Sıcak basmaları ve gece terlemeleri, menopoz döneminde kadınların yaşam kalitesini, uyku düzenini ve iş performansını olumsuz etkileyebiliyor. Uzmanlar, bu belirtilerin bazı kadınlarda yedi yıldan uzun sürebildiğine dikkat çekiyor.
Menopoz, kadınların yaşamında doğal bir biyolojik geçiş dönemi olsa da beraberinde gelen belirtiler günlük yaşamı, uyku kalitesini, sosyal ilişkileri ve iş performansını olumsuz etkileyebiliyor. Menopoz döneminde en sık görülen belirtiler arasında sıcak basmaları ve gece terlemeleri yer alıyor.
Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Doç. Dr. Ebru Zülfikaroğlu, vazomotor semptomlar olarak adlandırılan sıcak basmaları ve gece terlemelerinin kadınların yaşam kalitesi üzerinde önemli etkiler yaratabildiğine dikkat çekiyor.
Araştırmalar, menopoz geçişi ve menopoz sonrası dönemde kadınların büyük bölümünün yaşamlarının bir döneminde bu belirtileri yaşadığını gösteriyor. Sıcak basmaları ve gece terlemeleri yalnızca fiziksel rahatsızlığa neden olmakla kalmıyor; uyku düzenini bozabiliyor, yorgunluğa yol açabiliyor, konsantrasyonu etkileyebiliyor ve günlük aktiviteleri zorlaştırabiliyor.
Özellikle gece terlemeleri nedeniyle bölünen uyku, gün içinde enerji kaybına ve performans düşüşüne neden olabiliyor.
Her iki kadından biri orta veya şiddetli belirtiler yaşıyor
Türkiye'de yapılan çalışmalar da menopoz dönemindeki kadınların önemli bir bölümünün orta veya şiddetli düzeyde belirtiler yaşadığını ortaya koyuyor.
Menopause Rating Scale (MRS) kullanılarak gerçekleştirilen güncel bir çalışmada, kadınların yaklaşık yüzde 95'inde menopoz belirtilerinin orta, şiddetli veya çok şiddetli düzeyde olduğu bildirildi. Türkiye'de yapılan başka bir çalışmada ise kadınların yaklaşık yarısında orta veya şiddetli menopoz semptomları saptandı.
Doç. Dr. Zülfikaroğlu, sıcak basmalarının genellikle ani bir sıcaklık hissi, yüzde kızarma ve terlemeyle ortaya çıktığını, gece terlemelerinin ise uyku sırasında görülerek kişinin dinlenmiş uyanmasını engelleyebildiğini belirtiyor.
Bu belirtilerin bazı kadınlarda birkaç yıl sürdüğünü, bazılarında ise menopoz sonrasında uzun yıllar devam edebildiğini ifade eden Zülfikaroğlu, uzun dönemli gözlemsel çalışmaların vazomotor semptomların birçok kadında yedi yıldan uzun sürebildiğini gösterdiğini aktarıyor.
Menopozun etkileri fiziksel belirtilerle sınırlı değil
Uzmanlara göre menopozun etkileri sıcak basmaları ve gece terlemeleriyle sınırlı kalmıyor. Bu belirtilerin neden olduğu uyku bozuklukları; yaşam kalitesinde düşüş, ruh hali değişiklikleri, anksiyete belirtileri ve günlük işlevsellikte bozulmayla ilişkilendiriliyor.
Zülfikaroğlu, kadınların menopoz döneminde yaşadıkları belirtileri normalleştirerek bunlara sessizce katlanmaları gerektiği düşüncesinin geride kalması gerektiğini belirtiyor.
“Bugün menopoz belirtilerinin yönetimi konusunda çok daha fazla bilimsel bilgiye sahibiz. Kadınların yaşadıkları şikayetleri doktorlarıyla paylaşması ve kendileri için uygun yaklaşımın belirlenmesi büyük önem taşıyor. Menopoz, kadınların yaşam kalitesinden ödün vermek zorunda oldukları bir dönem değil” diyen Zülfikaroğlu, menopoz belirtilerinin yönetiminde kişiye özel değerlendirmeye dikkat çekiyor.
Farkındalık ve hekime başvuru önem taşıyor
The Menopause Society'nin 2023 pozisyon bildirgesine göre, yaşam kalitesini etkileyen vazomotor semptomların yönetiminde kanıta dayalı çeşitli tedavi yaklaşımları bulunuyor. Uygun yaklaşımın ise kişinin durumuna göre bireysel olarak değerlendirilmesi öneriliyor.
Zülfikaroğlu, kadınların bu dönemde yalnız olmadıklarını bilmelerinin ve yaşam kalitelerini etkileyen belirtiler karşısında destek almaktan çekinmemelerinin önemine vurgu yapıyor.
“Menopoz doğal bir yaşam evresi olsa da kadınların bu dönemi daha konforlu geçirmelerine yardımcı olabilecek seçenekler mevcut” diyor.