Sosyal medya kullanıcıları ile müzik tutkunları, sıcak hava dalgasında plak koleksiyonlarının zarar göreceği endişesiyle paniklemeye başladı. Euronews Kültür ekibi, bazı efsaneleri çürütüp doğru yolu gösteriyor...
Avrupa, sıcaklıkların 40 santigrat derecenin üzerine çıktığı uzun süreli bir sıcak hava dalgasıyla mücadele etmeye devam ediyor.
REKLAM
REKLAM
Bilim insanları bunun Avrupa'da şimdiye kadar kaydedilen en şiddetli sıcak hava dalgası olduğunu doğrularken, kavurucu sıcaklar enerji üretiminden ulaşıma, sağlık sistemlerinden altyapıya kadar pek çok alanı olumsuz etkiliyor.
Bu aşırı hava koşullarında elbette en önemli konu sağlık. Ancak son günlerde internette gündelik yaşamı ilgilendiren başka bir endişe de öne çıkıyor: Plak koleksiyonlarını sıcaklardan nasıl korumalı?
Gerçekten de sosyal medyada birçok müzik tutkunu, değerli plak koleksiyonlarının aşırı sıcak nedeniyle zarar görebileceğinden endişe ediyor.
Peki koleksiyonerler ne kadar kaygılanmalı? Plaklar aşırı sıcakta kalıcı hasar görebilir mi? Gelin bu endişeleri biraz yatıştıralım.
Vinil plaklar, dayanıklılığıyla bilinen ve nispeten düşük bir erime noktasına sahip bir plastik türü olan polivinil klorürden (PVC) üretiliyor.
Aşırı sıcak ve doğrudan güneş ışığına uzun süre maruz kalmanın plakların dayanıklılığını olumsuz etkileyebileceği doğru. İdeal saklama sıcaklığı 18 ila 21 derece arasında olsa da, 30 derece civarında hasar riski hâlâ oldukça düşük.
Ancak sıcaklık 35 ila 45 derece arasına çıktığında risk artıyor. Bu sıcaklıklarda plaklar eğilmeye, yani normalden daha esnek hale gelmeye ve şekil değiştirmeye başlayabiliyor.
Asıl ciddi hasar ise 50 ila 60 derece arasında ortaya çıkıyor. Plaklar bu sıcaklıklara maruz kaldığında eğrilmeleri neredeyse kaçınılmaz hale geliyor. Bu da çalma sırasında atlamalara, bazı durumlarda ise plağın tamamen kullanılamaz hale gelmesine yol açabiliyor.
Sıcak hava dalgasında plaklar nasıl korunur?
İşte beş adımlık öneri:
1. Panik yapmayın. Vinil plaklar 100 derecenin üzerindeki sıcaklıklarda eriyor. Yani eve döndüğünüzde plaklarınızın eriyip PVC gölüne dönüştüğünü görme ihtimaliniz yok.
2. Doğrudan güneş ışığından uzak tutun. Plaklarınızı gölgede saklayın.
3. Plakları dik konumda muhafaza edin. Üst üste istiflemek zamanla deformasyona neden olabilir.
4. Koruyucu kılıf kullanın. Ayrıca sıcaklığın sık değiştiği çatı araları veya bodrumlar gibi alanlarda koleksiyonunuzu saklamaktan kaçının.
5. En önemli uyarı: Sosyal medyada bazı kullanıcıların önerdiği gibi plakları kesinlikle buzdolabına koymayın. Nem, hem plakların hem de kapaklarının en büyük düşmanıdır. Ayrıca ani sıcaklık değişimi eğrilme, çatlama ve küf oluşumuna yol açabilir.
Kısacası durum bu. Kültürel hazinelerinizi korurken ikinci maddeyi kendiniz için de unutmayın: Siz de doğrudan güneş altında kalmamaya özen gösterin ve sıcak havalarda güvende kalın.