Anthropic, AB Yapay Zeka Yasası’nın şeffaflık kuralları uyarınca, 2 Ağustos’tan itibaren Claude’un ürettiği tüm metin ve dosyalara filigran koyacak.
Anthropic, yapay zeka şeffaflığına ilişkin yeni Avrupa Birliği (AB) kurallarına uyum sağlamak amacıyla Claude büyük dil modeli ve sohbet botu tarafından üretilen metinlere görünmez filigranlar yerleştirmeye başlayacak.
San Francisco merkezli yapay zeka şirketi yaptığı açıklamada, “2 Ağustos 2026 veya sonrasında kullanıma sunulan Claude modelleri, piyasaya çıktıkları andan itibaren işaretleme özelliğini destekliyor. Bu tarihten önce yayımlanan Claude modellerine de işaretleme desteği eklemek için çalışıyoruz,” dedi.
Yeni işaretleme politikası Claude’un sunduğu tüm hizmetleri kapsıyor. Bunlar arasında tüketicilere yönelik uygulama, geliştiricilerin kullandığı Claude Platform (API), Claude Code, Claude Cowork ve Claude Tag’ın yanı sıra AWS, Google Cloud ve Microsoft Foundry üzerinden erişilen Claude sürümleri de var.
Filigran ya “doğrudan metnin içine algılanamayacak şekilde yerleştirilen bir filigran” olarak ya da meta veri biçiminde uygulanacak.
Şirkete göre Claude, .svg, .png veya .jpg gibi desteklenen bir dosya türü oluşturduğunda dosyaya imzalı kaynak bilgisi meta verileri (provenance metadata) ekleyecek. Bu veriler, dosyanın Claude tarafından işlendiğine işaret edecek ve dosyada sonradan değişiklik yapılıp yapılmadığının tespit edilmesine yardımcı olacak.
Anthropic, filigran uygulamasının yalnızca AB ile sınırlı kalmayacağını ve Claude’un hizmet verdiği tüm bölgelerde geçerli olacağını açıkladı.
Bu da AB’nin uyumluluk standartlarının yapay zeka alanında küresel ölçekte belirlenen standartlar üzerinde nasıl dalga etkisi yaratabildiğinin bir başka örneği.
Filigran nasıl çalışacak?
Anthropic iki ayrı teknik kullanıyor.
İlk yöntemde, yapay zekanın ürettiği metnin doğrudan içine okuyucular tarafından fark edilemeyen ancak makineler tarafından tespit edilebilen bir örüntü yerleştiriliyor. Bu işaret, metin kopyalanıp başka bir yere yapıştırıldığında bile metinle birlikte taşınabiliyor.
Şirkete göre bu yöntem Claude’un verdiği yanıtların anlamını, kalitesini veya okunabilirliğini değiştirmiyor.
İkinci yöntem ise dosyalara uygulanıyor. Fotoğraflardaki EXIF verilerine benzer şekilde dijital bir kayıt zinciri işlevi görüyor ve gizli olmaktan ziyade doğrulanabilir olacak şekilde tasarlanıyor.
Bu işaretleri pratikte görebilmek için muhtemelen C2PA standardını destekleyen bir araç veya Anthropic’in geliştirmeyi planladığı tespit sisteminin kullanılması gerekecek. Standart bir dosya “özellikler” menüsü muhtemelen yeterli olmayacak.
Ayrıca sistemin dosyanın özellikle Claude tarafından oluşturulduğunu belirtmesi şart değil. Bunun yerine dosyanın bir yapay zeka sisteminden geçtiğine işaret edebilir.
Şirket, söz konusu meta verilerin kaybolabileceğini de açıkça kabul ediyor.
Anthropic’e göre dosya formatının değiştirilmesi, dosyanın yeniden kaydedilmesi, ekran görüntüsünün alınması veya benzeri işlemler işaretlemeyi ortadan kaldırabilir. Dolayısıyla başlangıçta Claude filigranı taşıyan bir belge veya görsel, düzenlendikten ya da başka bir formata dönüştürüldükten sonra bu işaretten hiçbir iz taşımayabilir.
Neden şimdi?
Uygulamanın zamanlaması doğrudan Avrupa Birliği’nin Yapay Zeka Yasası’yla (AI Act) bağlantılı.
Yasanın 50. maddesi, deepfake gibi sentetik içerikler üreten yapay zeka sistemlerinin çıktılarının yapay olarak üretildiğinin işaretlenmesini öngörüyor.
Düzenleyiciler, sağlayıcıların çok katmanlı bir işaretleme stratejisi kullanmasını bekliyor. Buna dijital olarak imzalanmış meta veriler, algılanamayan filigranlar ve bazı durumlarda yedek yöntem olarak dijital parmak izi veya kayıt tutma sistemleri dahil.
Uygulama Esasları (Code of Practice), tek bir işaretleme tekniğinin kendi başına yeterli olmadığını açıkça ortaya koyuyor.
- madde kapsamındaki şeffaflık yükümlülükleri 2 Ağustos 2026’da yürürlüğe girdi. Kurallara uyulmaması halinde 15 milyon euroya veya şirketin dünya genelindeki toplam yıllık cirosunun yüzde 3’üne kadar para cezası uygulanabiliyor. Bu iki miktardan hangisi daha yüksekse o uygulanıyor.
İnsanlar yine de izlerini gizleyebilir mi?
Anthropic, tespit edilen bir filigranın kesin bir kanıt değil, yalnızca bir işaret olduğunu özellikle vurguluyor.
Bir metinde filigran tespit edilmesi, yalnızca metnin bir aşamada Claude’dan geçmiş olabileceğini gösteriyor. Metnin nasıl ortaya çıktığına dair bütün geçmişi anlatmıyor.
İnsanlar Claude’u sıklıkla başka bir yerde oluşturulmuş metinleri düzeltmek, çevirmek veya özetlemek için kullanıyor. Bu nedenle Claude’un başlangıçta yazmadığı bir metinde de filigran bulunabilir.
Bunun tersi de mümkün. Metnin yoğun biçimde düzenlenmesi, çevrilmesi, çok kısa olması veya işaretleme desteği bulunmayan eski bir Claude modelinin kullanılması, gerçekten Claude tarafından oluşturulmuş bir içeriğin tespit edilememesine yol açabilir.
Anthropic bu konuda yalnız değil. Google DeepMind, yapay zeka tarafından oluşturulan metin, görsel ve sesleri işaretlemek için SynthID sistemini geliştirmiş durumda. OpenAI da filigranlama yöntemlerini gündeme getirdi ancak bunları geniş çapta kullanıma sunma konusunda daha yavaş hareket etti.