“Bu tür için kazanmak, başka bir tür için kaybetmek anlamına gelebilir,” diye uyarıyor bir bilim insanı.
Isınan dünya, bitki ve hayvanların üreme takvimini altüst etti; bu da genellikle, birbirine bağımlı türler için kötü haber anlamına geliyor, örneğin çiçeklerin çok erken açması ve tozlaşmayı sağlayan arıların çok geç gelmesi gibi. Ancak araştırmacılar, bu değişimden kazançlı çıkan nadir bir tür buldu: kral penguenler.
Subantarktik bir ada zincirindeki 19 bin kral penguen üzerinde yapılan yeni bir araştırma, üremeye 2000 yılına kıyasla 19 gün daha erken başladıklarını ortaya koydu. 11 Mart tarihli Science Advances dergisinde yayımlanan çalışmaya göre, daha erken çiftleşmeleri üreme başarısını yüzde 40 artırdı.
Doğadaki zamanlamayı inceleyen bilim dalına fenoloji deniyor. Biyologları en çok kaygılandıran konulardan biri, yırtıcılar ile avların, tozlayıcılar ile bitkilerin daha sıcak iklimlere çoğunlukla farklı hızlarda uyum sağlaması. Bu da kritik zamanlama uyumsuzlukları anlamına geliyor.
Bu durum özellikle kuşlarda ve arılar gibi tozlayıcı türlerde yaygın. Çalışmaya dahil olmayan Clemson Üniversitesi Biyolojik Bilimler Bölümü'nden Prof. Casey Youngflesh'e göre, çoğu kuş türü, özellikle de Kuzey Amerika’dakiler, fenolojideki değişimlere ayak uyduramıyor.
Kral penguenlerin iklim değişikliğine uyumu 'oldukça çarpıcı'
Fransız bilim kurumu CNRS'de deniz kuşları ekoloğu ve çalışmanın ortak yazarı Celine Le Bohec, kral penguen gibi bir türün mevsimsel kaymalara ve zamanlama değişikliklerine bu kadar iyi uyum sağlamasının 'emsali görülmemiş' olduğunu söylüyor. 'Gerçekten oldukça çarpıcı.'
Erken üreme dönemleri nedeniyle sayısı azalan diğer penguenlerin aksine, kral penguenler Ekim sonundan Mart ayına kadar üreyebiliyor. Le Bohec, bu esnekliği sonuna kadar kullandıklarını söylüyor.
Monako Bilim Merkezi'nden deniz kuşları ekoloğu ve çalışmanın başyazarı Gaël Bardon ile Le Bohec, su ısınırken ve buna bağlı olarak dayandıkları besin ağı değişirken bile kral penguenlerin başarılı olduğunu belirtiyor.
Bardon, 'Beslenme davranışlarını son derece iyi ayarlayabiliyorlar' diyor. 'Bazı kuşların doğrudan güneye, kutup cephesine gittiklerini biliyoruz. Bazıları kuzeye gidiyor. Bazıları da koloninin çevresinde kalıyor; böylece davranışlarını uyarlayabiliyorlar ve şimdilik kral penguenlerin bu tür değişimlerle çok iyi başa çıkabilmesini sağlayan da bu.'
Le Bohec, bunun hızla değişen bir çevreye geçici bir uyum da olabileceğini ekliyor. 'Dolayısıyla tür şimdilik bu değişimle başa çıkabiliyor ama ne zamana kadar? Bunu bilmiyoruz, çünkü değişim çok, ama çok hızlı.'
Kral penguenler neden diğerlerinden daha iyi uyum sağlıyor?
Sınırlı beslenme tercihleri olan diğer penguen türleri, ısınan okyanus ve buna bağlı olarak değişen besin zinciri nedeniyle daha büyük tehdit altında. Ancak araştırmacılara göre, nüfusları o kadar kalabalık ki 'asgari endişe' kategorisinde değerlendirilen kral penguenler, temel besinleri olan fener balığının yanı sıra başka avlarla da beslenebiliyor.
Çalışmada yer almayan, Yeni Zelanda'daki Canterbury Üniversitesi'nden Antarktik deniz bilimi profesörü Michelle LaRue, 'Kral penguenin elinde biraz esneklik diye bir koz olabilir ve ortamları değişirken uyum sağlama açısından iyi bir pozisyonda olabilir' diyor. Ancak, kral penguenlerin doğada 20 yıl ya da daha uzun süre yaşadığını ve bu çalışmanın yaşam sürelerinin yalnızca küçük bir bölümüne odaklandığını belirterek, üreme döneminden sonra neler olacağını merak ettiğini söylüyor.
Dışarıdan uzmanlar da, kral penguenleri iklim değişikliği bağlamında nadir rastlanan bir iyi haber vakası ilan etme konusunda Le Bohec ve Bardon kadar temkinli.
Clemson Üniversitesi'nden Youngflesh, 'Bu tür için kazanmak, eğer kaynaklar için rekabet halindelerse başka bir tür için kaybetmek anlamına gelebilir' diyor.
Birleşik Krallık'taki Oxford Üniversitesi'nden ve üreme dönemleri öne çekilen farklı penguen türleri üzerine çalışma yapan biyolog Ignacio Juarez Martinez ise şunları söylüyor: 'Bu çalışma, kral penguenlerin şimdilik kazanan taraf olabileceğini gösteriyor; bu da harika bir haber. Ancak iklim krizi devam ediyor ve akıntılarda, yağışlarda ya da sıcaklıklarda yaşanacak gelecekteki değişiklikler bu kazanımları ortadan kaldırabilir.'