Operasyon, nadir görülen ancak ciddi sonuçlar doğurabilen virüsün yayılmasını önlemek için uluslararası sağlık otoritelerinin yürüttüğü en büyük müdahalelerden biri olarak değerlendiriliyor.
Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) Başkanı Tedros Adhanom Ghebreyesus, ölümcül hantavirüs salgınının görüldüğü kruvaziyerden yolcu ve mürettebatın tahliye edilme sürecini denetlemek üzere İspanya’ya gitti.
REKLAM
REKLAM
Operasyon, nadir görülen ancak ciddi sonuçlar doğurabilen virüsün yayılmasını önlemek için uluslararası sağlık otoritelerinin yürüttüğü en büyük müdahalelerden biri olarak değerlendiriliyor.
Hollanda bayraklı MV Hondius adlı geminin pazar günü erken saatlerde, Batı Afrika açıklarındaki İspanya’ya bağlı Tenerife adasına yanaşması bekleniyor. Tedros, İspanyol yetkililerle birlikte yolcuların, mürettebatın ve sağlık ekiplerinin “güvenli şekilde gemiden indirilmesi” operasyonunu koordine edeceklerini açıkladı.
DSÖ Başkanı yaptığı açıklamada, şu an için gemide semptom gösteren yeni bir vaka bulunmadığını söyledi. Tedros ayrıca sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı paylaşımda, “DSÖ durumu yakından izlemeye, destek ve sonraki adımları koordine etmeye devam ediyor. Şu aşamada Kanarya Adaları ve dünya genelindeki risk düşük seviyede,” ifadelerini kullandı.
Güvenlik kordonu çekilecek
Virginia Barcones’a göre yolcular, geminin varışının ardından “tamamen izole edilmiş ve güvenlik kordonuyla çevrilmiş bir alana” yönlendirilecek.
İspanya, Avrupa Birliği sivil koruma mekanizmasını devreye soktu. Bu kapsamda, yüksek riskli bulaşıcı hastalıklara müdahale edebilecek şekilde donatılmış özel bir tıbbi tahliye uçağı hazır bekletiliyor. Geminin Hollanda bayraklı olması nedeniyle Hollanda hükümeti de vatandaşlarının tahliyesi ve ülkelerine dönüşü için İspanyol yetkililerle koordinasyon halinde.
Belirti göstermeyen yolcular ise yerel sağlık otoritelerinin gözetiminde altı hafta boyunca ev karantinasında tutulacak. Hollanda’nın, karantina sürecinde diğer ülke vatandaşları için de geçici konaklama imkanı sağlamayı değerlendirdiği belirtildi.
İspanya’nın planına göre MV Hondius Tenerife açıklarında demirleyecek ve yolcular küçük teknelerle karaya taşınacak. Ardından mühürlü ve izole otobüslerle havaalanına götürülecekler.
İspanyol yolcuların Madrid’deki yüksek izolasyonlu askeri hastaneye götürülmesi planlanıyor. Bu merkezin, Ebola ve COVID dönemlerinde kullanılan özel biyolojik izolasyon tesisi olduğu belirtiliyor. İspanyol basınına göre burada yaklaşık 45 günlük karantina uygulanabilir. İspanya Sağlık Bakanı Monica Garcia ile İçişleri Bakanı Fernando Grande-Marlaska da Tenerife’ye giderek operasyonu yerinde takip etmeye başladı.
ABD, Birleşik Krallık ve bazı diğer ülkeler kendi vatandaşları için özel tahliye uçakları hazırlıyor.
Şu ana kadar Türk yolcular için özel olarak açıklanmış ayrı bir tahliye planı yok. Ancak mevcut uluslararası protokole göre Türkiye vatandaşlarının da diğer yabancı yolcular gibi sağlık taramasından geçirildikten sonra ülkelerine gönderilmeleri bekleniyor.
Andes varyantı endişe yarattı
Hantavirüs genellikle kemirgen dışkılarının solunmasıyla bulaşıyor ve çoğu türünde insandan insana yayılım görülmüyor. Ancak bu salgında tespit edilen “Andes” varyantının nadir durumlarda insanlar arasında bulaşabildiği belirtiliyor.
Uzmanlara göre belirtiler maruziyetten bir ila sekiz hafta sonra ortaya çıkabiliyor. Bu uzun kuluçka süresi nedeniyle temaslı takibi son derece karmaşık hale gelmiş durumda.
İspanya, kriz nedeniyle Avrupa Birliği sivil koruma mekanizmasını devreye soktu. Yüksek riskli bulaşıcı hastalıklar için donatılmış özel bir tıbbi tahliye uçağının hazır bekletildiği açıklandı. Hollanda hükümeti de, geminin Hollanda bayraklı olması nedeniyle İspanya ile birlikte vatandaşların ülkelerine dönüşü üzerinde çalışıyor.
Belirti göstermeyen yolcuların altı hafta boyunca ev karantinasında tutulacağı ve yerel sağlık otoriteleri tarafından izleneceği belirtildi. Hollanda’nın bazı yabancı yolcular için geçici karantina merkezi sağlamayı değerlendirdiği de bildirildi.
Dört kıtaya yayılan temaslı arayışı
Sağlık otoritelerini en çok zorlayan konulardan biri ise salgın resmi olarak doğrulanmadan önce gemiden ayrılan yolcular oldu. Yetkililer, en az 12 farklı ülkeden 40 kişinin 24 Nisan’da gemiden ayrıldığını açıkladı. Bu tarih, ilk yolcunun ölümünden yaklaşık iki hafta sonrasına denk geliyor.
Virüsün gemide bulunduğu ise ancak 2 Mayıs’ta resmen doğrulandı. Bu nedenle şimdi dört kıtaya yayılan temaslıların bulunması için geniş çaplı takip çalışmaları yürütülüyor.
Ölen Hollandalı yolculardan birinin eşi, Johannesburg üzerinden yaptığı uluslararası uçuş sırasında ağırlaşarak hayatını kaybetti. Hollanda sağlık otoriteleri şimdi bu kişinin uçaktaki temaslılarını araştırıyor.
Uçak görevlisi alarmı kısa süreli paniğe yol açtı
Salgınla ilgili endişeler, enfekte bir yolcunun kısa süreliğine bindiği bir KLM uçuşundaki kabin görevlisinin hastalanmasıyla daha da büyüdü. Ancak DSÖ cuma günü yaptığı açıklamada görevlinin hantavirüs testinin negatif çıktığını duyurdu.
DSÖ Sözcüsü Christian Lindmeier kamuoyunu sakinleştirmeye çalışarak, “Risk hâlâ son derece düşük. Bu yeni bir COVID değil,” dedi.