiren Trump, "NATO'dan dolayı büyük hayal kırıklığına uğradığını" söyledi ve Avrupa ile Kanada'nın, geçen şubat ayında İsrail ile birlikte İran'a askeri harekat başlatan ABD'yi "yalnız bıraktığı" iddiasını tekrarladı.
Trump gazetecilere, "Ben de 'tamam' diyorum ancak bize yardım etmek için bir şeyler yapmaya çok istekli olacaklarını düşünseniz de gerçekte değillerdi," dedi.
Ev sahibi Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan hakkında konuşan Trump, "Açıkçası, eğer dostum gibi çok güçlü bir liderin yönettiği Türkiye'de yapılmasaydı, zirveye katılmayabilirdim. Onun bu iş için elinden geleni yaptığını bildiğim için katılmam gerektiğini hissettim," ifadelerini kullandı.
Erdoğan, Trump'ı Beştepe Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'nde top atışları, askeri bando ve tören mangası ile karşıladı.
Cumhurbaşkanı Erdoğan'a "Siz tüm dünyada saygı duyulan bir lidersiniz," diyen ABD Başkanı, onu "büyük bir dost" olarak gördüğünü de sözlerine ekledi. Trump, "Sadece başkana çok büyük saygı duyduğumu ve bunun her iki ülkenin de yararına olduğunu söylemek istiyorum... Sizinle birlikte olmak bir onur ve çok güzel görüşmeler gerçekleştireceğiz," dedi.
Ancak Erdoğan'ın aklında dostluktan fazlası olabilir. Zira Trump, Türkiye'yi ABD'nin F35 savaş uçağı programına yeniden kabul etmeyi düşündüğünü de basına açıkladı.
Trump, “Bu, vermemiz gereken bir karar... Mükemmel bir uçak, açık ara en iyi uçak ve kesinlikle değerlendireceğimiz bir konu,” dedi.
Türkiye'nin programa erişimi, Ankara'nın Rus yapımı S-400 hava savunma sistemini satın almasının ardından ABD Kongresi kararıyla 2019'da askıya alınmıştı. ABD'li milletvekilleri ve güvenlik yetkilileri, S-400'ün ABD üretimi sistemler için tehdit oluşturabileceği uyarısıyla güvenlik kaygılarını gerekçe göstermişti.