Fransa Ulusal Meclisi, ülkede tartışmalara yol açan destekli ölüm yasa teklifini, Senato’nun ret kararının ardından kabul etti.
Fransa Ulusal Meclisi, Senato’nun ocak ayındaki ret kararının ardından, destekli ölüme (assisted dying) ilişkin yasa teklifini 232’ye karşı 295 oyla kabul etti.
Ulusal Meclis Başkanı Yael Braun-Pivet, oylamanın ardından X’te yaptığı paylaşımda, "Bu oylama, ciddiyet, saygı ve vakar içinde yürütülen kapsamlı bir kamuoyu tartışmasının ve birkaç yıllık çalışmanın sonucudur," dedi.
Yasa teklifi, yaşam sonu yardımının nasıl düzenleneceğine ilişkin tartışmaları alevlendirerek Fransa’da tartışmalı bir konu haline geldi.
Teklif, ilk sunulduğu tarihten bu yana birçok değişiklikten geçti. Eleştirmenler ise ikiye bölünmüş durumda: Bazıları metnin süreç içinde zayıflatıldığını savunurken, diğerleri hâlâ fazla serbestlik tanıdığı görüşünde.
Buna karşın, yasadan sorumlu Ulusal Meclis üyeleri nihai metnin "bir denge noktasına ulaştığını" belirtti.
Raportör Philippe Vigier’ye göre yasa teklifi, hastalar için yeni haklar getirirken, sağlık çalışanlarının sürece katılmama özgürlüğünü güvence altına alıyor ve hastalar, sağlık çalışanları ile hasta yakınları için koruyucu önlemler içeriyor.
Bu yasa ne anlama geliyor?
Önerilen yasa, ileri veya terminal aşamadaki ağır ve tedavisi mümkün olmayan hastalıklara sahip yetişkinler için destekli ölüm hakkı oluşturuyor.
Nihai metindeki önemli değişikliklerden biri, yalnızca psikolojik acı çeken kişilerin yardımlı ölüme erişiminin kapsam dışında bırakılması oldu.
Ölümcül maddeyi yalnızca fiziksel olarak kendi başına uygulayamayacak durumda olan hastaların, bu işlemi bir doktor ya da hemşirenin yapmasına izin verilecek.
Hastaların 18 yaşından büyük olması ve Fransa vatandaşı ya da ülkede ikamet eden kişiler olması gerekecek.
Sağlık çalışanlarından oluşan bir ekibin, hastanın "ileri veya terminal aşamada" ağır ve tedavisi mümkün olmayan bir hastalığı bulunduğunu, sürekli, dayanılmaz ve tedavi edilemeyen ağrılar çektiğini ve ölümcül ilacı kendi özgür iradesiyle talep ettiğini teyit etmesi gerekecek.
Önerilen yasa ayrıca, bu sürece katılmak istemeyen sağlık çalışanları için vicdani ret maddesi oluşturacak. Bu durumda sağlık çalışanlarının hastayı başka sağlık çalışanlarına yönlendirmesi gerekecek.
Onaya giden uzun yol
Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, 2022’de yaşam sonuna ilişkin bir yasal düzenleme getirme sözü vermişti.
İlk kez 2024’te resmen sunulan teklif, Mayıs 2025’te Ulusal Meclis tarafından kabul edilmişti.
Ancak Senato, 28 Ocak’ta yasa teklifini 122 evet oyuna karşı 181 hayır oyuyla reddetti.
İki kanat arasındaki anlaşmazlığın ardından, yedi senatör ve yedi milletvekilinden oluşan ortak komite bir denge bulmak için toplandı ancak uzlaşmaya varamadı. Bunun üzerine yasa teklifi yeniden Ulusal Meclis’e gönderildi.
Metin şimdi yeniden kabul edildiği için tekrar Senato’ya dönecek. İki kanat yine anlaşmaya varamazsa, son sözü Ulusal Meclis söyleyebilecek.