ABD başkanı, yeni gümrük vergileri ve alkol yasağıyla Ottawa ile gerilimi tırmandırdı; Carney ise bu kararlılığın bir bedeli olacağı uyarısında bulundu.
‘Amerika Gölü’ bir yana. Donald Trump, Kanada ile bitmek bilmeyen kavgasında yeni bir cephe açtı; bu kez hedef içki dolabı.
REKLAM
REKLAM
ABD Başkanı, Salı günü Ottawa ile ticaret savaşını tırmandırarak alkollü içecekler ve diğer bazı malların ithalatını yasakladı, başka alanlarda gümrük vergilerini artırdı; anlaşmazlığın yatışacağına dairse hiçbir işaret yok.
Kanada Başbakanı Mark Carney geri adım atmadı; ABD ile ekonomik bağların gevşetilmesinin bir bedeli olacağını kabul ederken, bunun getireceği faydaların acıdan ağır basacağını savundu.
Trump'ın Salı gecesi yayımlanan başkanlık kararnamesine göre, yataklardan motorlu teknelere ve golf arabalarına kadar çok çeşitli Kanada ürünü, 15 Eylül'den itibaren yüzde 50 ek vergiyle karşı karşıya kalacak.
Çeşitli alkollü içeceklerin yanı sıra peynir altı suyu gibi süt ürünlerini hedef alan ayrı bir ithalat yasağı ise, aynı anda yayımlanan diğer başkanlık kararnameleri uyarınca 29 Eylül'de yürürlüğe girecek.
ABD'nin çelik ve alüminyum ürünleri ile peynir gibi süt ürünlerine uyguladığı vergilere karşılık olarak, Kanada'nın misilleme tarifeleri Salı günü erken saatlerde yürürlüğe girdi; bunlar, Washington'ın 22 Ağustos'ta açıkladığı vergilere yanıt olarak, ABD'den yapılan 27,6 milyar Kanada doları (17,1 milyar avro) tutarındaki ithalatı kapsıyor.
Kanada'nın 'yön değiştirmek ve refaha kavuşmak için ihtiyaç duyduğu her şeye' sahip olduğunu söyleyen Carney, video mesajında şöyle devam etti: 'Bu rota değişikliğinin bir bedeli olacak. Her eylemin bir bedeli vardır. Ama bu, yerinde saymanın maliyetinin yanına bile yaklaşmıyor.'
Tehlikede olan sözleşmeler
Kanada'nın son gümrük vergilerine karşılık veren Trump, Kanada şirketlerini ABD federal hükümetinin açtığı ihalelerden men etme sözü verdi.
Trump, Salı günü daha önce yaptığı bir sosyal medya paylaşımında, yetkililere, uzun vadeli sözleşmeler için kullanılan Genel Hizmetler İdaresi (GSA)'nin Çoklu Alım Programı'ndan 'Kanada menşeli ürünleri KALDIRMALARI' talimatını verdiğini söylemişti.
Trump, bu program kapsamındaki sözleşmelerin yıllık hacminin 50 milyar doları (43 milyar avro) aştığını da ekledi.
Trump, Pazartesi günü ise Quebec merkezli Kanadalı uçak üreticisi Bombardier Aviation, üretimini Amerika Birleşik Devletleri'ne taşımadığı takdirde şirketin satışlarını engellemeye çalışmakla tehdit etti.
Şirket buna karşılık, ABD genelinde on binlerce kişiye istihdam sağladığını; Kansas, Teksas, Arizona ve Kaliforniya'nın da aralarında bulunduğu 20'den fazla eyalette doğrudan istihdam yarattığını vurguladı.
Kansas'ı temsil eden iki Cumhuriyetçi senatör, endişelerini Beyaz Saray'a ilettiklerini söyledi.
Senatör Roger Marshall, X'te yaptığı paylaşımda, 'Bombardier'in Kansas'taki 1.200'den fazla işini korumak için mücadele edeceğim. Bu kaygımı çoktan Oval Ofis'e taşıdım' dedi; Senatör Jerry Moran da benzer ifadeler kullandı.
Analistlere göre ABD'nin uyguladığı tarifeler, Kanada ekonomisinin geneli için sınırlı düzeyde olumsuz bir risk oluşturuyor; ancak etkinin, özellikle Orta Kanada'nın imalat sektöründe daha sert hissedileceği belirtiliyor.
Meme ve harita savaşı
'Çatışmayı tırmandırmaya inanmıyorum. Bu yapıcı değil' diyen Carney, Salı günkü video açıklamasında, 'Ama tarifelerimiz, işçilerimizi, şirketlerimizi ve topluluklarımızı korumak için gerekli. Bu, Kanadalı olarak kim olduğumuzla ilgili' ifadelerini kullandı.
Kanada'nın ABD ile ticaretten sorumlu bakanı Dominic LeBlanc, Salı gecesi yaptığı açıklamada Ottawa'nın 'son gümrük önlemlerini değerlendirdiğini' söyledi.
Taraflar arasındaki müzakereler, Washington'da günler süren görüşmelerin ardından 21 Ağustos'ta çöktü.
Carney o dönemde, ABD'li müzakerecilerin son anda Kanada'nın diğer ülkelerle yapacağı ticaret anlaşmalarına kısıtlamalar getirdiğini ve buna Fransız diline ve 'Quebec kültürü'ne yönelik kabul edilemez 'tehditlerin' eşlik ettiğini söylemişti.
Ottawa ve Washington o tarihten bu yana müzakerelere yeniden başlamadı.
Trump, Pazar günü ise buz hokeyi oynarken Carney'nin üzerinde yükseldiği bir çizimi paylaştı; görsele, Kanada'yı bir başka ABD eyaletine dönüştürme arzusuna gönderme niteliğinde olan 'Kalk, vali' notu düşülmüştü.
Trump, Ağustos ayında da Kanada sınırındaki Ontario Gölü'nün adını 'Amerika Gölü' olarak değiştiren bir kararname imzalamış, bu adım, ABD başkanının husumetinin tetiklediği daha geniş bir yurtseverlik dalgası eşliğinde sınırın kuzeyinde öfke patlamasına yol açmıştı.
Carney Kanada kamuoyunun desteğini arkasına almış olsa da, ülke komşusuna bağımlı olmaya devam ediyor: Kanada'nın ithalatının neredeyse yüzde 60'ı Amerika Birleşik Devletleri'nden geliyor, ihracatının yaklaşık yüzde 70'i ise ABD pazarına gidiyor.
Kanada hükümeti, işletmelerin ve çalışanların bu sürecin olumsuz etkileriyle başa çıkmasına yardımcı olmak için 7,5 milyar Kanada doları (4,65 milyar avro) tutarında bir destek paketi açıkladı.