Prizden tak‑çalıştır güneş sistemleri şu sıralar spot ışıkları altında. Peki bu mini cihazlar gerçekte ne kadar elektrik üretebiliyor?
Güneş enerjisi, dünyanın en hızlı büyüyen yenilenebilir enerji kaynaklarından biri haline geliyor ve fosil yakıtlara bağımlılığın ağır maliyetlerine karşı Avrupa’ya adeta tampon görevi görüyor.
SolarPower Europe’un yakın tarihli bir analizine göre, güneşten elektrik üretimi mart ayında ithal gaza olan talebi düşürerek kıtaya günde 100 milyon avrodan fazla tasarruf sağladı. Gaz fiyatları İran’daki savaşla bağlantılı jeopolitik gerilimler nedeniyle yüksek kalmaya devam ederse, yalnızca 2026 yılında güneş enerjisi kapasitesi Avrupa’ya 67 milyar avrodan fazla tasarruf kazandırabilir.
Geleneksel çatı panelleri ve büyük ölçekli güneş tarlaları, güneşten elektrik üretiminin büyük kısmını oluşturmayı sürdürürken, prizden takılan alternatifler son dönemde daha fazla ilgi görüyor.
Prizden takılan güneş panelleri nedir?
Özellikle Almanya’da popüler olan prizden takılan güneş panelleri, balkon, teras ya da müştemilat çatısı gibi dış yüzeylere monte edilebilen küçük cihazlar.
Bazı Avrupa ülkelerinde profesyonel kurulum gerektirmeyen bu sistemlerin ürettiği elektrik, tıpkı diğer cihazlar gibi doğrudan prizden kullanılabiliyor.
Prizden takılan güneş sistemlerinin en büyük avantajı, geleneksel çatı üstü güneş sistemlerindeki yüksek başlangıç maliyetlerinden kaçınmayı sağlaması ve evi kendine ait olmayan ya da kalıcı panellere izin verilmeyen ortak kullanım alanlarında yaşayanlar için uygun olması.
Prizden takılan paneller Almanya’da 200 avro gibi düşük fiyatlara bulunabilse de, ürettikleri enerji çatı panellerine kıyasla belirgin ölçüde daha düşük; bu da faturalara etkilerinin daha sınırlı olacağı anlamına geliyor.
Prizden takılan güneş panelleriyle ne kadar tasarruf edebilirsiniz?
Birleşik Krallık, hane bütçelerini rahatlatmak için prizden takılan güneş panellerinin süpermarketlerde satılmasına yeşil ışık yakan son Avrupa ülkesi oldu.
Enerji Bakanı Ed Miliband, bu adımın ülkenin oynak fosil yakıt piyasalarına bağımlılığını azaltmaya, yerli ve temiz enerji üretimini artırmaya ve Birleşik Krallık’ın enerji egemenliğini güçlendirmeye yardımcı olacağını söylüyor.
“Prizden takılan güneş panellerinin panel başına 400-500 sterlin (yaklaşık 462-577 avro) arasında satılması bekleniyor. Her bir panelin, ortalama bir Birleşik Krallık hanesine yılda 70 ila 110 sterlin (80-127 avro) kazandıracağı tahmin ediliyor; dolayısıyla yatırımın geri dönüşü hemen olmuyor” diyor enerji uzmanı Natalie Mathie ve Euronews Earth’e konuşuyor.
“Hanelerin sağlayacağı tasarruf, evden eve değişecek ve panellerin ürettiği enerji miktarı belirleyici olacak. Kötü konumlandırma, gölgelenme ve Birleşik Krallık’ın malum havası, üretebilecekleri enerji miktarını sınırlayan faktörler arasında yer alıyor.”
Mathie’ye göre en yüksek tasarruf için, hanelerin elektrikli cihazlarını günün en güneşli saatlerinde çalıştırması gerekiyor. Prizden takılan güneş sistemleri, esas olarak ürettiğiniz elektriği anında tüketmeniz için tasarlanmış; geleneksel çatı üstü panellerde olduğu gibi fazla elektriği şebekeye satarak gelir elde etmek üzerine değil.
Prizden takılan güneş panelleri ne kadar elektrik üretebilir?
Birleşik Krallık, prizden takılan güneş panellerinin tam olarak kaç watt olacağını henüz netleştirmedi; ancak mevcut AB standartlarına göre bu sistemler genellikle 400 ile 500 watt arasında üretim yapıyor. Almanya’da ise prizden takılan güneş cihazlarında invertör çıkışına 800 watt üst sınırı getiriliyor.
Mathie, bu seviyede bir üretimin buzdolabı, wifi yönlendirici ve bekleme modundaki diğer cihazlar gibi sürekli çalışan ekipmanların yanı sıra, boyutuna göre ortalama 300 watt tüketen yavaş pişiriciler gibi enerji verimli cihazları beslemeye yardımcı olabileceğini söylüyor.
“Buna karşın, 1,4 kW’lık bir airfryer’ı ya da yaklaşık 1 kW çeken priz tipi bir klima ünitesini çalıştırmak için yeterli gücü üretmeyebilirler” diye ekliyor uzman.