“Halupedia” adlı site, tamamen uydurma bilgilerden oluşan Wikipedia benzeri devasa bir bilgi ağı sunuyor.
İnternette yayılan yeni bir deneysel proje, yapay zekanın “halüsinasyon” üretme kapasitesini merkezine alan sıra dışı bir ansiklopedi yarattı. “Halupedia” adlı site, tamamen uydurma bilgilerden oluşan Wikipedia benzeri devasa bir bilgi ağı sunuyor.
REKLAM
REKLAM
Projeyi geliştirenler, sitedeki hiçbir makalenin önceden yazılmadığını söylüyor. Kullanıcının yaptığı her arama ya da tıkladığı her bağlantı, arka plandaki yapay zeka modeli için yeni bir isteme dönüşüyor ve sistem o anda yepyeni bir makale üretiyor.
Geliştiricilerin GitHub açıklaması “Her bağlantı, siz tıklayana kadar var olmayan bir makaleye açılıyor,” diyor.
Uydurma tarih, sahte akademik kaynaklar
Halupedia’nın ana sayfası bunun bilinçli bir yapay zeka “uydurması” olduğunu açıkça belirtiyor. Ancak kullanıcı makalelerin içine girdikçe, sistem şaşırtıcı biçimde gerçek bir bilgi veritabanı hissi yaratıyor.
Sitede akademik dergi alıntıları, dipnotlar, kaynak gösterimleri ve çapraz bağlantılar bulunuyor. Ancak bunların tamamı yapay zeka tarafından uyduruluyor.
Öne çıkan makalelerden biri, sözde 1887 yılında gerçekleştirilen “Büyük Güvercin Sayımı” hakkında. Makale, bunun Birleşik Krallık’taki tüm altın tepeli kaya güvercinlerini saymayı amaçlayan dev bir girişim olduğunu iddia ediyor.
Her makale yeni bir gerçeklik inşa ediyor
Gerçek Wikipedia makalelerinde olduğu gibi, Halupedia’daki özel isimler de başka makalelere bağlantı veriyor. Kullanıcı isterse hayali “Kuş Sayımı Kraliyet Topluluğu” hakkında daha fazla bilgi okuyabiliyor ya da başka tamamen uydurma karakterlerin geçmişine gidebiliyor.
Futurism'e göre, arama kutusuna yeni kavramlar yazıldığında sistem buna bağlı sahte makale başlıkları üretiyor. Örneğin kullanıcı kaba bir ifade aradığında sistem buna karşılık “Döngüsel Akıl Yürütmenin Cüce Mandası” gibi tamamen absürt başlıklar önerebiliyor.
Bir bağlantıya tıklandığında site önce “küçük bir akademik anlaşmazlığın çözüldüğünü” söylüyor, ardından yeni üretilmiş sahte-makaleyi açıyor.
Projeyi geliştirenler, sistemin tamamen saçmalık üretmesine rağmen kendi içinde tutarlı olmasını da istedi.
Bu nedenle gelecekte oluşturulacak makalelere yönelik gizli meta veriler içeren özel bir sistem geliştirildi. Yapay zekaya belirli tarihlerin, kurumların ve olayların “kanonik gerçekler” olduğu aktarılıyor.
GitHub açıklamasına göre model, “Bu ansiklopedinin halüsinasyon ürünü ve absürt olduğu, ancak kendi içinde çelişmemesi gerektiği” talimatıyla çalışıyor.
Yine de sistem kusursuz değil. Örneğin “Kraliyet Kuş Sayımı Topluluğu” hakkındaki bir makale kurumun 1927’de dağıldığını söylerken, başka bir makale aynı kuruluşun 1891’de kapandığını iddia ediyor.
Irkçı içerik sorunu da ortaya çıktı
Birçok denetimsiz internet deneyinde olduğu gibi Halupedia da kısa sürede provokatif kullanıcıların hedefi oldu.
Bazı popüler makalelerin başlıklarında açıkça ırkçı ifadeler yer aldığı belirtiliyor. Ancak ilginç biçimde sistem, bu istemlerin saldırgan anlamlarını çoğu zaman tamamen görmezden geliyor ve bunun yerine alakasız, tuhaf ve aşırı süslü anlatılar üretiyor.
Yazının değerlendirmesine göre bu durum, Elon Musk'ın “Grokipedia”sı gibi bazı projelerden daha az sorunlu olabilir. Çünkü Grokipedia’nın zaman zaman neo-Nazi sitelerini kaynak olarak kullandığı eleştirileri gündeme gelmişti.
Projeyi değerlendirenler, Halupedia’nın en dikkat çekici yönünün yapay zekayı “kusursuz doğruluk makinesi” gibi sunmak yerine, sistemin saçma ve güvenilmez yönlerini görünür hale getirmesi olduğunu söylüyor.