Litvanya'nın erken dönem Hristiyan topluluklarının kökenine ışık tutan yeni bir araştırma, başkent Vilnius'taki ilk Hristiyanlardan bazılarının bugünkü batı Ukrayna ve güney Polonya topraklarından göç etmiş olabileceğini ortaya koydu.
Litvanya, Avrupa'daki son pagan devlet olmakla ünlü. Kıtanın geri kalanı Hristiyanlığa geçerken, ülke, MS 1387'de Katolikliğin kabul edilmesine kadar resmi olarak pagan kaldı. Ancak halkın ne ölçüde pagan inançlarını sürdürdüğü ya da Hristiyanlığa geçtiği ve erken Hristiyan topluluklarının yerel mi yoksa göçmen kökenli mi olduğu bugüne kadar netlik kazanmamıştı.
REKLAM
REKLAM
Şimdiyse Litvanya'nın erken dönem Hristiyan topluluklarının kökenine ışık tutan yeni bir araştırma, başkent Vilnius'taki ilk Hristiyanlardan bazılarının bugünkü batı Ukrayna ve güney Polonya topraklarından göç etmiş olabileceğini ortaya koyarak, tabloyu biraz daha netleştirdi.
Hakemli bilimsel dergi Antiquity'de yayımlanan çalışmada uluslararası bir araştırma ekibi, Vilnius Eski Kenti'ndeki Bokšto Caddesi mezarlığında bulunan 13. ve 14. yüzyıla ait insan kalıntılarını izotop analizi yöntemiyle inceledi.
Göçün biyolojik kanıtı bulundu
Daha önce mezarlarda bulunan Bizans tarzı süs eşyaları, haçlar, tespihler ve ithal mezar hediyeleri, bölgenin Ruthenya ve Bizans dünyasıyla bağlantılı olduğunu düşündürüyordu. Yeni izotop analizleri ise bu ilişkilerin yalnızca kültürel değil, aynı zamanda biyolojik göç hareketleriyle de desteklendiğini gösterdi.
Araştırmanın ortak yürütücülerinden Litvanya Tarih Enstitüsü'nden Dr. Rytis Jonaitis, arkeologların zaten uzun süredir, bölgede yaşayan Civitas Ruthenica topluluğunda Ruthenya topraklarından gelen göçmenlerin bulunduğunu düşündüğünü belirtti:
"İzotop verileri, Bokšto mezarlığına gömülen bazı kişilerin Litvanya'nın çok dışından geldiğine dair doğrudan kanıt sağlıyor."
Kadınların çoğu yerliydi
Araştırma, mezarlıkta gömülü erkeklerin önemli bir bölümünün göçmen kökenli olduğunu, kadınların ise büyük ölçüde Vilnius çevresinde doğup büyüdüğünü ortaya koydu.
Phys.org'a göre, bu durum, erken dönem Hristiyan topluluğunun göç ve evlilikler yoluyla şekillendiğine işaret ediyor.
Araştırmacılar, yerel kadınların Ortodoks Hristiyan bölgelerinden gelen erkeklerle kurdukları ilişkiler sayesinde Hristiyanlığı benimsemiş olabileceğini değerlendiriyor.
Ortaçağ Vilnius'u sanılandan daha kozmopolitti
Araştırmacılar, mezar eşyaları, defin gelenekleri ve izotop analizlerini birlikte değerlendirerek bireylerin yalnızca nereden geldiklerini değil, aynı zamanda Ortaçağ Vilnius toplumuna nasıl entegre olduklarını da ortaya koyabildiklerini belirtiyor.
Çalışmanın ilk yazarı, Vilnius Üniversitesi ve Litvanya Tarih Enstitüsü'nden Prof. Giedrė Motuzaitė Matuzevičiūtė, insan kalıntılarının arkeolojik buluntularla tek başına tespit edilemeyen göç, beslenme ve sosyal etkileşimlere ilişkin önemli bilgiler sunduğunu söyledi.
Matuzevičiūtė, arkeolojik ve tarihsel araştırmaların çoklu doku izotop analizleriyle birleştirilmesi sayesinde, Vilnius'un kuruluş döneminde kente göç eden bireylerin ilk kez doğrudan belirlenebildiğini ifade ederek, "Araştırmamız, Vilnius'un tarihinin en başından itibaren oldukça çeşitli ve uluslararası bağlantılara sahip bir şehir olduğunu gösteriyor," dedi.
Kara Veba etkisi de araştırılıyor
Araştırmacılara göre Vilnius'a yönelik göç hareketleri, Litvanya ile Ruthenya toprakları arasındaki siyasi ilişkiler, ticaret fırsatları, dini hareketlilik ya da 14. yüzyılın ortalarında Avrupa'nın büyük bölümünü etkisi altına alan Kara Veba salgınının yol açtığı nüfus hareketleriyle bağlantılı olabilir.
Bu gibi ayrıntıların netleşmesi için daha fazla analiz gerekiyor ama çalışma, Ortaçağ Avrupa'sındaki göç dinamiklerinin sanılandan daha karmaşık ve yaygın olabileceğine işaret ediyor.