Son Dakika
Bu içeriğe bulunduğunuz bölgeden erişilemiyor

İran Fordo'da santrifüjlere uranyum gazı enjekte etmeye başladı, dünya liderlerinden tepki geldi

İran Fordo'da santrifüjlere uranyum gazı enjekte etmeye başladı, dünya liderlerinden tepki geldi
Metin boyutu Aa Aa

İran yeraltında kurulu Fordo nükleer tesisindeki santrifüje uranyum gazı enjekte etmeye başladı.

Devlet televizyonunda yapılan duyuru ile İran 2015 yılında imzalanan ve uranyum zenginleştirme çalışmalarını durdurmayı öngören antlaşmadan daha da uzaklaşmış oldu.

Yine antlaşmaya göre araştırma merkezi olarak faaliyet göstermesine izin verilen Fordo yeni hamle ile aktif bir nükleer tesise dönüşmüş oldu.

Devlet televizyonunda işlem esnasında Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı'ndan (IAEA) müfettişlerin de hazır bulunduğu belirtildi.

Cumhurbaşkanı Hasan Ruhani mimarlarından biri olduğu antlaşmadan uzaklaşmalarına sebep olarak Amerika Birleşik Devletleri'nin tek taraflı olarak çekilmesini gösterdi.

Ruhani sosyal medya hesabı üzerinden "İran'ın JCPOA'da öngörülen yükümlülüklerini azaltmanın dördüncü adımı olan bin 44 santrifüje gaz enjekte edilmesi bugün başlıyor. ABD'nin politikaları nedeniyle Fordo yakında tam kapasiteyle çalışmaya başlayacak." yorumunda bulundu.

İran, antlaşmaya göre Fordo'daki bin 44 santrifüjü uranyum zenginleştirme dışında izotop sabitleme gibi diğer sivil amaçlarla kullanmayı kabul etmişti.

ABD Başkanı Donald Trump geçtiğimiz yıl İran'a fazla avantaj sağladığını belirterek antlaşmadan çekilmiş ve İran ekonomisini hedef alan yaptırımları artırarak tekrar devreye sokmuştu.

IAEA'dan yapılan açıklamada da müfettişlerin gelişmeleri yerinde takip ettiğini ve kısa sürede bir rapor hazırlayacaklarını vurguladı.

Dünya liderlerinden tepki

Antlaşmayı kurtarmak için en fazla çaba sarfeden liderlerden biri olan Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron İran'ın ilk defa açık bir şekilde nükleer antlaşmadan çekilme niyetini gösterdiğini belirtti.

Çin ziyareti sırasında düzenlediği basın toplantısında konuşan Macron İran'ın son girişimini "vahim" olarak niteledi.

Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov da İran'a nükleer antlaşmanın şartlarına uyma çağrısında bulunurken öte yandan Moskova yönetiminin Tahran'ın yükümlülüklerinde geri adım atmasını anladığını vurguladı. Lavrov alarm verici olarak nitelediği durumun sorumlusunun ABD olduğunu belirtti.

Avrupa Birliği de salı günü İran'ın nükleer anlaşmadaki taahhütlerini azaltma niyetinden endişe duyulduğunu bildirdi.

AB Komisyonu Sözcüsü Maja Kocijcancic, günlük basın toplantısında, "İran Cumhurbaşkanı Hasan Ruhani'nin bugün yaptığı 'İran'ın nükleer anlaşmadaki taahhütlerini daha da azaltacağı' yönündeki açıklamasından endişe duyuyoruz." dedi.

ABD'nin İran nükleer anlaşmasından ayrılmasına ve yaptırım uygulamaya başlamasına rağmen AB'nin taahhütlerini yerine getirdiğine işaret eden Kocijcancic, "İran'ı, nükleer anlaşmadaki taahhütlerine aykırı olan tüm faaliyetleri tersine çevirmeye, nükleer anlaşmayı korumaya ve anlaşmanın tam olarak uygulanmasına zarar verecek eylemlerden kaçınmaya çağırıyoruz" diye konuştu.

Kocijcancic, İran nükleer anlaşmaya uygun davrandığı sürece AB'nin de taahhüdünü sürdüreceğini vurguladı.

İngiltere Dışişleri Bakanı Dominic Raab, İran'ın nükleer anlaşmadaki taahhütlerini azaltma niyetinin İngiltere'nin ulusal güvenliği için tehdit oluşturduğunu bildirdi.

Raab, yaptığı yazılı açıklamada, "İran'ın son eylemleri açıkça anlaşmaya aykırı ve ulusal güvenliğimiz için tehdit teşkil ediyor." ifadelerini kullandı.

Yapıcı uluslararası diyalog yoluyla konuya bir çözüm bulmak istediklerini belirten Raab, "İran'ın taahhütlerine bağlı kalması ve anlaşmaya tam uymaya acilen geri dönmesi gerekiyor" değerlendirmesinde bulundu.