'Enerji ateşkesi' ve ABD öncülüğündeki görüşmelerde görünür ilerlemeye rağmen Rusya’nın Kiev’e yönelik saldırıları büyük yıkıma yol açıyor. Enerji altyapısına yönelik saldırılar hastaneleri karanlığa gömüyor. AB acil jeneratörler gönderse de kalıcı çözüm hızlandırılmış bir AB üyeliği olabilir.
Rusya’nın Ukrayna enerji altyapısına yönelik aralıksız saldırıları, ülkenin tam ölçekli işgalinin ayırt edici unsurlarından biri haline geldi. Sıcaklıkların eksi 23°C’ye kadar düştüğü günlerde bir milyondan fazla kişi elektrik, su ve ısınmadan mahrum kaldı.
AB, 2022’de savaşın başlamasından bu yana Ukrayna’ya yaklaşık 10 bin jeneratör gönderdi. Rusya saldırılarını artırırken Kriz Yönetiminden Sorumlu AB Komiseri Hadja Lahbib de bin ek jeneratörle Ukrayna’yı ziyaret etti.
Yeni gelen 500 jeneratörün bulunduğu depoda Euronews’e konuşan Kiev Belediye Başkanı Vitali Kliçko "Durum her zamanki kadar kötü," dedi.
Deponun yeri gizli tutuluyor. Hedefli bir Rus saldırısı ihtimali nedeniyle içeri giren herkesin tespit edilmemek için telefonlarını kapatması isteniyor.
Kliçko, “Bugün sekiz balistik füze girişimi yaşadık. Bu kış son dört yılın en zor kışlarından biri. Bunun birçok nedeni var. Önce Rusya’nın kamikaze İHA’larının yoğun saldırıları, ardından balistik ve seyir füzeleri kritik altyapımızı hedef alıyor. İnsanlar ısınma ve elektriksiz kalıyor,” ifadelerini kullandı.
Son saldırılar, ABD’nin arabuluculuğunda Ukrayna ile Rusya arasında sağlanan sözde enerji ateşkesinin ardından geldi.
Ukrayna Cumhurbaşkanı Volodimir Zelenskiy ise bu kış Rusya’nın Ukrayna enerji sistemlerini hedef alırken rekor sayıda balistik füze kullandığını söyledi.
El feneri ışığında ameliyat
Rusya’nın yarattığı yıkımın ortasında uluslararası insancıl hukukun ağır ihlali sayılan hastanelere yönelik saldırılar özellikle dikkat çekiyor.
Ukraynalı yetkililer Euronews’e, Rus saldırılarının neden olduğu elektrik kesintileri yüzünden doktorların ameliyatları el feneri ışığında yapmak zorunda kaldığını söyledi.
AB Komiseri Lahbib, kente yönelik saldırılarda yaralanan sivilleri ve cepheden tıbbi tahliye edilen askerleri ziyaret etti.
Lahbib, Kiev’deki hastanenin yoğun bakım ünitesinden çıkarken “Az önce gördüklerimizden sonra konuşmak çok zor. Günlük hayatını yaşayan masum insanlar; dairesinde hedef alınan bir kadınla görüştük. Bir drone pencereden içeri girdi," diye konuştu.
Lahbib ayrıca “yaralı askerlerle” ve savaş nedeniyle “çok ağır durumda olan bir hastayla” görüştüğünü aktardı.
Ukrayna birkaç gün içinde karanlık bir eşiğe ulaşacak: Mevcut hızla devam ederse iki milyon kişinin hayatına mal olabilecek yıkıcı işgalin dördüncü yılı.
Stratejik ve Uluslararası Çalışmalar Merkezi’ne göre Rusya’nın askeri kayıpları Ukrayna’dan daha fazla. Şubat 2022’den bu yana 1,2 milyon asker ölü, yaralı veya kayıp, bunların yaklaşık 325 bini hayatını kaybetti.
Buna karşın Ukraynalı siviller arasındaki kayıplar da artıyor. 2025’te sivil kayıplar 2024’e göre yüzde 26 yükseldi.
Küresel silahlı şiddete karşı savunuculuk yürüten, Londra merkezli sivil toplum kuruluşu Action on Armed Violence (Silahlı Şiddete Karşı Mücadele) verilerine göre, 2025’te Ukrayna’da olay başına ölen ya da yaralanan sivil sayısı yıllık bazda yüzde 33 arttı. Geçen yıl patlayıcı şiddet nedeniyle toplam 2 bin 248 sivil öldü, 12 bin 493 sivil yaralandı.
Rusya’nın yol açtığı yıkım ve şiddetin boyutu, ABD öncülüğündeki sonuçsuz görüşmelere rağmen Putin’in saldırıyı sona erdirme konusunda ciddi olmadığını gösteriyor.
Ukrayna Devlet Başkanı Zelenskiy Münih Güvenlik Konferansı’nda Putin’in “savaşın kölesi” olduğunu söyledi ve Rus saldırılarının ülkedeki tüm elektrik santrallerine zarar verdiğini belirtti.
Kiev Belediye Başkanı Vitali Kliçko, Ukrayna’nın mümkün olan en kısa sürede AB’ye kabul edilmesi gerektiğini ifade etti.
Kliçko, “Ana hedefimiz Rus İmparatorluğu’nun değil Avrupa ailesinin parçası olmak,” dedi.
AB, Ukrayna’nın üyeliğine kademeli erişim sağlayacak bir “hızlandırılmış” model üzerinde tartışıyor. Bu modelde Kiev başlangıçta tam üyelerin oy haklarına sahip olmayacak ancak ek korumalar ve bazı AB fonlarına erişim elde edebilecek.
Avrupa Komisyonu’nun bunu aktif biçimde değerlendirip değerlendirmediği sorulduğunda Komiser Lahbib, Kiev’de Euronews’e "Harekete geçmemiz gerekiyor, bunu değerlendirmeliyiz. Ukrayna Avrupa ailesinin parçası ve zaten aday ülke," dedi.