Yaptırımların askıya alınması kararı, Trump’ın Ukrayna Cumhurbaşkanı Volodimir Zelenskiy’ye yönelik eleştirilerinin arttığı ve ABD ile Rusya arasında motorin tedarikine ilişkin anlaşmanın gündeme geldiği bir dönemde alındı.
ABD Başkanı Donald Trump, cuma günü, yürürlüğe girmesine kısa süre kala Rusya’ya yönelik yeni bir yaptırım ve gümrük vergisi paketini askıya alan bir başkanlık kararnamesi imzaladı ve Kongre’ye bunun ABD’nin ulusal çıkarına olduğunu bildirdi.
Trump, Kremlin ve Rus ekonomisi üzerindeki baskıyı artırma amacıyla, eylülde “Lindsey O. Graham Rusya ve İran’a Yaptırım Yasası 2026”yı imzalamıştı.
Adını söz konusu yaptırım önlemlerinin öncülüğünü yapan ve hayatını kaybeden ABD Senatörü Lindsey Graham’dan alan yasa; Rus hükümeti ve ordusundan yetkililerin, büyük bankaların ve Rusya’nın gölge filosunda yer alan gemilerin yaptırıma tabi tutulmasını öngörüyordu. Ayrıca Rus mallarına ve Rus petrolü ile doğal gazını almaya devam eden bazı ülkelerden gelen ürünlere gümrük vergisi uygulanmasını da kapsıyordu.
Yaptırımların askıya alınması kararı, Trump’ın Ukrayna Cumhurbaşkanı Volodimir Zelenskiy’ye yönelik eleştirilerinin arttığı bir dönemde geldi. Karar, kasım ayında yapılacak ara seçimlere hazırlanan Trump’ın bu ayın başlarında Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile yaptığı ve küresel piyasalara yüksek miktarda motorin arz edilmesini öngören anlaşmaya ilişkin tartışmalı açıklamasının ardından alındı. Anlaşmanın, akaryakıt fiyatlarını düşürmeyi amaçladığı belirtilmişti.
Trump, Truth Social hesabından yaptığı paylaşımda, “Rusya’nın derhal Amerikan ve küresel piyasalara 300 bin tondan fazla motorin sağlayacağı, kasım ayı boyunca 500 bin ton daha göndereceği ve hemen ardından 1 milyon ton daha teslim edeceği konusunda anlaşmaya varıldı,” ifadelerini kullandı.
Trump, “Ayrıca, motorin rafinerilerinin durumuna bağlı olarak Rusya kısa bir süre içinde 3 milyon ton motorin daha teslim edecek,” dedi.
Zelenskiy Brüksel’de
Ukrayna lideri Zelenskiy, devam eden savaşı görüşmek üzere bu hafta Avrupa liderleriyle bir araya geldiği Brüksel’de temaslarda bulundu.
Cuma günü basın mensuplarının sorularını yanıtlayan Zelenskiy’ye, kasım ayındaki ara seçimler öncesinde Trump’ın “kendi sorunları” için bir “günah keçisi” haline getirildiğini düşünüp düşünmediği soruldu.
Zelenskiy, hafifçe gülümseyerek, “Cevabım bu,” dedi.
ABD ile Rusya arasında yapılan motorin anlaşmasına da değinen Zelenskiy, Ukrayna’nın “motorin anlaşmalarını kabul edemeyeceğini, çünkü sırada doğal gaz anlaşmalarının geleceğini” söyledi.
Zelenskiy, “Bundan kesinlikle eminim” diyerek sözlerini şöyle sürdürdü:
“Doğal gazın ardından başka alanlardaki yaptırımlar da kaldırılacak. Bu süreç sonunda bankacılık sistemine, belirli kişilere ve kimya sektörüne kadar uzanacak. Dondurulmuş varlıklar konusunda da riskler var. Diplomasi yoluyla buna karşı çıkmazsam bizim adımıza bunu kim yapacak?”